Według lutowych prognoz Amerykańskiego Departamentu Rolnictwa (USDA), sezon 2021/22 przyniesie poprawę światowego bilansu kukurydzy, duży spadek globalnych zapasów soi (po odbiciu w górę sezon wcześniej). Nastąpi też dalsze uszczuplenie światowych zapasów pszenicy. Najnowsza prognoza przyniosła mniej korzystny niż miesiąc wcześniej, obraz globalnego rynku zbóż.

W stosunku do styczniowego raportu spadła o ponad 4 mln ton światowa produkcja zbóż w tym sezonie do nadal rekordowych 2784,1 mln ton. W mniejszym zakresie obniżona została również konsumpcja, ale minimalnie podniesione zostały zapasy początkowe (strona podażowa bilansu). W konsekwencji zapasy zbóż na koniec tego sezonu prognozowane są na 791,5 mln ton (-2,5 mln ton od stycznia), w porównaniu do 797,6 mln ton – sezon wcześniej i aż 814,9 mln ton w sezonie 2019/20.

Kukurydza

USDA nie zmienił w lutym żadnej z pozycji bilansu krajowego kukurydzy. Produkcja nadal oceniana 383,9 mln ton, a zapasy na 39,1 mln ton (+25% r/r).

W skali globalnej prognoza zbiorów kukurydzy spadła o niewielkie 1,6 mln ton do 1205.4 mln ton (nadal rekord). Cięcie oczekiwanych zbiorów w Ameryce Południowej było na razie tylko symboliczne. Obniżona została o 1 mln ton, do 114 mln ton produkcja w Brazylii. Światowe spożycie kukurydzy szacowane jest na również rekordowe 1195,2 mln ton (spadek o blisko 1 mln ton od stycznia).

Oczekiwane światowe zapasy na koniec sezonu obniżone zostały o 0,9 mln ton do 302,2 mln ton, ale wciąż powinny być o 3,5% wyższe niż w sezonie 2020/21.

Pszenica

W bilansie USA obniżony został ponownie lekko eksport i była to jedyna zmiana, która skutkowała  korektą w górę o 0,5 mln ton (do 17,6 mln ton) amerykańskich zapasów na koniec tego sezonu. Nadal jednak zaktualizowane zapasy będą aż o prawie 1/4 niższe w porównaniu z poprzednim sezonem.

Światowy bilans pszenicy pogorszył się w ostatniej prognozie USDA. Korekta w dół globalnej produkcji pszenicy wyniosła 2,2 mln ton (+3,2 mln ton w styczniu i grudniu) do ciągle rekordowych 776,4 mln ton. Jednocześnie o 1,1 mln ton podniesiono zapasy początkowe i o skromne 0,6 mln ton spożycie (do 788,1 mln ton). Wspomniane zmiany przełożyły się na korektę w dół o 1,7 mln ton, do 278,2 mln ton oczekiwanych na koniec tego sezonu zapasów pszenicy. Jeśli prognoza się sprawdzi, to będą one o 4,0% (-11,7 mln ton) niższe niż na zakończenie minionego sezonu. Spadek zapasów (r/r) dotyczy największych eksporterów pszenicy.

Andrzej Bąk
Źródło: USDA

Materiał siewny determinuje jakość i wysokość plonu. W przypadku wielu środków do produkcji rolnej nie zawsze uzasadnienie znajduje korzystanie z rozwiązań renomowanych koncernów. Jednak w przypadku zakupu nasion warto rozważyć ofertę topowych firm hodowlanych, których produkty spełniają najwyższe standardy. Takich, które dysponują zapleczem technicznym, naukowym, badawczym i rozwojowym. Taka infrastruktura pozwala na wprowadzanie na rynek wydajnych odmian. Odmian nowoczesnych, które cechuje nie tylko wysoki i stabilny plon, ale także i wysoka zdrowotność oraz tolerancja na różne czynniki stresowe. To priorytet firm hodowlanych. Oferowany przez nie produkt powinien być dostosowany do lokalnych warunków uprawowych. Odmiany są zatem dostosowane do warunków produkcyjnych konkretnych regionów, gdyż celem hodowców jest dostarczanie odmian zgodnych z potrzebami i wymaganiami polskich rolników. Po ukończeniu procesu hodowli nowe odmiany trafiają do działu zajmującego się ich testowaniem w warunkach rolniczych. Badania przeprowadzane w różnych warunkach glebowych i klimatycznych pozwalają uzyskać gwarancję dobrania najwyższej jakości odmian przeznaczonych do komercyjnego zastosowania. Produkcja materiału siewnego podlega rygorystycznej kontroli jakości na każdym etapie tego procesu. Zapewnia to możliwie najwyższe standardy, obejmujące na przykład właściwy poziom zdolności i siły kiełkowania nasion. 

Na niewiele zda się stosowanie najwyższej jakości nawozów czy środków ochrony roślin bez użycia kwalifikowanego materiału siewnego. Jego główną zaletą jest wartość genetyczna. Jest ona wynikiem hodowli odmian o wyższym potencjale plonowania i odporności na stresy wywołane przez choroby i szkodniki oraz czynniki środowiska. Ponadto charakteryzuje się wysoką wartością somatyczną. Jest ona wynikiem produkcji nasiennej. Materiał jest sprawdzony. Potwierdzona urzędowo jest zdolność kiełkowania (Laboratorium Oceny Nasion), a także ich energia i czystość.

Uzyskanie satysfakcjonujących rezultatów produkcji wspomaga się metodami agrotechnicznymi. To wsparcie jest jednak ograniczone, a dodatkowym czynnikiem jest też  presja na limitowanie nawożenia mineralnego czy stosowania środków chemicznej ochrony roślin.

Dlatego należy jak najpełniej wykorzystywać potencjał plonotwórczy nowych odmian. Wysokiej jakości materiał siewny jest relatywnie tanim środkiem produkcji. W przypadku starszych odmian, uprawianych od lat, rozmnażanych z nasion niekwalifikowanych, uzyskane plony maleją w następstwie zmian genetycznych, przełamywania odporności na stresy biotyczne i na skutek silniejszego porażenia przez patogeny. Przyczynia się to do „wyradzania”, spadku ilości, jakości i wartości użytkowej plonu. W efekcie prowadzi to do zmniejszenia rentowności produkcji. By skutecznie korzystać z postępu biologicznego w postaci wyższego plonowania oraz profitów wynikających z wyższej odporności, należy stosować nowe odmiany, których nośnikiem jest kwalifikowany materiał siewny. Decyzję o ich zakupie warto poprzedzić analizą wyników doświadczeń prowadzonych przez COBORU, a także przeanalizować parametry jakościowe, charakteryzujące najwyżej plonujące odmiany.

Kończy się zima. Wielu rolników stoi przed dylematem wyboru odmian pszenic jarych. Ciekawą odmianą, której zakup warto rozważyć jest Merkawa. Jest to odmiana wyhodowana przez polską firmę nasienną, specjalnie na rynek krajowy. Przy starannej agrotechnice daje plon porównywalny z pszenicami ozimymi. Niektórym rolnikom udało się zebrać ponad 8 ton ziarna z hektara. To pszenica jakościowa klasy A. Cechuje ją znakomita jakość ziarna – duża zawartość białka, glutenu, wysoka i stabilna liczba opadania oraz bardzo dobre wyrównanie ziarna.

Pamiętajmy, iż odpowiedniej jakości kwalifikowany materiał siewny jest podstawowym czynnikiem determinującym uzyskanie satysfakcjonujących plonów – wysokich i charakteryzujących się dobrymi parametrami jakościowymi. Oszczędności na tym środku produkcji są pozorne. 

Anna Rogowska