Nadejście wiosny, a tym samym wyższe temperatury powietrza w ciągu dnia, to adekwatny do wzrostu temperatury, problem z muchami w oborze. Od wiosny do jesieni, hodowcy krów, trzody chlewnej i innych zwierząt gospodarskich stają przed wyzwaniem jakim jest uporanie się z tą dużą ilością owadów. Muchy w oborze to norma, mają tam bardzo dobre warunki do życia i rozmnażania. Wilgoć, ciepło oraz dostatek pożywienia sprawiają, że pozbycie się much z budynków inwentarskich to nie lada wyzwanie. Całkowite wyeliminowanie ich z obory jest praktycznie niemożliwe. Na szczęście, nie ma takiej rzeczy, z którą człowiek by sobie nie poradził. Na rynku możemy znaleźć wiele metod i preparatów pomagających zwalczyć plagi tych uporczywych owadów. Tutaj nasuwa się pytanie, które z nich są najskuteczniejsze, oraz nie narażają zdrowia hodowcy i samych zwierząt gospodarskich.
Mucha domowa – charakterystyka
Sama mucha domowa jest jednym z najpopularniejszych owadów na całym świecie. Owad o niewielkich rozmiarach, gdzie samica jest delikatnie większa od samca, posiada odwłok o barwach zbliżonych do koloru szarożółtego. Odnóża muchy na swoich zakończeniach posiadają pazurki i przylgi. Ich aparat gębowy typu liżącego, służy przede wszystkim do pobierania pokarmu płynnego lub stałego. W przypadku pobierania pokarmu stałego, jest on rozpuszczany przez enzymy zawarte w ślinie owada. Mucha domowa potrafi widzieć w 360°oraz osiągnąć prędkość w locie do 8 km/h.
Muchy w oborze
Muchy są owadami aktywnymi w dzień, lubiącymi ciepłe, wilgotne powietrze. W nocy, lub w chłodne dni chronią się w kątach ścian, na podłogach bądź sufitach. Najczęściej wybierają niepozorne przestrzenie blisko źródła pożywienia. Gdy warunki atmosferyczne są niesprzyjające, muchy wchodzą w stan hibernacji. Potrafią w nim spędzić nawet do 6 miesięcy.
Owady w oborze najchętniej rozmnażają się w pobliżu cielętnika. Jako miejsce żeru wybierają obornik produkowany przez młode cielęta karmione mlekiem. Obornik, gnojowica oraz dostęp do paszy stanowią idealne warunki do życia i rozwoju much.
Dlaczego muchy mogą być niebezpieczne?
Na pierwszy rzut oka, muchy wydają być się niegroźnymi owadami. Nic bardziej mylnego. Mucha jest bardzo niebezpiecznym owadem poprzez swoje zdolności do stwarzania warunków epidemiologicznych. Jeden osobnik jest zdolny do przeniesienia 6 milionów mikroorganizmów na swoim ciele i nawet do 30 milionów mikroorganizmów w swoich jelitach. Dodatkowym niebezpieczeństwem w hodowli zwierząt jest fakt, iż muchy dziennie potrafią przemieszczać się do 10 km, roznosząc wśród zwierząt choroby grzybicze, wirusy i bakterie. Choroby w ten sposób nie tylko przenoszone są w obrębie stada, ale również pomiędzy wieloma sąsiadującymi gospodarstwami.
W przypadku hodowli bydła, do chorób przenoszonych przez muchy możemy zaliczyć gruźlicę, brucelozę, zapalenie wymion, zapalenie rogówki czy chorobę niebieskiego języka.
Stres zwierząt a obecność much w oborze
Dodatkowo, skupiska much w oborze powodują stres wśród zwierząt. Ich obecność przeszkadza krowom w spokojnym odpoczynku czy pobieraniu paszy. Według wielu naukowców, zajmujących się dobrostanem zwierząt, w tym przypadku bydła, czynniki stresowe negatywnie wpływają na jakość mięsa oraz mleka. Gorszej jakości mięso jest skutkiem uwalniania się hormonów stresu. Podobnie w przypadku produkcji mleka, jednak tutaj dodatkowo obniża się jego jakość higieniczna, za czym idzie jego przydatność do przetworzenia. Do czynników stresowych, na które mają wpływ muchy w oborze możemy zaliczyć również niższą produktywność zwierząt oraz większą podatność na choroby.
Sposoby na muchy w oborze – co zrobić?
Sposobów na walkę z muchami jest dużo, jednak żaden z nich nie pozwala na całkowite ich wytępienie. Pamiętajmy, że jedna mucha potrafi złożyć do 3 tysięcy jaj. Stosowanie odpowiednich zabiegów, środków owadobójczych przy jednoczesnym wysokim standardzie sanitarnym daje duże szanse ograniczenia ich występowania.
Częste sprzątanie obory
Zaczynając proces tępienia tych niepozornych owadów rozpocznijmy od częstego usuwania obornika, gnojowicy, wymianie ściółki, opróżnienia kanałów gnojowych, umyciu rusztów oraz przeprowadzeniu dezynfekcji. Tutaj można również pomyśleć o bieleniu ścian obory, co pomoże podnieść poziom higieniczny budynków inwentarskich.
Środki na muchy w oborze
Na rynku istnieje wiele środków do walki z muchami. Pierwszym, dosyć powszechnym sposobem radzenia sobie z owadami są lepy na muchy.
Lepy na muchy
Nietoksyczny dla zwierząt gospodarskich lep zawieszony najczęściej na suficie wabi muchy swoim kolorem i specjalnym zapachem. Mucha zwabiona do pułapki, przykleja się do niej i z czasem umiera. Nie tylko popularny ale i tani sposób do walki z owadami pozwala na ograniczenie ilości much występujących w oborze. Warto pamiętać, że wybierając odpowiedni lep na muchy, należy zwrócić uwagę na jakość kleju użytego do pułapki, tak aby był on odporny na wysychanie i opylenie. Dobrej jakości lep to dłuższa skuteczność jego działania.
Proszki na muchy
Proszki na muchy służą do sporządzenia oprysku lub malowania ścian obory. Spryskać, bądź pomalować, zrobionym preparatem, należy te powierzchnie, na których najczęściej siadają owady. Istnieją również gotowe już preparaty do identycznego stosowania. Obowiązkowo przy używaniu tego typu środków należy zawsze zachować odpowiednią ostrożność.
Trutki na muchy
Na rynku dokupienia są również specjalne substancje, z których z łatwością przygotujemy trutkę na muchy. Wystarczy owy preparat zmieszać z wodą i cukrem. Sporządzony w ten sposób roztwór, po wypiciu przez muchy zabija je w dość krótkim czasie.
Opryski na muchy
Kolejnym, dość popularnym środkiem w walce z owadami jest oprysk na muchy. Najczęściej są to silne koncentraty do rozrobienia z wodą. Uzyskanym w ten sposób preparatem opryskuje się ściany budynku inwentarskiego. Owad siadając na opryskaną ścianę pobiera truciznę poprzez aparat gębowy oraz odnóża. Aby środek był bardziej skuteczny, stosuje się go na oczyszczone i zdezynfekowane pomieszczenie.
W celu pozbycia się larw owadów stosuje się specjalne larwicydy na muchy. Są to środki przeznaczone do oprysku miejsc, na których jest największe prawdopodobieństwo, że muchy złożyły jaja. Do takich możemy zaliczyć obornik, narożniki, ściółkę czy ruszty.
Lampy UV na muchy
Niektórzy gospodarze sięgają po mniej chemiczne rozwiązania w walce z muchami. W swoich oborach używają specjalnych lamp UV. Ich działanie polega na zwabieniu owada specjalnym światłem, a następnie porażeniu go prądem. Niektóre lampy zamiast specjalnej, rażącej prądem siatki, mają zamontowany lep na muchy. Dodatkowo, większość z nich dzięki specjalnie zamontowanej tacy bez problemu możemy czyścic z martwych owadów. Tutaj warto zaznaczyć, że im większą oborę posiadamy, tym mocniejszą lampę powinniśmy kupić.
Pułapki na muchy
Ciekawym rozwiązaniem w walce z muchami stały się również pułapki na muchy. Ich budowa pozwala owadom wejść do jej środka, bez możliwości jej opuszczenia. Ich działanie opiera się na wabieniu much specjalnymi, intensywnymi dla owadów zapachem. Jest to metoda bezpieczna, nie wymagająca substancji chemicznych czy energii elektrycznej. Najlepiej sprawdzi się w miejscach blisko kompostu, odpadów i obornika.
Podsumowanie
Odpowiednia higiena i wysoki standard sanitarny to klucz do sukcesu. Nie da się skutecznie walczyć z muchami bez odpowiedniej czystości w budynkach inwentarskich. Aby osiągnąć zadowalający efekt warto stosować jednocześnie kilka metod walki z muchami . Mimo większego wydatku na dezynsekcję, możemy zaoszczędzić sobie, a przede wszystkim zwierzętom wielu niepożądanych skutków biorących się w występowania much w oborze, takich jak problemy zdrowotne czy spadek produkcji wywołany czynnikami stresowymi.
