Strona główna Blog Strona 951

Rozdzielono już ponad 75 milionów złotych

0

Krajowa Stacja Chemiczno-Rolnicza w Warszawie podsumowała bieżący stan wdrażania „Ogólnopolskiego programu regeneracji środowiskowej gleb poprzez ich wapnowanie”.

Ponad 66 tysięcy dawek wapna

Zgodnie z danymi zebranymi przez warszawską KSCh-R, w 2019 roku liczba wydanych zalecanych dawek wapna wyniosła 40 tysięcy 233 i obejmowała powierzchnię 413 tys. 888 ha. Natomiast do grudnia w 2020 r. wartości te wyniosły odpowiednio 25 tys. 785 i 347 tys. 661.

Pod względem finansów, w 2019 roku wnioskowana kwota dofinansowania wynosiła 29 mln zł, a w 2020 przekroczyła 46 mln zł.

Ponad 75 milionów złotych 

Od rozpoczęcia realizacji programu, podległe stołecznej instytucji, okręgowe stacje chemiczno-rolnicze przekazały do placówek Wojewódzkich Funduszy Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej (instytucja wdrażająca finansowanie wsparcia), ponad 20 tys. wniosków na łączną kwotę ponad 75 mln zł. A to już blisko jedna czwarta całościowej kwoty przeznaczonej na realizację programu, który potrwa jeszcze 3 lata. Powyższa proporcja każe jednak mieć nadzieję, że środków nie zabraknie.

Kto może się ubiegać? 

O wsparcie mogą się ubiegać posiadacze użytków rolnych o powierzchni nieprzekraczającej 75 ha. Warunkiem jest wykonanie badania odczynu gleby, które należy przeprowadzić raz na 4 lata. Próbkę pobiera się z powierzchni nie większej niż 4 ha. W następnej kolejności, na podstawie badania odczynu gleby dla gleb o pH poniżej lub równemu 5,5, OSCh-R wydaje opinię (zalecenie) nawozowe.

Kwoty dofinansowania 

Kwoty dofinansowania przedsięwzięcia wynoszą odpowiednio:

• do 300 zł/t czystego składnika odkwaszającego (CaO oraz CaO+MgO) dla gospodarstw o powierzchni nie przekraczającej 25 ha użytków rolnych,

• do 200 zł/t czystego składnika odkwaszającego (CaO oraz CaO+MgO) dla gospodarstw o powierzchni powyżej 25 ha, ale nie przekraczającej 50 ha użytków rolnych,

• do 100 zł/t czystego składnika odkwaszającego (CaO oraz CaO+MgO) dla gospodarstw o powierzchni powyżej 50 ha, ale nie przekraczającej 75 ha użytków rolnych.

Kto przyjmuje wnioski?

Dofinansowanie działań regeneracyjnych dla danej działki ewidencyjnej może być udzielane nie częściej niż raz na 4 lata. Wnioski o dofinansowanie można składać w OSCh-R . Wzór wniosku i wymagane dokumenty dostępne są na stronie Krajowej Stacji Chemiczno-Rolniczej. 

Źródło: KSCh-R w Warszawie 
Foto: Wikipedia 

Druga połowa stycznia przynosi dalsze wzrosty cen paliw

0

Ceny ropy rosną systematycznie odkąd pojawiły się doniesienia o wyprodukowaniu pierwszych szczepionek na koronawirusa, a rozpoczęcie masowych szczepień utwierdziło inwestorów w przekonaniu, że świat poradzi sobie z epidemią. Ceny rosną zatem w oczekiwaniu na ożywienie popytu na ropę i paliwa. Notowaniom ropy brakuje już tylko ok. 10 usd/b do poziomów sprzed pandemii. Na krajowych stacjach paliw ceny są jeszcze o 35-60 groszy niższe niż przed rokiem, ale w hurcie ta różnica jest znacznie mniejsza.

W połowie 3-tygodnia 2021 za benzynę 95-oktanów trzeba było zapłacić na krajowych stacjach paliw średnio 4,63 zł/l, a za olej napędowy 4,59 zł/l. Oznacza to, że w ciągu tygodnia cena tych paliw wzrosła odpowiednio o 4 i 3 gr/l. Czas taniego tankowania powoli się kończy wraz z rosnącymi cenami ropy. Od ubiegłorocznych minimów (maj 2020) krajowe ceny paliw wzrosły średnio o 63 gr/l – ON i o 79 gr/l – Pb95. Ciągle jeszcze płacimy za te paliwa średnio o 30-40 gr/l mniej niż przed rokiem.

Systematyczne podwyżki cen w hurcie w ostatnich tygodniach (śladem ropy) i mniejsze w detalu sprawiają, że spadły w ostatnim czasie wysokie średnie marże detaliczne ze sprzedaży diesla. Aktualnie marża modelowa ze sprzedaży ON sięga teraz tylko 1 grosz, a Pb95 16 groszy na litrze.

W skali 2020 roku średnie marże detaliczne były wyjątkowo wysokie i osiągnęły poziom 25 groszy na litrze Pb95 i 24 grosze na litrze ON. Oznacza to, że stacje paliw zarobiły na sprzedaży każdego litra Pb95 o 37% więcej, a w przypadku ON, aż 124% więcej od średniej z lat 2017-2019.

W okresie 2017-2019 średnia marża detaliczna zawierała się w przedziale 9-13 gr/l dla ON, i sięgała 17-20 gr/l w przypadku Pb95.

Ceny średnie paliw w detalu: 20-01-2021 / zmiana tygodniowa (według portalu e-petrol.pl):

• Pb98: 4,94 zł/l (+4 gr/l);
• Pb95: 4,63 zł/l (+4 gr/l);

• ON: 4,59 zł/l (+3 gr/l);
• LPG: 2,16 zł/l (+2 gr/l).

Zmiany cen w skali roku:

Ceny paliw w kraju:

Ceny hurtowe diesla przewyższają ceny Pb95:

Rynek ropy

Problemy związane z pandemią koronawirusa są ciągle olbrzymie, ale nie przeszkadza to inwestorom w kupowaniu akcji oraz kontraktów na surowce, w tym ropę. Inwestorzy korzystają z kolejnych programów „drukowania pieniądza”, które mają łagodzić efekty pandemii. Dodatkowym czynnikiem prowzrostowym są rozpoczęte z rozmachem szczepienia na Covid-19. Entuzjazm na rynkach zapanował już listopadzie i kontynuowany jest na początku 2021 roku. Systematyczne wzrosty sprawiły, że ropa wróciła do poziomów z lutego ubiegłego roku, a główne indeksy akcyjne ustalają nowe historyczne maksima (amerykański S&P500, niemiecki DAX ).

Do prawie połowy stycznia 2021 notowania surowca zdecydowanie rosły po obu stronach Atlantyku. Ropa WTI pokonała z łatwością psychologiczny poziom 50 usd/b, a odmiana Brent przekroczyła 55 usd/. Na sesji z 13-stycznia oba kontrakty ustanowiły swoje dzienne 11-miesięczne maksima. Ostatnie dni przyniosły jednak lekką korektę spadkową w notowaniach ropy, a następnie stabilizację w okolicy wspomnianych maksimów sprzed tygodnia.

Obawy o odrodzenie globalnego popytu na ropę powracają.

Międzynarodowa Agencja Energii obniżyła prognozę wzrostu zapotrzebowania na ropę na świecie w pierwszym kwartale 2021 roku ze względu na kolejne ograniczenia wprowadzane przez wiele krajów dotkniętych pandemią, ale też przez Chiny, które są motorem wzrostu gospodarczego i popytu na surowce.

Przewidując taki rozwój sytuacji już wcześniej Arabia Saudyjska zdecydowała się zmniejszyć własną produkcję ropy o 1 mln baryłek dziennie, stąd cięcia w lutym w ramach OPEC+ zwiększą się do 8,125 b/dziennie.

Notowania ropy WTI / Brent (usd/b) na tle pozycji netto kapitału spekulacyjnego (na ropie WTI):

Notowania ropy Brent (usd/b) na tle zmian kursu USD/PLN (lewa oś):

Ceny paliw w hurcie

W hurtowych cennikach początek drugiej połowa stycznia przyniósł wyhamowanie tempa podwyżek. Po 10-15 groszowym wzroście obu głównych paliw w tygodniu kończącym się 13-go stycznia, w kolejnym tygodniu (kończący się 20-go stycznia) cena średnia Pb95 wzrosła o tylko 1 grosz, a ON podrożał o 3 grosze na litrze. W środę (20.01.2021) olej napędowy kosztował w PKN Orlen ok. 4,58 zł/l, a Pb-95 4,47 zł/l (cena hurtowa z VAT). Tym razem diesel drożał szybciej od popularnej benzyny. Stąd różnica w cenie diesla w stosunku do Pb95 wzrosła w hurcie do ok. 11 groszy na litrze (z VAT).

W połowie 3-go tygodnia 2021 średnia marża modelowa ze sprzedaży ON wzrosła utrzymała się na poziomie 1 grosz, a Pb95 wzrosła o 2 grosze, do 16 gr/l. Do tego należy oczywiście doliczyć 20-30 groszowe upusty od oficjalnych cen hurtowych dla poszczególnych odbiorców detalicznych.

Średnia modelowa marża stacji paliw w ujęciu tygodniowym (na podstawie PKN Orlen):

Średnia modelowa marża stacji paliw na 1 litrze Pb95:

  • 2017: 17 groszy,
  • 2018: 20 groszy,
  • 2019: 18 groszy,
  • 2020: 25 groszy (+36,8% w stosunku do średniej z 2017-2019), a w 2 tygodniu 2021 marża wyniosła 14 gr/l.

Średnia modelowa marża na 1 litrze ON:

  • 2017: 13 groszy,
  • 2018: 9 groszy,
  • 2019: 10 groszy,
  • 2020: 24 grosze (+123,8% w stosunku do średniej z 2017-2019), a w 2 tygodniu 2021 wyniosła tylko 1 gr/l.

Obliczono na podstawie cen publikowanych przez PKN Orlen (ceny hurtowe+VAT) i e-Petrol (ceny średnie na stacjach paliw)

Marża stacji paliw obliczana jest na podstawie cen hurtowych publikowanej przez PKN Orlen. W praktyce handlowej funkcjonują jednak upusty dla poszczególnych klientów, stąd od ceny hurtowej (referencyjnej) należy odliczyć ok. 15-20 groszy w przypadku benzyny oraz dwadzieścia kilka do 30 groszy w przypadku oleju napędowego.

Porównując marże stacji paliw w ujęciu rocznym warto pamiętać, że to państwowe stacje (Orlen i Lotos) dyktują ceny na krajowym rynku.

Andrzej Bąk – eWGT
Źródło cen: PKN Orlen, e-petrol.pl, barchart.com

Kukurydza klasy A na giełdzie

0

Oferta Giełdowego Rynku Rolnego prowadzonego przez Towarową Giełdę Energii S.A. wzbogaciła się o kolejną pozycję. Jest nią kukurydza w klasie jakościowej A. 

Jak to działa?

Obrót kukurydzą na GRR, podobnie jak wcześniej wprowadzonymi surowcami: pszenicą i żytem, prowadzony jest w formule rynku kasowego (SPOT) w dwóch równolegle działających systemach, tj. systemie kursu jednolitego i systemie aukcyjnym. 

System kursu jednolitego polega na prowadzeniu przez TGE S.A. regularnych, cotygodniowych notowań wystandaryzowanych kontraktów na towar przechowywany przez uczestników rynku w autoryzowanych magazynach. Zasadą jest też to, że wszystkie transakcje podczas danej sesji, w danym magazynie, zawierane są po takim samym jednolitym kursie. Natomiast system aukcyjny polega na organizacji i prowadzeniu aukcji sprzedaży towaru bezpośrednio od jego właściciela dysponującego własnym autoryzowanym magazynem. 

Co następne? 

Obecnie trwają prace nad wprowadzeniem rzepaku i koncentratu soku jabłkowego do giełdowego obrotu. Planuje się też uruchomienie rynku terminowego dla towarów rolnych. System ten pozwoli uczestnikom giełdy zawierać kontrakty  terminowe na transakcje z dostawą towarów w przyszłości.

Projekt Żywnościowej Platformy 

Przypomnijmy, 1 września 2020 r. handel na Giełdowym Rynku Rolnym w ramach projektu pn. Platforma Żywnościowa odbywa się na zasadzie licencji przekazanej przez Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa dla TGE S.A.

Giełdowy Rynek Rolny to pionierskie i innowacyjne rozwiązanie powstałe w odpowiedzi na potrzeby sektora rolno-spożywczego. Z dniem 31 sierpnia 2020 roku dobiegł końca pilotaż projektu Platforma Żywnościowa, realizowanego przez Grupę Kapitałową Giełdy Papierów Wartościowych (GPW, TGE, IRGiT) na zlecenie KOWR we współpracy z Ministerstwem Rolnictwa i Rozwoju Wsi. Obecnie projekt wchodzi w następną fazę rozwoju. Głównym jego celem jest porządkowanie i stabilizowanie krajowego rynku rolnego. 

Źródło: MRiRW
Foto: Pixabay 

Czy Minister Puda zrozumiał pytanie?

0

Pisaliśmy niedawno o problemach rolników w podeszłym wieku, którzy nie posiadając zdeklarowanych następców decydują się na przedłużenie prowadzenia gospodarstw. Niestety taka decyzja odbiera im prawo do korzystania z pełni emerytalnych praw przysługujących innym osobom korzystającym z usług Kasy Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego. Temat ten podjęła także Krajowa Rada Izb Rolniczych, która wystosowała do Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi Grzegorza Pudy wniosek o podjęcie działań zmierzających do zmiany powyższego stanu rzeczy.

Dwie składowe świadczeń 

W odpowiedzi Minister Grzegorz Puda wyjaśnił, że zgodnie z obowiązującymi przepisami rolnicze świadczenia emerytalno-rentowe składają się z dwóch części: części składkowej i części uzupełniającej. Część składkowa to moduł  ubezpieczeniowy świadczenia emerytalnego. Jej wysokość uzależniona jest od długości stażu ubezpieczeniowego i wysokości emerytury podstawowej. 

Zawsze ale mało

Dodajmy też, że część składkowa emerytury rolniczej wypłacana jest zawsze, czyli niezależnie od prowadzenia, bądź nie, działalności rolniczej. Jednak jest ona niska ze względu na to, że to pochodna opłacanych składek na ubezpieczenie społeczne rolników, które z kolei jak wyjaśnia Minister Puda, dostosowane są do ich możliwości finansowych. Dlatego, ze względu na ograniczoną wysokość części składkowej, ustawa o ubezpieczeniu społecznym rolników przewiduje uzupełnienie emerytury i renty rolniczej o część uzupełniającą. Wysokość części uzupełniającej wynosi od 85% do 95% emerytury podstawowej. 
I tu niestety kończą się dobre wieści dla rolników nie posiadających następców.

Konieczne zaprzestanie prowadzenia

Warunkiem koniecznym wypłaty części uzupełniającej rolniczego świadczenia emerytalno-rentowego, finansowanej w całości z budżetu państwa (a więc w rzeczywistości emerytury państwowej), jest bowiem właśnie zaprzestanie prowadzenia działalności rolniczej w myśl przepisów ww. ustawy

W ten sposób, jak wyjaśnia Minister Grzegorz Puda, państwo finansuje jeden z instrumentów polityki rolnej, czyli stymulowanie wymiany pokoleniowej wśród właścicieli gospodarstw rolnych. 

„Zatem z zasady część uzupełniająca to faktycznie państwowa rekompensata za zaprzestanie prowadzenia działalności rolniczej i pełni dodatkowo rolę instrumentu polityki rolnej, wspierającego wymianę pokoleniową w rolnictwie, jeżeli dojdzie do przekazania gospodarstwa rolnego.” – wyjaśnia Minister Grzegorz Puda  

Problem bez rozwiązania?

I chociaż Minister Puda zapewnia, że powyższe regulacje są ważnym uzasadnieniem dalszego funkcjonowania odrębnych przepisów w zakresie ubezpieczenia społecznego rolników KRUS np. względem ubezpieczeń w ZUS, to jednak w jego piśmie nie znajdziemy już ani słowa o ewentualnym indywidualnym podejściu do problemu rolników nie posiadających zdeklarowanych następców.

Natomiast solenne zapewnienie szefa resortu rolnictwa, że przesłanką skłaniającą państwo do zawieszenia wypłaty części uzupełniającej świadczeń emerytalno-rentowych rolniczych jest prowadzenie działalności rolniczej, a nie samo posiadanie lub dysponowanie własnością gospodarstwa rolnego, problemu stojącego przed rolnikami bez następców niestety nie rozwiązuje. 

Źródła: MRiRW, KRIR
Foto: Pixabay 

Rynek wołowiny. Byki droższe nawet o 9% w porównaniu do 2020

0

Kolejny tydzień charakteryzował się dalszym wzrostem cen w skupach wołowiny. W porównaniu do zeszłego tygodnia wzrost cen ogółem nie jest znaczny bo zaledwie 0,5% jednak w rozbiciu na poszczególne kategorie bydła podwyżka wynosi 2,3%. Wszystko wskazuję na utrzymanie się tego trendu w najbliższych tygodniach.

Jakie ceny widnieją w krajowych skupach?

W dniach 4–10.01.2021 r cena zakupu żywca wołowego uległa zmianie. Skupowano go po 6,60 zł/kg, o 0,5% więcej niż w poprzednim notowaniu. Cena bydła była o 2% wyższa niż na początku grudnia 2020 r. oraz o 5% wyższa niż w analogicznym okresie przed rokiem.

Najmłodsze byczki 8-12 kontynuowały trend wzrostowy cen z zeszłego tygodnia. W raporcie kilogram wagi żywej kosztował 7,12 względem 6,99  z zeszłego tygodnia. Cena ta jest wyższa o 1,9% w stosunku do poprzedniego notowania  i o 4,4% wyższa niż rok temu.

Byki 12-24 miesięczne notowały delikatny spadek cenWyceniane były na 7,37 względem 7,43 zł/kg z zeszłego tygodnia. Mimo to w porównaniu do analogicznego okresu 2019 ich cena jest wyższa o 7,7%.

Najstarsze byki <24 msc utrzymały podobny poziom cen co w ubiegłym raporcie.. W skupie za w.ż otrzymać było można 7,38 zł. Rok temu cena ta była niższa o 9,7%.

Cena krów stabilnie pnie się w górę. Za kilogram wagi żywej można było uzyskać 5,13 zł, o 2,3% więcej niż w zeszłym tygodniu. Jednocześnie wartość ta była wyższa o 5% w porównaniu do zeszłego miesiąca i o 3,9% wyższa niż rok temu.

Jałówki w rozpatrywanym okresie podrożały o 0,8%. Cena za kilogram w.ż wynosiła 6,97  zł/kg. Rok temu ich wartość była niższa o 3,2%.

Cena za MPC byków kształtowała się w zakresie: 13,20-13,84 zł/kgjałówek: 13,46 zł/kg a krów: 10,54 zł/kg.

* – jest to cena netto (bez VAT) zapłacona dostawcom bydła za dostarczony do rzeźni pełnowartościowy żywiec wołowy na bazie franco zakład. Cena ta zawiera również wszelkie dodatkowe płatności (premie, nagrody itp.) niezależnie od okresu w jakim zostały wypłacone.
**- w.ż.- waga żywa ( cenę za wagę żywą wyliczono stosując średnie wskaźniki wydajności rzeźnej uzyskane w Polsce (średnia ważona) w latach 2011-2015: bydło ogółem – 0,518 (było 0,507); byki do 2 lat – 0,539 (było 0,550); byki > 2 lat – 0,535 (było 0,520); wolce – 0,54 (było 0,540); krowy – 0,465 (było 0,478) i jałówki – 0,516 (było 0,530), mpc – masa poubojowa ciepła, mps – masa poubojowa schłodzona, 
*** z uwagi na ustawowy obowiązek nie identyfikowalności danych, ceny nie podano Źródło: Zintegrowany System Rolniczej Informacji Rolniczej (ZSRIR – MRiRW) 
 
            

źródło: gov.pl

Silnie powieje i popada [POGODA]

0

Opolszczyzna, Łódzkie, zachodnie Mazowsze, Suwalszczyzna, Mazury– w dniu jutrzejszym przejdą tutaj kilkugodzinne śnieżyce. Wczesnym rankiem sypać ma na południu regionów, w południe w centrum, zaś po południu opady dotrą na północny wschód. Podczas opadów spadek temperatury do 0 stopni. przed i po opadach wzrost do 1-2 stopni powyżej zera.

Podkarpacie, Lubelskie, Małopolska– tutaj wciaż oddziaływać ma wiatr halny przez co nie ma pewności jak zachowają się opady. Największe ryzyko opadów będzie na północ od Kolbuszowej, Niska, Olkusza- opady powinny być słabe do 1-2 mm.

Dolny Śląsk, Ziemia Lubuska, Wielkopolska, Pomorze Gdańskie, Kujawy– tutaj padać może co róż zarówno nocą jak i w dzień. Padać może wszystko- od deszczu po śnieg, jednak nie będą to jakieś duże opady. Zrobi się znacznie chłodniej- temperatura nie przekroczy już 1-3 stopni powyżej zera.

Rajd cenowy nie ma końca. Po ile skupują kukurydze?

0

Niesamowity obraz maluje się na rynku zbóż. Rekord goni rekord i nie wydaje się aby w najbliższych tygodniach miało coś się zmienić. Cena kukurydzy na giełdzie za oceanem wynosi już ponad 206 dolarów za tonę. Notowania podgrzewa obniżona prognoza zbiorów Amerykańskiego Departamentu Rolnictwa, mimo to ruch nie jest tak wzmożony jakby mogło się wydawać. Sprzedający czekają na jeszcze wyższe ceny natomiast podmioty skupujące na przeceny. Pojawia się pytanie: Czy skupujący nie miną się z rekordowymi stawkami podczas wyczekiwania? 

Idąc z zagranicznym trendem, w Polsce ceny dalej pną się w górę. Ile można uzyskać w poszczególnych województwach?

WojewództwoFirmaKukurydzamokra zł/tKukurydza sucha zł/t
dolnośląskieTOMY M&M SP. Z O.O. SP. K.Srebrna Góra450,00  750,00  
dolnośląskieFermy Drobiu Woźniak Sp. z o. o. oddział Rogów Sobócki460,00  700,00
kujawsko-pomorskieAMPOL-MEROL Sp. z o. o. 850,00
kujawsko-pomorskiePolish Agro Sp. z o. o. Bydgoszcz 860,00
lubuskiePHU AGROIMPEX SP. Z O.O. Dobiegniew550,00840,00
lubuskieFirma Frankiewicz Sp. z o.o.Grodzisk Wielkopolski560,00780,00
pomorskieZIARN-POL Sp. z o.o.Kwidzyn 850,00
pomorskiePomorskie Centrum Obsługi Rolnictwa Elewator Sp. z o.o.Jabłowo 800,00
wielkopolskieTRANSROL Zbigniew Konarowski Leszno 850,00
wielkopolskieBiuro Maklerskie Warszawskiej Giełdy Towarowej S.A. Sylwester Dudziak”Śrem540,00-620,00760-840 paszowa760-830 typ flint
zachodniopomorskiePrzedsiębiorstwo Zbożowo-Młynarskie „PZZ” w Stoisławiu S.A.Mścice480,00 

Zestawienie zostało przygotowane na podstawie wywiadu z poszczególnymi punktami skupu na terenie kraju. Ceny podawane są na dzień 22.01.2020.

Rzadkość w świecie zwierząt

0

Zgodnie z tradycją 21 i 22 stycznia każdego roku obchodzimy  Dzień Babci i Dzień Dziadka. Bez wątpienia to ważna okazja ku temu, by po raz kolejny zdać sobie sprawę z tego, jak ważne są to dla nas osoby. Dysponujemy też wieloma sposobami na okazanie im uczuć, przywiązania czy wdzięczności. A jak to jest w świecie zwierząt? Czy dla różnych gatunków z przebogatego świata fauny, istnienie przodków w starszym niż rodzice pokoleniu ma podobne znaczenie, jak dla nas – ludzi? Czy może jest całkiem inaczej? 

Mglista rola przodków

– Odpowiedź na to pytanie wcale nie jest prosta, bo nawet trudno zdefiniować w warunkach naturalnych kto jest babcią, a kto dziadkiem – wyjaśnia profesor dr hab. Piotr Tryjanowski, Kierownik Katedry Zoologii Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu. – Jeśli jednak uwzględnimy relacje społeczne, czyli, że to odpowiednio matki i ojcowie rodziców danego potomstwa pozostający z nim w kontakcie na innym poziomie niż tylko genetyczny, to jednak człowiek, właśnie nasz gatunek Homo sapiens, jest tu wyjątkowy!

Hipoteza babci i dziadka

I to do tego stopnia wyjątkowy, że jak zapewnia prof. dr hab. Piotr Tryjanowski, w przypadku człowieka możemy mówić o hipotezie babci, zgodnie z którą pomoc oferowana przez babcie i dziadków w opiece nad potomstwem własnych dzieci najprawdopodobniej w istotny sposób wpłynęła na długowieczność naszego gatunku, powstanie silnych relacji społecznych i zwiększony sukces poznawczy, czyli de facto na powstanie i rozwój cywilizacji.

Twarde reguły gry 

Jednak realne środowisko, zwłaszcza otaczające inne niż człowiek gatunki, bywa bardzo skomplikowane. Tak skomplikowane, że naprawdę trudno w nim przeżyć. I stąd, gdy rodzą się młode osobniki danego gatunku, po prostu nie znają one swoich babć i dziadków z najbardziej prozaicznej przyczyny – oni po prostu już nie żyją. A nawet jeśli żyją to stare osobniki są wykluczane ze społeczności, tak by uniknąć konkurencji o ograniczone zasoby żywnościowe. 

Los wykluczonych dziadków

Chociaż i ten wzorzec nie jest prosty – bo na przykład w populacjach dzierzb i bocianów – gatunków ptaków, które intensywnie badają pracownicy naukowi Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu, zdarzają się bardzo stare i doświadczone osobniki. Jednak i w tym przypadku, wszystko wskazuje na to, że nie mają one kontaktu ani z własnymi dziećmi z wcześniejszych lęgów, ani tym bardziej z wnuczętami i prawnuczętami.

Babcie seszelskiego namorzynka

– Od razu jednak muszę podkreślić, że akurat w badaniach relacji układu – dziadkowie – rodzice – wnuki – ptaki nie są najlepszym modelem – zauważa prof. Tryjanowski. – W zasadzie dobrze poznany jest tylko jeden przykład, mały gatunek spokrewniony z naszym trzciniakiem o wdzięcznej nazwie: namorzynek seszelski, w którego przypadku stare samice pomagają czasem w wychowaniu. Głównie poprzez dodatkowe karmienie piskląt swoich córek.

Związki morskich olbrzymów

Świat przyrody jest jednak bardzo bogaty i można w nim znaleźć wiele przykładów różnych dostosowań. Świetne relacje dziadkowie – wnuczęta dostrzec można np. u kaszalotów, potężnych waleni. W grupach tych ssaków morskich, starsze samice (babcie), pomagają w opiece nad młodszymi osobnikami, w czasie, gdy ich matki zajęte są poszukiwaniem pokarmu. U orek babcie często doglądają potomstwa własnego potomstwa i bez rozmnażania potrafią dożyć naprawdę sędziwego wieku. 

– Najstarsza zresztą orka została nazwana „Babunią” (w oryginale „Granny”) i zdechła w 2016 roku w wieku ponad 100 lat. – przypomina prof. Tryjanowski. – Najprawdopodobniej najstarsze i doświadczone osobniki pamiętają szczególnie atrakcyjne tereny łowieckie, a ta znajomość jest bardzo korzystna, szczególnie w czasach kryzysów i niedoborów pożywienia.

Babcia broni stada                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                     

„Babcine” zachowania zaskakują badaczy również u innych ssaków naczelnych lecz i tu też wcale nie są regułą. Raczej zdarzają się sporadycznie. Na przykład u jednego z gatunków małp azjatyckich – hulmana – zaobserwowano, że babcie przebywające razem ze swoimi córkami i wnukami spełniają funkcje obronne przed atakami ludzi, psów i innych małp.

Opiekuńcze babcie słoni 

Jak wspomniano, by poznać babcie czy dziadka trzeba odpowiednio długo żyć. Dlatego dla odmiany, raczej nie zaskakuje, że instytucje babci spotykamy u słoni, zwierząt mogących dożyć nawet 80 lat. U słoni młode osobniki mają nawet ośmiokrotnie większe szanse na przeżycie, gdy w pobliżu znajdują się ich babcie. To one pomagają gdy młode słonie utkną w błocie, wejdą w nie taki grunt czy po prostu na niebezpieczną, pełną drapieżników ścieżkę.


A zatem śpieszmy kochać Babcie i Dziadków, bo to oni czynią nas – ludzi wyjątkowymi. I jak się okazuje – nawet bardziej niż nam się zdaje!

Źródło: Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu 
Foto: Pixabay 

Czy na wsi zabraknie młodzieży?

2

POLPIG miażdżąco zrecenzował rządowe pomysły na zatrzymanie młodych ludzi na wsi. Sprawa dotyczy zapisów zawartych w konsultowanym obecnie projekcie Narodowego Planu Strategicznego dla unijnej Wspólnej Polityki Rolnej. 

Ukryte bezrobocie na wsi

Krajowy Związek Pracodawców – Producentów Trzody Chlewnej POLPIG analizując rządowe plany doszedł do wniosku, że Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi zamierza zatrzymać młode osoby na wsi, podczas gdy dane dotyczące tej grupy społeczeństwa wskazują na to, że obecnie dotyka jej problem ukrytego bezrobocia. Natomiast średnia wydajność pracy na polskiej wsi jest 3-krotnie niższa niż średnia w pozostałych krajach Unii Europejskiej.

Brak szans dla młodych?

POLPIG w swoim oficjalnym komunikacie dotyczącym NPS stwierdza też, że: „Szansa na znalezienie na wsi pracy o porównywalnych dochodach jak w miastach, dla młodych wykształconych osób jest niewielka. Niski poziom przedsiębiorczości na obszarach wiejskich oraz brak dostępu do kapitału nie daje dużych szans na założenie biznesu.”

KZP-PTCh POLPIG idzie w swej analizie dalej wskazując na to, że widoczne obecnie zatrzymanie procesu zmian w strukturze agrarnej nie sprzyja pozostawaniu młodych, wykształconych ludzi na wsi. Natomiast dobór pracowników w gospodarstwach korporacyjnych jest kształtowany przez ogólnokrajowy rynek pracy bez preferencji dla wiejskiego pochodzenia. 

Wystarczy zaproponować atrakcyjne warunki, aby pozyskać młodą, wykształconą załogę. Natomiast w gospodarstwach rodzinnych możliwości doboru kadry są ograniczone do członków rodziny, ich zdolności, wykształcenia i chęci pozostania na wsi.” – zauważa POLPIG. 

Co radzi POLPIG?

W podsumowaniu swej analizy KZP-PTCh stwierdza, że konieczne są zmiany służące rzeczywistemu,  zrównoważonemu rozwojowi produkcji rolniczej, ochronie środowiska, zapobieganiu zmianom klimatu i poprawie dobrostanu zwierząt. Równie ważne jest jednak uwzględnienie potrzeb związanych z zapewnieniem właściwej ekonomiki produkcji. Natomiast nieprawidłowe rozłożenie akcentów podczas wdrażania nowych zasad WPR może przyczynić się do utraty konkurencyjności krajowego sektora rolno-spożywczego w stosunku do innych krajów unijnych i światowej konkurencji. 

Dodajmy, że konsultacje dotyczące Narodowego Planu Strategicznego dla Wspólnej Polityki Rolnej potrwają do 15 lutego br. Ich organizatorem jest Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Si.  

A co wy o tym sądzicie? 

Jak powinno się zachęcać młodych ludzi do pozostania na wsi? Jakie warunki powinny być spełnione? Czego najbardziej brakuje? Co waży na decyzjach młodych ludzi o pozostaniu lub nie na wsi? Napiszcie. 
 
Źródło: KZP-PTCh POLPIG
Foto: Pixabay 

Śnieżyce i głęboka odwilż [POGODA]

0

Pomorze Zachodnie– za wyjątkiem  miasta Wałcz, północny zachód i zachód Ziemi Lubuskiej- tutaj od rana ma padać, najpierw deszcz ze śniegiem, potem sam śnieg. Śnieg sypać ma przy temperaturze około 0 stopnia Celsjusza, co oznacza, że opady przybiorą postać śnieżycy z dużymi opadającymi płatkami śniegu, dzięki którym pokrywa śnieżna będzie bardzo szybko wzrastała.

Ziemia Lubuska, zachód Dolnego Śląska, zachód, północ i centrum Wielkopolski, północ, północny zachód i centrum Kujaw, Warmia, północny zachód Mazowsza, Pomorze Gdańskie– najpierw padać zacznie na Ziemi Lubuskiej- będzie to deszcz przechodzący w deszcz ze śniegiem w rejonie Gorzowa i Krzyża Wielkopolskiego. Następnie opady przejdą przez Wielkopolskę- około południa i po południu dotrą nad Warmię, Żuławy. Im bliżej zachodu tym chłodniej. W Krzyżu Wielkopolskim ledwie 3 stopnie a wieczorem już 0 stopni. 

Opolszczyzna, Górny Śląsk, Małopolska, Podkarpacie– noc przyniesie dodatnie temperatury. W ciągu dnia w górach powieje silny wiatr halny w porywach do 100 km/h. Na nizinach powieje do 60 km/h. Na niebie poro chmur, z za których pokazywać ma się słońce. W wioskach podgórskich w południe nawet 12-13 stopni ciepła. Nieco chłodniej na nizinach i wyżynach do 8-10 stopni.

Lubelskie, Kielecczyzna, Mazowsze, Ziemia Łódzka– poranek przyniesie temperatury w okolicy 2-4 stopni Celsjusza. W ciągu dnia słupki rtęci podniosą się do nawet 8 stopni ciepła. Wiatr powieje umiarkowanie z południa w porywach do 45 km/h.

Podlasie– tutaj o poranku wciąż przymrozki, natomiast w ciągu dnia najzimniej, nie cieplej niż 3-5 stopni. Na niebie sporo chmur, jednak padać nie będzie.

Śnieżny niż genueński nadal jest w prognozach. Jeśli nic się nie zmieni w prognozach to przez poniedziałek i wtorek w regionach podgórskich Małopolski mogłoby spaść nawet 60-85 cm śniegu- w górach przyrost śniegu wyniósł by około 100-180 cm.

W Andrychowie na spacer wyszła świnia! [FOTO]

0

Widok wałęsającej się bezpańskiej świni zaskoczył kierowców wczoraj (21 stycznia 2021) około godziny 14:25 w Andrychowie (powiat wadowicki, woj. małopolskie) przy ul. Biała Droga. I chociaż w mediach społecznościowych starano się temu zdarzeniu nadać zabawny wymiar, to jednak pozostawione bez opieki zwierzę mogło powodować zagrożenia na drodze.

W podobnych przypadkach należałoby zatem powiadomić służby weterynaryjne lub policję. Dalszy los świni niestety nie jest znany. 

Fot. Bielskie Drogi/FB

Kto się zajmie utylizacją padłych zwierząt?

0

Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa podpisała umowy z 10 firmami na świadczenie usług związanych z utylizacją padłych zwierząt gospodarskich w 2021 r. Wsparcie udzielane przez ARiMR na pokrycie kosztów utylizacji padłych zwierząt to jedna z form tzw. pomocy krajowej w całości finansowanej z budżetu państwa. Pomoc ARiMR polega na pokryciu za rolników całości lub części kosztów obejmujących zbiór, transport i unieszkodliwienie padłych zwierząt gospodarskich.

Kto może się ubiegać? 

Tegoroczne zasady korzystania z usług utylizacyjnych z dofinansowaniem Agencji nie ulegają zmianie w stosunku do lat ubiegłych – zmieniły się jedynie kategorie wagowe świń: w miejsce dotychczasowych czterech klas zostały wprowadzone dwie – do 50 kg i powyżej 50 kg. 
O wsparcie może się ubiegać producent rolny prowadzący gospodarstwo rolne w rozumieniu przepisów o podatku rolnym lub dział specjalny produkcji rolnej. Warto jednak wiedzieć, że pomocy nie otrzymają producenci, którzy nie spełniają kryterium mikro-, małego lub średniego przedsiębiorstwa.

Za co zapłaci Agencja?

Wysokość wsparcia zależy od wieku i gatunku padłego zwierzęcia. Agencja sfinansuje za rolnika pełne koszty zbioru i transportu padłego bydła, owiec, kóz, koni oraz świń, a także pokryje w 100% koszty unieszkodliwienia bydła, które ukończyło 48 miesiąc życia oraz owiec i kóz, które ukończyły 18 miesiąc życia (zwierzęta z tych grup podlegają badaniom w kierunku TSE – gąbczaste zwyrodnienie mózgu). Natomiast w przypadku unieszkodliwienia padłego bydła poniżej 48 miesiąca życia, a owiec i kóz poniżej 18 miesiąca życia oraz świń i koni niezależnie od ich wieku, Agencja może dofinansować do 75% poniesionych przez producenta rolnego kosztów. Uwaga: w przypadku rolników będących płatnikami podatku VAT, dofinansowanie Agencji nie obejmuje kwoty podatku VAT.

Kto się tym zajmie?

Zgodnie z umowami zawartymi z ARiMR usługi utylizacyjne, do których dopłaca Agencja, w 2021 roku świadczyć będą następujące firmy: Eko – Stok Sp. z o.o., Energoutil Sp. z o.o., Jasta Sp. z o.o., PP-H Hetman Sp. z o.o., PPP Bacutil Sp. J., Promarol-Plus Sp. z o.o., Saria Polska Sp. z o.o., Struga S.A., ZP-H Rakowscy Sp. J. i ZR-P „Farmutil HS” S.A. 

Ponieważ w 2021 r. w poszczególnych województwach usługi utylizacyjne świadczyć będzie od pięciu do ośmiu firm, Agencja radzi rolnikom aby przed podjęciem decyzji dotyczącej zlecenia wykonania tego rodzaju usług zapoznali  się z cenami oferowanymi przez przedsiębiorców działających w ich regionie. Dokumentacja i informacje dotyczące ubiegania się o wsparcie dostępne są na stronie internetowej Agencji. 

Źródło: ARiMR
Foto: Pixabay