Komisja Europejska wysłała krajom członkowskim uwagi do Krajowych Planów Strategicznych, które zastąpią PROW od 1 stycznia 2023 roku. Nie znamy jeszcze konkretnych uwag do polskiego KPS, natomiast Komisja opublikowała na swoich stronach internetowych podsumowanie dotyczące wszystkich krajów.

Zmiana kontekstu WPR

Pierwszy wniosek Komisji Europejskiej dotyczy zmiany kontekstu dla realizacji nowej wspólnej polityki rolnej, co wynika z agresji Rosji na Ukrainę. Komisja, zwróciła się w swoich uwagach do państw członkowskich o ponowną analizę ich planów strategicznych, pod kątem odporności systemów rolniczych, redukcji uzależnienia od nawozów sztucznych i zwiększenia produkcji energii odnawialnej na obszarach wiejskich, w sposób nie kolidujący z produkcją żywności.

Dopłaty wymagają uzasadnień 

Kraje członkowskie zostały poproszone o dostarczenie bardziej rozwiniętego uzasadnienia dla dopłat sektorowych, w kontekście sytuacji w danym sektorze oraz jego potrzeb. Komisja oceniła, że uzasadnienia przedstawione w KPS-ach są niewystarczające, szczególnie w kontekście Dyrektywy Wodnej (2000/60/EC). 

Dodatkowo podkreślono konieczność zawarcia działań, które pomogą gospodarstwom rolnym uniezależnienić się od paliw płynnych i innych surowców zewnętrznych, w kontekście wojny na Ukrainie.

Zabezpieczenie rynku pasz

Komisja docenia dążenia państw członkowskich do rozwoju produkcji roślin białkowych, w celu uniezależnienia się od importu. Z drugiej strony dostrzega konieczność zwrócenia większej uwagi na działania związane z zarządzaniem ryzykiem oraz włączenia rolników w takie schematy. Warto zaznaczyć, że w polskim KPS przewidziano dopłaty do systemów ubezpieczeń wzajemnych, tworzonych przez rolników.

Lepiej skracać łańcuch dostaw niż uruchamiać dopłaty 

Komisja zwraca uwagę, że jednym z priorytetów WPR jest wzmocnienie pozycji rolnika w łańcuchu spożywczym. Większość państw członkowskich, planuje to robić poprzez dopłaty sektorowe, podczas gdy, zdaniem Komisji należy tu zwrócić uwagę na zwiększanie współpracy rolników, ich udziału w przetwórstwie i skracaniu łańcucha spożywczego. Ten element jest silną stroną polskiego KPS, ponieważ w ramach II filaru przewidziano środki na takie działania.

KE chce definicji i celów reedukacyjnych 

Oprócz powyższego, Komisja ma szereg uwag do definicji „aktywnego rolnika” zaprezentowanych przez kraje członkowskie. W tym kontekście zostały one poproszone o dalsze wyjaśnienia w tym zakresie, tak aby zagwarantować, że wsparcie kierowane jest do właściwych podmiotów.

Komisja ma zasadnicze wątpliwości co do docelowych wskaźników związanych z realizacją celów Zielonego Ładu. Chodzi przede wszystkim o cele reedukacyjne związane z nawożeniem, środkami ochrony roślin, antybiotykami oraz wzrost areału produkcji ekologicznej. Wiele krajów, w ogóle ich nie przedstawiło, w przypadku pozostałych są one bardzo skromne. Tak jest również w przypadku polskiego KPS-u. Możemy przypuszczać, że tu Komisja Europejska poprosi o weryfikację polskich założeń.

Ekoschematy nie będą traktowane jako wydatki celowe 

Komisja poprosiła również o weryfikację alokacji finansowej przedstawionej przez poszczególne kraje, w zakresie ekoschematów. To wsparcie, zdaniem Komisji, nie zawsze zostało dobrze opisane pod kątem osiąganych wskaźników. W takich przypadkach, Komisja nie uwzględniła tych wydatków jako celowe.

Ponadto zwróciła uwagę na braki w zakresie działań związanych z podwyższonym dobrostanem zwierząt. Kraje członkowskie będą musiały tu uzupełnić dokumentację o lepsze zdefiniowanie podwyższonych warunków dobrostanu. Szczególnie dotyczy to trzody chlewnej oraz nowych gatunków włączonych do tego działania.

Na sam koniec zwrócono też uwagę na konieczność włączenia w proces tworzenia Krajowych Planów Strategicznych, zainteresowanych podmiotów, w tym rolników. Cały czas te dokumenty mogą być konsultowane oraz zmieniane.

Jak podsumowała Wielkopolska Izba Rolnicza, Komisja poprosiła państwa o przedstawienie bardziej ambitnych i lepiej dopasowanych działań podejmowanych w ramach ekoschematów i działań rolno-środowiskowych. Te działania powinny prowadzić do zwiększenia produkcji energii odnawialnej, redukcji zużycia energii w produkcji rolnej oraz poprawy wykorzystania składników pokarmowych z uwzględnieniem gospodarki w obiegu zamkniętym.

Czy system doradczy i wdrożeniowy będzie gotowy do przygotowania rolników do funkcjonowania w ramach nowych zasad? Jako Wielkopolska Izba Rolnicza, w konsorcjum z Centrum Doradztwa Rolniczego w Brwinowie wygraliśmy przetarg na organizację szkoleń dla rolników w zakresie bioróżnorodności. Te szkolenia ruszą jesienią tego roku  i będą się odbywały na terenie całej Wielkopolski.

Po okresie pandemii rozpoczynamy nasz cykl promocyjny w placówkach rolniczych, gdzie kształcą się przyszli gospodarze. Pierwszym punktem na mapie naszych spotkań był Zespół Szkół nr. 2 im. Stanisława Staszica w Szamotułach, który posiada wieloletnie tradycje rolnicze, przypieczętowane wieloma osiągnięciami. W ramach zajęć praktycznych dla uczniów przygotowaliśmy dużą dawkę wiedzy oraz zaprosiliśmy do udziału specjalnych gości.

Pierwszym prelegentem naszego spotkania była pani Lucyna Lewicka z firmy K+S Polska, która omówiła podstawowe zasady nawożenia makroelementami – potasem, magnezem, siarką i podkreśliła ważność pierwiastków w budowaniu cennego plonu. W obecnych czasach nie sposób było pominąć sytuację na rynku nawozowym i zawirowania surowcowe w związku z wojną na Ukrainie.

Drugim gościem był dr hab. Tomasz Piechota z Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu, który przedstawił działalność uczelni z ponad stuletnim dorobkiem naukowym. Wykładowca omówił podstawowe zasady agrotechniki w systemach uproszczonej uprawy roli i podkreślił ich znaczenie w obecnych niesprzyjających warunkach, szczególnie tych na pustynniejącej Wielkopolsce.

Zwieńczeniem naszego spotkania było losowanie wśród uczniów oraz konkurs pytań dotyczących omawianych zagadnień przez naszych mówców. Gratulujemy młodym adeptom rolnictwa, którzy po raz kolejny wykazali się wiedzą teoretyczną i praktyczną.

Dziękujemy szamotulskiemu „Rolnikowi” za miłe przyjęcie w murach szkoły oraz pozytywny odbiór spotkania.

Jak informuje Krajowy Związek Plantatorów Buraka Cukrowego, Niemiecki Związek Producentów Cukru (WVZ) wydał oświadczenie, w którym poinformował, że złożył skargę do Komisji Europejskiej na dopłaty związane z produkcją buraków cukrowych.  KZPBC alarmuje, że działanie niemieckich producentów jest wymierzone przeciwko polskim plantatorom.

„Płatności stały się standardem, więc zakłócają konkurencję”

Według niemieckich producentów obecnie stosowane wsparcie stosowane w uprawie buraków cukrowych zakłóca konkurencję i powinno być stosowane jedynie wyjątkowych sytuacjach. 

„W wielu państwach członkowskich płatności stały się standardem, a to narusza europejskie prawo dotyczące wspierania rolnictwa. Od dłuższego czasu nauka i polityka dostrzegają wynikające z tego zakłócenia konkurencji. Niemniej jednak nic się nie zmieniło. Dlatego właśnie złożyliśmy skargę do Komisji Europejskiej na dotacje rządowe” – stwierdził Hans-Jörg Gebhard przewodniczący WVZ i jednocześnie szef rady nadzorczej Südzucker AG. 

Niemieccy producenci cukru żądają od komisarz ds. konkurencji Margrethe Vestager i komisarza ds. rolnictwa Janusza Wojciechowskiego stworzenia ram dla uczciwej konkurencji w UE. Chcą poprawy dotychczasowego sposobu finansowania rolnictwa i wyrzucenia z krajowych planów strategicznych dla WPR na lata 2023-27 praktyk zakłócających konkurencję. 

Niemcy szukają korzyści tylko pod siebie

Jak trafnie zauważa KPZBC, Niemcy od dawna grają wyłącznie pod siebie. To nie pierwsza taka sytuacja. W tym momencie jest to po prostu odgrzewany kotlet.

„Wspierali likwidację kwot cukrowych i minimalnej ceny buraków. Uwolnienie rynku cukru miało doprowadzić do jeszcze większej dominacji niemieckich producentów cukru w Europie. Spadek cen cukru i opłacalności uprawy buraków miał doprowadzić do zamykania cukrowni i eliminacji produkcji buraków z rejonów uważanych przez nich za niekonkurencyjne. Sam rynek zbytu miał zostać przejęty, a wtedy „hulaj dusza”. Nie wszystko poszło zgodnie z planem, pomimo, że kryzys na rynku po zniesieniu kwot dotkną wszystkich producentów cukru, to nie mieliśmy masowego zamykania cukrowi i likwidacji rejonów plantacyjnych. Paradoksalnie najbardziej „oberwało” się tym co chcieli zdominować Europę. Podpisane długookresowe kontrakty na sprzedaż cukru po skandalicznie niskich cenach, które jeszcze bardziej miały zakłócić sytuację na rynku, przyczyniły się do znacznych strat finansowych. Ekspansja się nie udała, a uprawa buraków i produkcja cukru w innych państwach członkowskich, choć wciąż przechodzi poważne turbulencje, została zachowana.” – czytamy na stronie krajowego związku.

Dlaczego niemieccy producenci cukru, którzy w Polsce skupują ponad 55% buraków od rolników i przynajmniej oficjalnie chcą zapewnić im jak najlepsze warunki, działają na ich szkodę? Czy Polska ma się stać państwem, w którym działalność gospodarcza będzie polegać jedynie na przywozie i dystrybucji cukru z innych państw? Zachowanie niemieckich producentów cukru nie zaskakuje, ale mocno podważa zaufanie do firm, z którymi rolnicy współpracują od wielu lat.

Argumenty wyssane z palca

Działania prowadzone przez Niemiecki Związek Producentów Cukru prowadzone są w okresie jeszcze większego zawirowania w naszym sektorze. Ceny środków produkcji znacznie podrożały, bardzo trudno jest zbilansować wydatki z przychodami, a sam burak przegrywa konkurencję z innymi uprawami. Akcja ta przypada również na okres, w którym państwa członkowskie UE będą mogły udzielać więcej pomocy w związku z kryzysem wynikającym z inwazji Rosji na Ukrainę. Jednym słowem działanie niemieckich producentów jest wymierzone przeciwko polskim plantatorom i przeciwko inwestycjom, które zostały poczynione w przemyśle cukrowniczym (również te poczynione przez niemieckie koncerny).

Płatności do buraków zostały wprowadzone w 11 krajach UE. Stosowana płatność powiązana z produkcją buraków cukrowych nie rozwiązała wszystkich problemów, ale pozwoliła łagodniej przejść z systemu, gdzie obowiązywały kwoty produkcji cukru i cena minimalna buraków cukrowych, do systemu wolnorynkowego. Polska utrzymała silną pozycję w Unii Europejskiej pod względem wielkości produkcji cukru, a w innych państwach członkowskich wciąż taka produkcja ma miejsce.

Źródło: KZPBC
Zdj:pixabay

Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa rozpoczęła nabór wniosków o dofinasowanie do przezimowanych rodzin pszczelich. Potrwa on do 31 maja 2022 r. Wsparcie ma charakter pomocy de minimis w rolnictwie.

O to dofinansowanie, podobnie jak w roku ubiegłym, mogą ubiegać się pszczelarze prowadzący działalność nadzorowaną w zakresie utrzymywania pszczół wpisanych do rejestru prowadzonego przez Powiatowego Lekarza Weterynarii oraz posiadający numer ewidencji producentów nadany przez Agencję. Jeżeli hodowca pszczół chce otrzymać pomoc, a nie jest zarejestrowany w ARiMR, musi wystąpić o nadanie numeru ewidencyjnego najpóźniej w dniu składania wniosku o wsparcie. Wsparcie wynosi 20 zł do każdej rodziny pszczelej, której udało się przetrwać zimę. 

Wnioski o udzielenie pomocy należy składać do biur powiatowych Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa. Można to zrobić osobiście lub przez pełnomocnika, wysłać poleconą przesyłką rejestrowaną nadaną w placówce Poczty Polskiej lub za pośrednictwem platformy ePUAP.

Już 4 maja br., ruszy tegoroczny nabór wniosków o dofinansowanie dla „Tworzenia grup producentów i organizacji producentów rolnych”. W ramach naboru, dla pojedynczego wnioskodawcy, pozyskać można kwoty w wysokości do 100 tysięcy euro rocznie, przez pięć kolejnych lat!

Nawet 100 tys. euro rocznie!

Wsparcie realizowane jest w formie rocznych płatności, przez okres pierwszych pięciu lat następujących po dacie uznania grupy producentów rolnych lub organizacji producentów. Wysokość wsparcia wynosi: w pierwszym roku – 10 proc. przychodów netto, w drugim – 9 proc., w trzecim – 8 proc., w czwartym – 7 proc., w piątym – 6 proc. Natomiast limit przyznawanych środków finansowych to 100 tysięcy euro w każdym roku pięcioletniego okresu.

Kto może się ubiegać?

Pomoc adresowana jest do nowych grup producentów rolnych, uznanych od 1 czerwca 2021 r. na podstawie ustawy z 15 września 2000 r. o grupach producentów rolnych i ich związkach. Przy czym, grupy te muszą składać się z osób fizycznych, prowadzących działalność jako mikro-, małe lub średnie przedsiębiorstwo. O dofinansowanie mogą także starać się organizacje producentów, uznane na podstawie przepisów ustawy z 11 marca 2004 r. o organizacji niektórych rynków rolnych albo ustawy z 20 kwietnia 2004 r. o organizacji rynku mleka i przetworów mlecznych. Wsparcia nie mogą natomiast otrzymać podmioty zrzeszające producentów drobiu, wyrobów z mięsa drobiowego i jego podrobów oraz owoców i warzyw.

Jak się ubiegać?

Wnioski o przyznanie pomocy można będzie składać w oddziałach regionalnych Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa, w okresie od 4 maja do 17 czerwca 2022 r. Dokumenty będzie można dostarczyć osobiście, przesłać pocztą lub złożyć elektronicznie za pośrednictwem skrzynki podawczej ePUAP.

Pozyskano ponad 637 mln zł!

Wsparcie pochodzi z funduszy Unii Europejskiej, w ramach Programu Rozwoju Obszarów Wiejskich na lata 2014-2020. Dodajmy, że do tej pory zorganizowano już dziesięć naborów wniosków o wsparcie na tworzenie grup producentów i organizacji producentów rolnych. Z tej formy pomocy  skorzystało 1,2 tysiąca podmiotów, którym z budżetu PROW na lata 2014-2020, ARiMR wypłacił łącznie 637,5 milionów zł. Natomiast, w prowadzonym przez Agencję rejestrze,  wpisanych jest aktualnie 738 aktywnych grup producentów rolnych, zrzeszających 9114 członków. 

Źródło: MRiRW
Foto: Pixabay 

Nowym Dyrektorem Generalnym Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa, na wniosek Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi, Wicepremiera Henryka Kowalczyka, został dr inż. Waldemar Humięcki. 

Doświadczenie w administracji

O tej nominacji, jak zapewnia Wicepremier Kowalczyk, zadecydowały wcześniejsze doświadczenia dr. inż. Waldemara Humięckiego, który przez wiele lat pracował w Agencji Nieruchomości Rolnych, zajmując w tej instytucji kierownicze stanowiska różnych szczebli (od głównego specjalisty, do prezesa włącznie). Nowo powołany szef KOWR, pracował też m.in. w Ministerstwie Rolnictwa i Rozwoju Wsi, Najwyższej Izbie Kontroli. Był również zastępcą burmistrza Gminy Warszawa-Włochy. Współpracował także m.in. z Fundacją Rozwoju Rolnictwa i Gospodarki Żywnościowej oraz Wielkopolską Giełdą Rolno-Ogrodniczą S.A.

Kariera naukowa szefa KOWR

Nowy Dyrektor Generalny KOWR jest również absolwentem Akademii Rolniczo–Technicznej w Olsztynie (obecnie Uniwersytet Warmińsko-Mazurski). Tam uzyskał tytuł magistra inżyniera, a następnie, w oparciu o badania z zakresu działania nawozów, tytuł doktora. Dr inż. Waldemar Humięcki ukończył również studia Executive Master of Business Administration w Wyższej Szkole Menedżerskiej w Warszawie. Odbył aplikację kontrolerską w Najwyższej Izbie Kontroli oraz liczne kursy i szkolenia z zakresu zarządzania i prawa.

Zgodnie z obowiązującymi procedurami, kandydatura nowego Dyrektora Generalnego KOWR, zyskała akceptację Premiera Rządu RP Mateusza Morawieckiego. 

Kluczowe zadania KOWR

Przypomnijmy, że KOWR to jedna z kluczowych instytucji obsługujących polskie rolnictwo z kompetencjami w zakresie: gospodarowania nieruchomościami rolnymi Skarbu Państwa (sprzedaż i dzierżawa), nieodpłatnego przekazywania gruntów i bezzwrotnej pomocy finansowej, nadzoru nad spółkami o szczególnym znaczeniu dla gospodarki narodowej, wydawania decyzji dotyczących zgody na prywatny obrót ziemią, promocji polskich produktów rolno-spożywczych w kraju i zagranicą, opracowywania oraz upowszechniania informacji związanych z realizacją mechanizmów aktywnej polityki rolnej na rynkach produktów rolnych i żywnościowych. Dodajmy, że dr inż. Waldemar Humięcki zastąpił na stanowisku, pełniącą od 2020 roku, obowiązki Dyrektora Generalnego KOWR, Małgorzatę Gośniowską-Kola.  

Źródło i foto: MRiRW