Rok 2020 był nie do przewidzenia. Pierwsze pół roku przyniosło stagnację spowodowaną sytuacją pandemiczną na świecie lecz w drugim półroczu obserwowaliśmy regularne podwyżki w punktach skupu a była to zasługa wzmożonego popytu z innych krajów. Co obserwujemy teraz? Widoczna jest kontynuacja zainteresowania polską wołowiną ze strony naszych głównych odbiorców – Izrael czy Wielka Brytania, dzięki czemu ceny w skupach są coraz wyższe i mamy nadzieję, że dobra passa zostanie z nami na dłużej.

Początek roku w krajowych skupach

W dniach 21.12.2020 r. – 3.01.2021 r.  cena zakupu żywca wołowego uległa zmianie. Skupowano go po 6,57 zł/kg, o 2% więcej niż w poprzednim notowaniu. Cena bydła była o 3% wyższa niż na początku grudnia 2020 r. oraz o 4% wyższa niż w analogicznym okresie przed rokiem.

Najmłodsze byczki 8-12 miesięczne były znacznie droższe. W raporcie kilogram wagi żywej kosztował 6,99 złz zeszłego tygodnia. Cena ta jest wyższa o 6,4% w stosunku do poprzedniego notowania  i o 8,6% wyższa niż rok temu.

Byki 12-24 miesięczne utrzymały się na wyższym poziomie niż ostatnio. Wyceniane były na 7,43 zł/kg, o 1,7% drożej w porównaniu do ostatniego notowania. W porównaniu do analogicznego okresu 2019 ich cena jest wyższa o 10,9%.

Najstarsze byki <24 msc nie odstawały w grupie i podrożały o 1,8%.. W skupie za w.ż otrzymać było można 7,35 zł. Rok temu cena ta była niższa o 9%.

Cena krów nie zmiata z nóg jednak 0,4% więcej niż w ostatnim raporcie.

Jałówki w rozpatrywanym okresie podrożały o 2,1%. Cena za kilogram w.ż wynosiła 6,91  zł/kg.

Cena za MPC byków kształtowała się w zakresie: 12,94-13,80 zł/kg, jałówek: 13,35 zł/kg a krów: 10,30 zł/kg.

źródło: gov.pl

Rynkowi specjaliści szacują, że pomimo zapewnień płynących z wielu stron, po formalnym już wyjściu Wielkiej Brytanii z Unii Europejskiej, ceny żywności w tym kraju jednak wzrosną. Dotyczy to szczególnie produktów mięsnych. Nastąpi to najprawdopodobniej nawet mimo wdrażania postanowień umowy z UE dotyczącej zasad współpracy po Brexcie. Przemawia za tym fakt, że np. w 2019 roku, gdy Wielka Brytania była jeszcze pełnoprawnym członkiem wspólnoty, około 60% brytyjskiego eksportu żywności, paszy i napojów kierowano właśnie do UE. Podczas gdy wskaźnik importu tych towarów wynosił około 70%. 

Wzrosną koszty handlu

Ponadto, nawet w realiach związanych z obowiązywaniem umowy, specjaliści przewidują wzrost kosztów wymiany handlowej i to mimo braku ceł. W najnowszej analizie opublikowanej przez brytyjską branżową Radę Rozwoju Rolnictwa i Ogrodnictwa (AHDB), szacuje się, że wzrost tego rodzaju kosztów, np. związanych z granicznymi odprawami i koniecznością pozyskiwania dokumentacji, wahać się może od 5% do 8% w przypadku produktów pochodzenia zwierzęcego i od 2% do 5% w przypadku upraw, co prawdopodobnie znajdzie odzwierciedlenie w wysokości cen skupu. 

Czy zapłacą rolnicy?

Znaczyć to może, że najprawdopodobniej rolnicy i producenci rolni poniosą główny ciężar obsługi tych dodatkowych kosztów. Na domiar złego, powyższe szacunki nie obejmują kosztów potencjalnych opóźnień w portach, które nie występowały gdy nie było formalnych granic, a które mogą skutkować np. utratą wartości nietrwałych ładunków. Tego rodzaju ryzyko dotyczy szczególnie łatwo psujących się produktów, w tym też produktów mięsnych. 

Źródła: portal euromeatnews.com, AHDB
Foto: Pixabay 

Pomoc dla rolników, którzy ucierpieli w wyniku suszy od lat uzależniona jest od wartości unijnego limitu wsparcia de minimis dla Polski. Limit rozliczany jest w systemie trzyletnim i proporcjonalnie w okresie rocznym. Znana jest też krajowa praktyka, zgodnie z którą Rząd chętnie sięga do tej puli przy udzielaniu wszelkiego rodzaju wsparcia. W ostatnich latach zdarzało się zatem często, że limit ten ulegał wyczerpaniu na długo jeszcze przed końcem roku. 

Braki już w lecie

Rolnicy dobrze pamiętają zatem np. ubiegłoroczne obwieszczenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z 13 sierpnia, w którym to szef resortu podał, że roczny limit w ramach przypadającej Polsce kwoty w wysokości 295 932 125,00 euro został wykorzystany. Stan ten wystąpił już 7 sierpnia 2020 roku, co skutkowało wstrzymaniem udzielania rolnikom suszowej pomocy aż do końca 2020 roku. 

Odnowienie 1 stycznia 

Sytuacja – przynajmniej formalnie – zmieniła się z dniem 1 stycznia br., gdy pomoc została odnowiona. Dodajmy, że na ten rodzaj pomocy, Polsce w obecnym roku, przypada ok. 78 mln euro. Przy czym nie jest to efekt prostego dzielenia przez trzy (lata), dostępnego aktualnie limitu, a odstępstwo wynika z tego, że roczny limit w 2019 roku (z uwagi na ówczesne potrzeby), był zwiększony z 1 do 1,25 proc. rocznej produkcji (czyli podstawy naliczania). Na co zezwala unijne prawo. Natomiast zgodnie z aktualnym (14 stycznia br.), wskazaniem Systemu Rejestracji Pomocy Publicznej, obecne  wykorzystanie limitu pomocy de minimis w rolnictwie wynosi 217 264 717,63 euro, co stanowi 73,42%. 

Na co czeka Ministerstwo?

Styczeń jednak za pasem, a rolnicy którym po sierpniowym ubiegłorocznym wstrzymaniu do tej pory nie wypłacono pomocy suszowej, nadal czekają. Natomiast Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi jak do tej pory, w odróżnieniu od ubiegłych lat, nie podjęło jeszcze żadnych widocznych działań. 
Rodzi się zatem pytanie, czy nie mamy tu do czynienia z jakąś nową strategią „odczekiwania”? Choćby np. po to, by w rozpoczynającym się roku nie wstrzymywać pomocy już w lecie? Kto wie? Miejmy jednak nadzieję, że tak nie jest, bo rolnicy którzy ucierpieli w skutek suszy, obecnie w wielu przypadkach, zmagają się jeszcze z problemami wynikającymi z pandemii koronawirusa, a w takiej sytuacji każda forma wsparcia jest bardzo ważna.  

Źródła: MRiRW, SRPP, portal Komisji Europejskiej.
Foto: Pixabay 

Już w najbliższy weekend 15-17 stycznia w Zakopanem odbędzie się Puchar Świata w Skokach Narciarskich. Firma Sokołów – wieloletni mecenas polskiego sportu – została partnerem tego  wydarzenia. Sokołów po raz kolejny w tym sezonie sponsoruje zawody w skokach narciarskich – w listopadzie firma była partnerem inauguracji Pucharu Świata, która odbyła się na Skoczni im. Adama Małysza w Wiśle-Malince. 

Gospodarzem najbliższego etapu Pucharu Świata w Skokach Narciarskich będzie stolica polskich Tatr. Do Zakopanego przyjadą czołowi zawodnicy tegorocznej rywalizacji, by zmierzyć się na zakopiańskiej Wielkiej Krokwi. W sobotę zostanie rozegrany konkurs drużynowy, a w niedzielę odbędzie się konkurs indywidualny, poprzedzony piątkowymi kwalifikacjami. 

Zakopiańskie zawody w skokach narciarskich zawsze budziły ogromne zainteresowanie wśród polskich kibiców. W tym roku, ze względu na obostrzenia pandemiczne, odbędą się bez udziału publiczności. Z całą pewnością nie zabraknie jednak gorącego dopingu kibiców zgromadzonych przed telewizorami. Sokołów, jako partner Pucharu Świata w Skokach Narciarskich w Zakopanem, towarzyszył będzie tym sportowym emocjom. 

Sokołów od lat angażuje się we wsparcie polskiego sportu, jako partner wielu wydarzeń oraz sponsor drużyn, takich jak koszykarska drużyna kobiet MPKK Sokołów S.A. Sokołów Podlaski czy zdobywca Pucharu Polski w tenisie stołowym Sokołów S.A. Jarosław. Firma podejmuje też wiele działań, zachęcających do udziału w lokalnych wydarzeniach sportowych, jak np. turniej piłki nożnej dla dzieci Sokolik. 

Wybrzeże- w nocy występować będą liczne przelotne opady śniegu. O ile na samym wybrzeżu utrzyma się około 1-4 cm śniegu, to do 60 km w głąb lądu śniegu dopada nawet ponad 10-13 cm. Najwięcej między Lęborkiem, Słupskiem a Bobolicami. W ciągu dnia przelotne opady ograniczą się do wybrzeża wschodniego i środkowego. Najczęściej ma sypać w rejonie Zatoki Gdańskiej oraz w okolicy Koszalina, Darłowa, Słupska- lokalnie przybędzie kolejne 2-10 cm. Temperatura w południe wyniesie około -2/0 stopni. Na Zalewie Wiślanym i Żuławach około -4/-2 stopni.

Warmia, Mazury, Podlasie, północne Mazowsze– o poranku temperatura spadnie tutaj w pobliże -12 stopni w Suwałkach i -11/-8 stopni na pozostałym obszarze. Przed południem na zachód od Olsztyna i północy Mazowsza poprószy śnieg. Po południu przewaga przejaśnień i chwil ze słońcem. Temperatura w południe wyniesie -11 stopni w Suwałkach, -8 stopni w Ełku i -5 stopni na zachód i południe od Olsztyna.

Lubelszczyzna, Podkarpacie, Kielecczyzna, Mazowsze– nad ranem odnotujemy około -9/-7 stopni, nieco cieplej około -6/-4 stopni na Podkarpaciu. W ciągu dnia temperatura nieznacznie się podniesie do około -6/-4 stopni. Przelotne opady możliwe będą jeszcze wieczorem. Jutro przeważać mają przejaśnienia i bez opadów.

Małopolska, Ziemia Łódzka, Górny Śląsk– tutaj w nocy od -8 do -4 stopni. Tylko w rejonie Łodzi możliwe -10 stopni. W nocy i w ciągu dnia możliwe będą niewielkie przelotne opady śniegu, obok których pojawi się i słońce. Temperatura w dzień podniesie się do -4/-3 stopni.

Ziemia Lubuska, Dolny Śląsk, Opolszczyzna, Wielkopolska, Pomorze Zachodnie– noc dość ciepła na poziomie -4/-1 stopnia. W ciągu dnia od -2 do 0 stopni. Przez całą noc i dzień występować mają przelotne opady śniegu, których pod Sudetami uzbiera się około 3-7 cm. 

Kujawy, Kaszuby– możliwe rozpogodzenia pojawią się już nocą, dzięki czemu temperatura rano spadnie miejscami do -8/-5 stopni. Jednak w dzień szybko się podniesie do -2/-1 stopnia Celsjusza. Tutaj również możliwe będą przelotne opady i zwłaszcza na Kaszubach może przybyć 1-3 cm śniegu w ciągu dnia.

W sobotę na Bałtyku utworzy się niż i sunie z całym impetem na Polskę. Pojawią się między innymi w centrum bardzo silne zawieje- wiatr powieje do nawet 70-80 km/h. Śnieg będzie systematycznie wywiewany z pól. Między innymi w pasie od Zatoki Gdańskiej po centrum i południe kraju przejdą silniejsze opady śniegu do 2-8 cm. Po opadach już w niedzielę rano temperatura spadnie miejscami na Mazurach, Podlasiu, Mazowszu do -24/-20 stopni. W centrum około -17/-13 stopni. Na zachodzie i południu najcieplej.

W poniedziałek rano temperatura przy gruncie miejscami na wschodzie, południu i w centrum zbliży się do -30 stopni. W zastoiskach mrozowych na Podhalu odnotujemy nawet -35/-32  stopnie Celsjusza na wysokości 2 metrów. Zrobi się zupełnie bezwietrznie. 

Szczegóły dotyczące mrozów zostaną podane w piątek wieczorem, zaś dokładne dane, które pokryją się w rzeczywistości dopiero w sobotę około południa.

Podczas wczorajszej sesji (13 stycznia br.), Senat RP przyjął projekt nowelizacji Prawa łowieckiego. Zaproponowana przez izbę wyższą parlamentu zmiana zakłada m.in. wprowadzenie zasady mówiącej o tym, że uprawnienia do odszkodowań za szkody łowieckie zyskaliby również ci właściciele gruntów rolnych, którzy wcześniej nie zgodzili się na budowę urządzeń lub na dokonywanie zabiegów zapobiegających  powstaniu szkód. Oczywiście jeżeli szkody te nie miały związku przyczynowego z odmową i zostały wyrządzone podczas polowania. Dodajmy, że dotychczasowe regulacje prawne nie dawały takiej możliwości, a nie wyrażenie zgody przez rolnika na budowę przez dzierżawcę lub zarządcę obwodu łowieckiego urządzeń lub na wykonywanie zabiegów zapobiegających jakimkolwiek (potencjalnym, możliwym) szkodom automatycznie skutkowało brakiem prawa do odszkodowania.

Trybunał za zmianami

Uzasadnieniem powyższej zmiany jest dostosowanie  przepisów Prawa Łowieckiego do wyroku Trybunału Konstytucyjnego z 8 maja 2019 r.  Trybunał orzekł bowiem jednoznacznie, że brak rekompensaty finansowej za szkody powstałe wskutek odmowy budowy ogrodzeń jest niezgodny z Konstytucją. Teraz nowelizacja trafi do Sejmu. 

Źródło: Senat RP
Foto: Pixabay 

Od 2018 roku trwają przygotowania do utworzenia Narodowego Holdingu Spożywczego. 
Według ministerialno-rządowych planów tego rodzaju konsorcjum miałoby powstać w wyniku kapitałowego zgrupowania spółek z branży rolno–spożywczej. Natomiast trzonem projektu ma być Krajowa Spółka Cukrowa SA. Wiele zatem wskazuje na to, że z końcem roku 2020 poczyniono poważny krok dla realizacji tego projektu.

8 krajowych spółek w KSC?

30 grudnia 2020 r. Krajowa Spółka Cukrowa zgłosiła do Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów wniosek o zgodę na przejęcie kontroli nad ośmioma przedsiębiorstwami zajmującymi się hodowlą i uprawą roślin oraz produkcją zwierzęcą. Zgodnie z informacją przekazaną przez UOKiK, KSC planuje przejęcie następujących firm:Danko Hodowla Roślin sp. z o.o. z siedzibą w Kościanie, Kutnowska Hodowla Buraka Cukrowego sp. z o.o. z siedzibą w Kłodawie, Hodowla Zwierząt i Nasiennictwa Roślin Polanowice sp. z o.o. z siedzibą w Kruszwicy, Poznańska Hodowla Roślin sp. z o.o. z siedzibą w Tulcach, Elewarr sp. z o.o. z siedzibą w Warszawie, Małopolska Hodowla Roślin sp. z o.o. z siedzibą w Krakowie, Pomorsko-Mazurska Hodowla Ziemniaka sp. z o.o. z siedziba w Świeszynie i Kombinat Rolny Kietrz sp. z o.o. z siedzibą w Kietrzu.

Niepieniężny wkład do KSC

Dodajmy, że zgodnie z informacją przekazaną przez KSC do UOKiK, przejęcie kontroli nad powyższymi podmiotami nastąpić ma w wyniku wniesienia przez Skarb Państwa – czyli faktycznie Ministra Aktywów Państwowych – udziałów spółek przejmowanych, które uprzednio przejęto od Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa. Teraz spółki te zyskają status  wkładu niepieniężnego na podwyższony kapitał zakładowy KSC. 

Docelowo 48 spółek!

Perspektywicznie Krajowa Spółka Cukrowa SA przymierza się do przejęcia aż 48 spółek. Natomiast w momencie powstania Narodowego Holdingu Spożywczego, rolnicy i  producenci rolni mogliby zyskać udział organizacyjny i właścicielski w firmach składowych. Zadanie utworzenia NHS, a także konsolidację sektora rolno-spożywczego powierzono Ministerstwu Aktywów Państwowych. Holding ma powstać w I półroczu 2021 r. Rząd zakłada, że tego rodzaju grupa kapitałowa będzie miała kluczowy wpływ na stabilizowanie rynków rolnych, na poziom cen skupu i na zwiększenie eksportu polskiej żywności. 

Źródła: UOKiK, KSC SA, MRiRW
Foto: KSC SA

W ubiegłym tygodniu doszło do spotkania Ambasadora Chińskiej Republiki Ludowej Liu Guangyuana ze Szczepanem Wójcikiem Prezesem Zarządu Związku Polski Przemysł Futrzarski. Rozmawiano o możliwościach utworzenia polsko-chińskiej aukcji skór zwierząt futerkowych z siedzibą w naszym kraju. Tego rodzaju plan powstał w związku z działaniami władz Królestwa Danii, które po stwierdzeniu występowania wirusa COVID-19 w krajowych stadach na fermach zwierząt futerkowych, podjęły decyzję o ich likwidacji. 

Czy Polska wykorzysta szansę? 

Zdaniem przedstawicieli branży, powstała w ten sposób rynkowa próżnia może sprawić, że Polska mogłaby stać się nie tylko największym dostawcą skór zwierząt futerkowych na świecie, ale także globalnym centrum obrotu tym surowcem. W grę wchodzi udział w rynku o wartości miliardów euro. Dodajmy, że po decyzji Danii ceny skór na światowym aukcyjnym rynku w ciągu zaledwie kilku tygodni wzrosły o 40 proc. W niecały miesiąc Dania utraciła też pozycję lidera branży i potężne wpływy do budżetu z tytułu podatków.

Znaczące sugestie Chin

Podczas spotkania w Ambasadzie ChRL, Ambasador Liu Guangyuan podkreślał, że Chiny są największym rynkiem zbytu naturalnych skór, będąc jednocześnie ich największym importerem. Według szacunków przedstawionych przez stronę chińską, kraj ten pozyskuje rocznie skóry wytworzone w Polsce o wartości przekraczającej ponad 100 mln USD. Stanowi to 10% ogółu chińskiego zapotrzebowania na ten  surowiec. Do tej pory, transakcje pomiędzy polskimi i chińskimi przedsiębiorcami odbywały się przy pośrednictwie  domów aukcyjnych niezwiązanych z Polską i Chinami. Ambasador ChRL jest już po rozmowach z Chińską Izbą Handlową. W ocenie Chińczyków Polska to obecnie największy producent naturalnych skór, a wytwarzany w naszym kraju surowiec, pod względem jakości uważany jest za najlepszy na świecie. Jednak to tylko jeden z aspektów sprawy. Polscy producenci z branży futrzarskiej, przedsiębiorcy innych branż hodowlanych, a także krajowi rolnicy, upatrują w powyższym przedsięwzięciu szansę na rozwój własnych firm i gospodarstw, a także szansę na wzrost zatrudnienia. 

Światowe marki w Polsce?

Związek Polski Przemysł Futrzarski widzi też szansę realizacji projektu inwestycyjnego połączonego z budową międzynarodowego centrum logistycznego, magazynowego, a także konferencyjnego, którego centralną częścią będą obiekty aukcyjne. Tego rodzaju inwestycja, której wartość ZPPF szacuje na około 60 do 80 milionów euro, ma się przyczynić do rozwoju zaplecza dydaktycznego i naukowego, a także do  powstania wyspecjalizowanych pracowni kuśnierskich. Inwestycja w tej skali, obsługująca wszystkie etapy produkcyjne może też przyciągnąć do Polski producentów znanych światowych marek i firm.

Czy jest polityczna wola? 

Jest w Polsce spora grupa ekspertów, polityków i rolników, z byłym ministrem rolnictwa Janem Krzysztofem Ardanowskim na czele, którzy pozytywnie odnoszą się do powyższego planu. Na obecnym etapie, wielką niewiadomą jest jednak reakcja koalicji rządzącej z Prezesem Prawa i Sprawiedliwości Jarosławem Kaczyńskim, który to jak pamiętamy, wiele energii włożył w obronę projektu nowelizacji Ustawy o ochronie zwierząt zwanej nawet: „Piątką Kaczyńskiego”. A jej  ważną częścią był plan likwidacji branży futrzarskiej w ogóle. Nie wiadomo też, jak zareagują parlamentarne ugrupowania opozycyjne, a szczególnie środowiska powiązane z organizacjami obrońców zwierząt.  

Konkurencja nie śpi

Temat ten to jednak ważny powód do zastanowienia, bo globalny handel futrami, jak informują związkowcy, wart jest obecnie przeszło 22 miliardy dolarów rocznie. A jak twierdzi Międzynarodowa Federacja IFF obawy związane z nagłym niedoborem skór z norek, których Dania była głównym eksporterem, podniosły ceny w Azji aż o 40%. Lukę tę z powodzeniem mogłaby wypełnić Polska. Wiadomo też, że do roli globalnego dostawcy i pośrednika aspirują Grecy. Wiele więc wskazuje, że sprawa ta będzie jeszcze tematem intensywnych zabiegów i debat. 
 
Źródła: ZPPF, MF IFF, Ambasada ChRL. 
Foto: Pixabay