Cukier gwałtownie drożeje na świecie! Światowy wskaźnik cen cukru zanotował w sierpniu potężny skok, napędzany rosnącymi obawami o podaż na globalnych rynkach. Tymczasem dane z polskiego rynku detalicznego pokazują zupełnie inny obraz – cukier na naszych półkach sklepowych nadal tanieje. Z czego wynika ten rozbieżny trend i jak długo krajowy rynek pozostanie niewrażliwy na światowe podwyżki?
Czytaj również:
Światowy rynek pod presją suszy i niższych zbiorów
Z najnowszych danych Organizacji Narodów Zjednoczonych ds. Wyżywienia i Rolnictwa (FAO) wynika, że subindeks cen cukru wzrósł w sierpniu aż o 11,9% w ujęciu miesiąc do miesiąca, osiągając poziom 106,4 pkt. To wyraźny sygnał, że globalny bilans surowca zaczyna się zacieśniać.
Głównym motorem napędowym wzrostu cen na światowych giełdach są obawy dotyczące wielkości nadchodzących zbiorów u kluczowych producentów:
- Unia Europejska: przedłużająca się susza i fale upałów w wielu regionach upraw znacząco pogorszyły prognozy plonowania buraków cukrowych.
- Brazylia: pożary upraw oraz utrzymujące się niekorzystne warunki pogodowe w głównym pasie produkcyjnym obniżają szacunki wydajności.
- Azja (Indie i Tajlandia): niepewność związana z przebiegiem monsunów wymusza na inwestorach wycenianie wyższej premii za ryzyko podażowe.
Polska: GUS pokazuje wyraźne spadki r/r
Na przekór globalnym tendencjom, polski konsument obserwuje w sklepach kontynuację trendu spadkowego. Według oficjalnych danych Głównego Urzędu Statystycznego (GUS) za lipiec, cukier w polskim detalu potaniał o 1,1% w ujęciu miesięcznym (m/m).
Większe wrażenie robi jednak dynamika roczna – w porównaniu do analogicznego okresu ubiegłego roku, cukier w Polsce jest tańszy aż o 15,9% (r/r).
Efekt opóźnienia i wojna cenowa w sieciach handlowych
Rozbieżność między wskaźnikiem FAO a danymi GUS nie wynika z błędu statystycznego, lecz ze specyfiki funkcjonowania rynku spożywczego:
- Efekt transmisji (lag czasowy): Zmiany cen na giełdach hurtowych przenoszą się na półki sklepowe z kilkumiesięcznym opóźnieniem. Kontrakty na dostawy do sieci handlowych zawierane są z wyprzedzeniem, co tymczasowo izoluje detal od bieżących skoków cen surowca.
- Polityka promocyjna sieci: Cukier w Polsce od dłuższego czasu pełni rolę tzw. loss leadera – produktu podstawowego, którego cena jest celowo zaniżana przez największe dyskonty w celu przyciągnięcia klientów do sklepów.
Utrzymująca się wysoka podaż z ubiegłorocznej kampanii w regionie Europy Środkowo-Wschodniej dodatkowo stabilizowała lokalny rynek. W obliczu rosnących kosztów na świecie oraz gorszych prognoz dla europejskich zbiorów buraka, potencjał do dalszych spadków cen w kraju wydaje się jednak wyczerpany, a impuls podwyżkowy z rynków globalnych dotrze do Polski w najbliższych miesiącach.
Źródło danych: FAO, GUS
