1 procent to 6 miliardów złotych!

Nadszedł okres wzmożonych przedświątecznych zakupów. W tym roku, ich skali i intensywności niestety nie sprzyja pędząca inflacja, systematyczne podnoszenie procentowych stóp przez NBP i związany z tym wzrost cen produktów rolno-spożywczych na konsumenckim rynku. Problemy dodatkowo potęguje zauważalny już wpływ wojny w Ukrainie na polską gospodarkę. 

Dramat przy świątecznym stole?

W konsekwencji, wielu z nas z niepokojem zastanawia się nad tym, na co i jak wydać każdą posiadaną złotówkę? Lawinowo rośnie też grupa konsumentów martwiących się o to, jak sprawić by na wielkanocnym stole znalazło się to, co zgodnie z tradycją na nim być powinno, jednak bez rujnowania domowego budżetu na kolejne miesiące, czy nawet w perspektywie roku. 

Kupuj to, co polskie!

Próbą wskazania korzystnego dla klientów i pożytecznego dla rolników (producentów rolnych), oraz dla całej polskiej gospodarki kierunku działania, jest promocja polskiej żywności i krajowych produktów rolno-spożywczych. Stawka jest wysoka! Z jednej strony chodzi o ograniczanie liczby pośredników i skracanie łańcuchów dostaw od rolnika (producenta rolnego), do klienta, co ma znaczenie dla kształtowania cen produktów. Natomiast z drugiej strony, gra toczy się o jak najwyższą jakość produktów oferowanych po jak najniższej cenie. W powyższym kontekście, bardzo dobrym dla klientów i producentów rolnych wyjściem, może być nastawienie na świadomy zakup dobrej jakości produktów rolno-spożywczych, krajowego pochodzenia. Takiemu celowi służyć ma Kampania Promocyjna Znaku „Produkt Polski”.

1 procent to 6 miliardów!

Jak wyliczają ekonomiści, zmiana konsumenckich nawyków jedynie o 1 procent, w stosunku do całości sprzedaży produktów rolno-spożywczych, sprawi że polski obieg gospodarczy powiększy się o kwotę rzędu 6 miliardów złotych! Natomiast polscy konsumenci kupując artykuły rolno-spożywcze opatrzone marką „Produkt Polski”, sprawiają że ponad 75 procent każdej wydanej na nie złotówki pozostaje w krajowym obiegu gospodarczym, co z pewnością korzystnie przełoży się na zmniejszenie skutków gospodarczego kryzysu. 

– Należy też podkreślić, że marka Produkt Polski jest gwarancją znakomitej jakości produktów żywnościowych– wyjaśnia Wicepremier i Minister Rolnictwa i Rozwoju Wsi Henryk Kowalczyk. – Podstawową i niezmienną zasadą jest też to, że produkty z tym oznaczeniem muszą być wytworzone w Polsce i z polskich surowców. Liczą się także ich walory jakościowe, zdrowotne oraz ekonomiczne, czyli cenowe. Efektem realizacji i udziału rolników oraz producentów rolnych, w promocyjnym Programie „Produkt Polski” jest więc wsparcie polegające na rzetelnym wyróżnianiu ich produktów na rynku. 

Jakość i pochodzenie!

Zgodnie z Ustawą o zmianie ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, która wprowadza możliwość stosowania oznakowania „Produkt polski”(z 1 stycznia 2017 r.), artykuły rolno-spożywcze opatrzone tym znakiem muszą być wyprodukowane z surowców wytworzonych na terenie Polski. Natomiast w produktach przetworzonych dopuszcza się użycie importowanych składników (np. przypraw, bakalii) w ilości do 25% masy tych produktów, pod warunkiem, że składniki takie nie są wytwarzane w kraju.

Produkty nieprzetworzone mogą zostać oznakowane informacją „Produkt polski” jeżeli ich produkcja, uprawa lub hodowla, w tym zbiory, dojenie w przypadku krów, owiec i kóz, odbyła się na terytorium Polski. W przypadku mięsa, dodatkowo wymaga się, by zostało ono pozyskane ze zwierząt urodzonych, chowanych i ubitych na obszarze Polski. Ponadto, dla innych niż mięso produktów pochodzenia zwierzęcego, warunkiem jest to, by zostały one pozyskane od zwierząt, których chów odbywa się na terytorium naszego kraju.

Cały cykl w Polsce 

Natomiast dla produktów przetworzonych, uzyskanych w wyniku przetworzenia produktów nieprzetworzonych, by móc  stosować oznakowanie „Produkt polski” należy spełnić poniższe wymogi:

1. Ich przetworzenie odbyło się na terytorium Polski.
2. Wszystkie ich składniki nieprzetworzone spełniają wymagania wskazane dla produktów nieprzetworzonych, które mogą zostać oznakowane informacją „Produkt polski”.
3. Inne, niż wskazane wyżej składniki nie mogą przekraczać 25% łącznej masy wszystkich składników w chwili ich użycia do wyprodukowania tego produktu (z wyłączeniem użytej wody) oraz składników tych nie można zastąpić takimi samymi składnikami, które zostały wyprodukowane na obszarze Polski.

Oszuści zostaną ukarani! 

Zgodnie z prawem, rolnik lub inny podmiot odpowiedzialny za oznakowanie produktu, który będzie chciał w oznakowaniu podać informację o spełnianiu powyższych kryteriów i cech  produktu może to zrobić albo poprzez umieszczenie informacji „Produkt polski” albo poprzez umieszczenie znaku graficznego zawierającego tę informację.

Natomiast podmioty, które umieszczą informację „Produkt polski”, bez spełnienia powyższych kryteriów będą podlegały karom określonym przepisami ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych (Dz. U. z 2016, poz. 1604 z późn. zm.).

Inwestycja na kolejne miesiące

Warto więc przy dokonywaniu przedświątecznych zakupów kupić to co dobre, po korzystnej cenie, ale też z myślą o tym, że każda pozostająca w kraju złotówka, to tak naprawdę inwestycja w naszą ekonomiczną przyszłość, co w obecnych trudnych czasach ma bardzo duże znaczenie.

Źródła: MRiRW i KOWR
Foto: Pixabay

W wykazie prac legislacyjnych Rady Ministrów opublikowano projekt dzięki któremu zostanie poszerzony katalog nieruchomości wyłączonych z działania podstawowej zasady gospodarowania nieruchomościami rolnymi Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa. 

Skąd potrzeba nowelizacji? 

Jak czytamy w wykazie, istotą rozwiązań zawartych w projekcie jest m.in. rozszerzenie katalogu nieruchomości wyłączonych spod działania podstawowej zasady gospodarowania nieruchomościami rolnymi Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa. Czyli, że są one rozdysponowywane, w pierwszej kolejności, w drodze wydzierżawienia albo sprzedaży na powiększenie lub utworzenie gospodarstw rodzinnych. 

Projekt zakłada również rozszerzenie zakresu celów, na które mogą być przekazywane jednostkom samorządu terytorialnego nieruchomości wchodzące w skład Zasobu Własności Rolnej Skarbu Państwa.

KOWR będzie miał ułatwienie 

Zmiany mają także umożliwić Krajowemu Ośrodkowi Wsparcia Rolnictwa przekazywanie Lasom Państwowym gruntów w drodze umowy (dotychczas grunty przekazywane były w drodze decyzji administracyjnej wydawanej przez właściwego starostę) z przeznaczeniem na lasy oraz rozszerzenie takiej możliwości o grunty przeznaczane na potrzeby gospodarki leśnej, na których nie jest możliwe prowadzenie racjonalnej gospodarki rolnej.

To tylko parę zmian a projekt rozporządzenia przewiduje dodatkowo między innymi: 

• rozszerzenie zakresu możliwości udzielania pomocy finansowej przez Krajowy Ośrodek;
• rozstrzygnięcie, że jeżeli nabywana przez dzierżawcę, w drodze pierwszeństwa w nabyciu, nieruchomość rolna ma wejść w skład wspólności majątkowej małżeńskiej, wystarczające jest, gdy to pierwszeństwo przysługuje jednemu z małżonków;
• umożliwienie pobierania przez Krajowy Ośrodek czynszu za grunty Zasobu klasy VI wydzierżawianych na cele związane z pozyskiwaniem energii ze źródeł odnawialnych.

Te i inne zmiany znajdują się TUTAJ.

źródło: Kancelaria Prezesa Rady Ministrów
Zdj:pixabay

W wykazie prac legislacyjnych ukazała się zapowiedź projektu rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie szczegółowego zakresu i sposobów realizacji niektórych zadań Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Na pomoc mogą liczyć producenci rolni, których uprawy zostały zniszczone w wyniku niekorzystnych zjawisk atmosferycznych w 2021 roku oraz hodowcy świń.

Pomoc suszowa w 2022 r.

W projekcie rozporządzenia zaproponowano nową formę pomocy polegająca mianowicie na dotacjach w zależności od uprawy, wysokości szkody, a także od zjawiska. Pomoc ma wynosić: 

1) 1000 zł na 1 ha powierzchni upraw rolnych, w których wystąpiły szkody w wyniku suszy, gradu, deszczu nawalnego, ujemnych skutków przezimowania, przymrozków wiosennych, powodzi, huraganu, pioruna, obsunięcia się ziemi lub lawiny w wysokości co najmniej 60% plonu;

2) 500 zł na 1 ha powierzchni upraw rolnych, w których wystąpiły szkody w wyniku gradu, deszczu nawalnego, ujemnych skutków przezimowania, przymrozków wiosennych, powodzi, huraganu, pioruna, obsunięcia się ziemi lub lawiny w wysokości co najmniej 20% i mniej niż 60% plonu;

3) 500 zł na 1 ha powierzchni upraw rolnych, w których wystąpiły szkody w wyniku suszy w wysokości co najmniej 5% i mniej niż 60% plonu. 

Co z pomocą dla hodowców trzody? 

W rozporządzeniu zaplanowano pomoc finansową uzyskają dla hodowców świń w podwyższonej wysokości ale w jakiej wysokości już nie napisano. Przekazano jedynie informację o wprowadzeniu czasowego ograniczenia na uzyskanie pomocy finansowej tj. 12 miesięcy. W tym czasie producent rolny może uzyskiwać pomoc w związku z zakazem utrzymywania w jego gospodarstwie świń lub ich wprowadzenia do gospodarstwa, wydanym z powodu wystąpienia afrykańskiego pomoru świń.

Przyjęcie projektu rozporządzenia przez Radę Ministrów zaplanowano na II kwartał 2022 r.

źródło: Kancelaria Prezesa Rady Ministrów

Po sporej przecenie z końca marca, wywołanej decyzją USA o uwolnieniu dużych rezerw ropy, notowania giełdowe odmiany Brent oscylują w kwietniu wokół 105 usd/baryłkę. Dzienne zmiany notowań są nieco mniejsze, ale nadal zależą od informacji napływających z frontu wojny i dyskusji na temat kolejnych sankcji nakładanych na Rosję przez UE. Te ciągle nie dotyczą rosyjskiej ropy i gazu.

W skali tygodnia (30.03-06.04.2022) ceny hurtowe paliw spadły o 23 gr/l – Pb95 i 53 gr/l – ON. W cenniku hurtowym Orlen od historycznych maksimów (z 9-go marca) wspomniana benzyzna jest tańsza o 80 gr/l, a ON o 1,24 gr/l.

W ostatnim tygodniu zmniejszyła się różnica w wycenie diesla i popularnej 95-ki, która sięgała już blisko 1 zł/l (w hurcie i detalu).

Warto zwrócić uwagę, że marże stacji paliw sięgają obecnie aż 70-80 groszy na litrze obu głównych paliw. Zwykle wynosiły one 10-15 gro/l – ON i 20-25 gr/l – benzyna 95 oktanów. O marżach stacji paliw, ale też wysokich marżach rafineryjnych decyduje polityka państwowego koncernu PKN Orlen.

Według e-Petrol w połowie 14-go tygodnia 2022 za benzynę 95-oktanów i olej napędowy trzeba było zapłacić na krajowych stacjach średnio 6,52 i 7,29 zł/l. Oznacza to, że w ciągu tygodnia cena średnia popularnej 95-ki spadła o 15 groszy na litrze, a diesel potaniał w tym czasie o 37 gr/l.

Cena średnia autogazu spadła o 6 groszy po dłuższym okresie przebywania na historycznym poziomie 3,79 zł/l.

Ceny średnie paliw w detalu: 06-04-2022 / zmiana tygodniowa (według portalu e-petrol.pl):

• Pb98: 6,86 zł/l (-13 gr/l);
• Pb95: 6,52 zł/l (-15 gr/l);

• ON: 7,29 zł/l (-37 gr/l);
• LPG: 3,73 zł/l (-6 gr/l).

Już dawno zapomnieliśmy o tym, że rząd obniżył stawkę VAT na paliwa z 23% do 8%. Gdyby nie to, ceny benzyny i diesla byłyby o ok 1 zł/l wyższe niż obecnie. Niższy VAT nie pomaga niestety przedsiębiorcom, którzy płacą cenę netto (odliczają VAT).

Ceny paliw w kraju (z VAT):

Ceny paliw w hurcie:

W środę (06.04.2022) olej napędowy kosztował (bez VAT) w oficjalnym cenniku PKN Orlen – 6,460 zł/l, a Pb95 – 5,831 zł/l. Oznacza to spadek tygodniowy o 23 gr/l (Pb95) i o 53 gr/l (ON).

Od początku 2022 roku wspomniana benzyna podrożała jednak o 1,40 zł na litrze (+31%), a w przypadku diesla cena hurtowa wzrosła o 1,87 zł/l (+41%).

Dzienne ceny paliw w hurcie (PKN Orlen bez VAT):

Zmiany cen paliw w skali roku:

Andrzej Bąk – eWGT
Źródło cen: PKN Orlen, e-petrol.pl, barchart.com,

O ile popyt na polską pszenicę jest w słaby, to doskonale sprzedaje się kukurydza po rekordowych w 2021 roku zbiorach. Dane KE pokazują, że w ciągu 40 tygodni obecnego sezonu (zaczął się w lipcu 2021) wysłaliśmy poza Unię Europejską 233,7 tys. ton kukurydzy w porównaniu do 115,7 tys. ton w analogicznym okresie sezonu 2020/21. Oznacza to wzrost o ponad 100% w skali roku.

Jeszcze większą skalę wzrostu (139%) notuje (r/r) eksport kukurydzy w skali całej UE. Jednocześnie wysyłki eksportowe pozostałych unijnych zbóż pozostają lekko w tyle za poprzednim sezonem.

Eksport polskiej pszenicy spadł o ponad 60% r/r

Fatalnie wyglądają dane na temat popytu na polską pszenicę. Od początku sezonu, do 4-go kwietnia wysłaliśmy poza kraje UE tylko 0,98 mln ton pszenicy.  Oznacza to spadek dynamiki naszego eksportu pszenicy poza UE aż 62% w skali roku. W ciągu ostatnich 11 tygodni wyeksportowaliśmy ledwie 53 tys. ton naszej pszenicy, z czego większość w końcówce marca.

Nasz udział w unijnym eksporcie pszenicy miękkiej spadł do 5%, w porównaniu do ponad 12% w skali całego sezonu 2020/21.

Polski eksport pszenicy miękkiej poza UE w ujęciu tygodniowym:

W całym minionym sezonie 2020/21 wyeksportowaliśmy poza UE 3,181 mln ton pszenicy, co było trzecim wynikiem w historii.

Polska zajmuje dopiero 7 miejsce w rankingu unijnych eksporterów pszenicy miękkiej.

Warto zwrócić uwagę, że w tym sezonie (2021/22) za blisko 30% całkowitego wolumenu eksportu unijnej pszenicy odpowiada Francja – 5,94 mln ton, która wyprzedza nieznacznie Rumunię – 5,33 mln ton. Kolejne 2,84 mln ton wyeksportowały Niemcy i 1,66 mln ton – Bułgaria. Nasz skromny wynik (0,98 mln ton) daje nam dopiero siódme miejsce w śród eksporterów pszenicy.

Andrzej Bąk
Źródło: KE

Według Ministerstwa Gospodarki Ukrainy w marcu 2022 roku kraj objęty wojną wyeksportował 1,1 mln ton kukurydzy, 309 tys. ton pszenicy, 118 tys. ton oleju słonecznikowego i 40 tys. ton soi, czyli 4 razy mniej niż wyeksportowano w lutym tego roku. Głównymi pozycjami ukraińskiego eksportu w marcu były olej kukurydziany i słonecznikowy.

W marcu Ukraina wyeksportowała 5,97 mln ton wszystkich towarów o wartości 2,7 mld USD, podczas gdy w lutym wyeksportowano 13,1 mln ton produktów o wartości 5,3 mld USD – poinformowało Ministerstwo Gospodarki.

Jednocześnie rosyjska inwazja spowodowała znaczne straty w imporcie Ukrainy. Tak więc, jeśli w lutym Ukraina sprowadziła 5 mln ton towarów o wartości 5,9 mld USD, to w marcu tylko 1,6 mln ton o wartości 1,8 mld USD. Obecnie najważniejszymi pozycjami importowymi dla Ukrainy są gaz ziemny, ropa naftowa, produkty naftowe i węgiel.

Eksport zbóż i oleju słonecznikowego odbywał się poprzez załadunek na wcześniej przycumowane statki, ale po inwazji pozostają one nadal zablokowane w portach Ukrainy. Do tej pory trzy zagraniczne statki zostały uszkodzone w ukraińskich portach przez Rosjan.

Andrzej Bąk
Źródło: me.gov.ua