Astry należą do roślin, które potrafią przejąć główną rolę na rabacie wtedy, gdy wiele letnich kwiatów powoli kończy już sezon. W zależności od gatunku pierwsze kwiaty mogą pojawić się latem, natomiast odmiany jesienne rozwijają pąki w sierpniu, wrześniu, a nawet w październiku. Przy sprzyjającej pogodzie kolorowe koszyczki utrzymują się bardzo długo i mogą zdobić ogród do pierwszych wyraźnych przymrozków.
Warto jednak pamiętać, że określenie aster obejmuje wiele różnych roślin. Poszczególne gatunki różnią się terminem rozpoczęcia kwitnienia, wysokością, wymaganiami oraz odpornością na niską temperaturę. Właściwy dobór odmian pozwala stworzyć rabatę, na której astry będą pojawiały się przez znaczną część sezonu.
Ile czasu kwitną astry?
Okres kwitnienia pojedynczej rośliny zależy przede wszystkim od gatunku, odmiany, pogody oraz stanowiska. Wiele popularnych astrów wieloletnich może kwitnąć przez około 4 do 8 tygodni. Nie oznacza to, że jeden kwiat pozostaje dekoracyjny przez cały ten czas. Roślina stopniowo otwiera kolejne pąki, dzięki czemu na jednym krzewie jednocześnie znajdują się świeże kwiaty, rozwijające się pąki i przekwitające koszyczki.
Najbardziej charakterystyczne są astry jesienne. Rozpoczynają kwitnienie pod koniec lata lub na początku jesieni i przy łagodnej pogodzie pozostają dekoracyjne przez większą część września i października. Późne odmiany mogą zachować kwiaty jeszcze w listopadzie, choć wiele zależy wówczas od temperatury. Silniejszy mróz zazwyczaj kończy ich efektowny sezon.
W praktyce na długość kwitnienia wpływa również przebieg lata. Długotrwała susza, niedobór wody, choroby oraz bardzo wysokie temperatury mogą osłabić rośliny. Zdrowy, dobrze rozkrzewiony aster ma natomiast wystarczająco dużo energii, aby stopniowo rozwijać dużą liczbę pąków.
Kiedy zaczynają kwitnąć poszczególne gatunki astrów?
Nie wszystkie astry należy kojarzyć wyłącznie z jesienią. Dobrym przykładem jest aster alpejski, czyli Aster alpinus. To stosunkowo niska bylina, której kwiaty pojawiają się zwykle późną wiosną i na początku lata. Nadaje się między innymi na skalniaki, obwódki rabat i stanowiska słoneczne.
Później zaczynają kwitnąć gatunki i odmiany letnie, natomiast prawdziwy pokaz astrów rozpoczyna się pod koniec wakacji. Popularne rośliny określane tradycyjnie jako astry nowoangielskie i nowobelgijskie należą obecnie do rodzaju Symphyotrichum. W sklepach ogrodniczych oraz potocznym języku nadal bardzo często spotyka się jednak ich dawne nazwy.
Aster nowoangielski, obecnie Symphyotrichum novae-angliae, najczęściej rozpoczyna kwitnienie pod koniec lata i kontynuuje je jesienią. Podobnie zachowują się odmiany Symphyotrichum novi-belgii, czyli rośliny tradycyjnie nazywane astrami nowobelgijskimi. Właśnie te wysokie, mocno rozkrzewione byliny odpowiadają za charakterystyczne fioletowe, różowe, niebieskawe i białe akcenty na jesiennych rabatach.
Czy astry mogą kwitnąć aż do listopada?
Jest to możliwe, szczególnie w przypadku późnych odmian jesiennych. Jeżeli wrzesień i październik są stosunkowo ciepłe, a nocne spadki temperatury nie są zbyt duże, kwiaty mogą utrzymywać się wyjątkowo długo. W osłoniętym miejscu późne astry potrafią pozostawać dekoracyjne nawet w pierwszej części listopada.
Duże znaczenie ma jednak lokalny klimat. W chłodniejszych regionach Polski okres kwitnienia może zakończyć się wcześniej niż na stanowisku położonym w cieplejszej i osłoniętej części ogrodu. Znaczenie mają również pierwsze przymrozki. Lekki, krótkotrwały spadek temperatury nie zawsze natychmiast niszczy całą roślinę, ale kolejne chłodne noce stopniowo pogarszają wygląd kwiatów.
Z tego względu nie można wskazać jednej daty, do której każdy aster będzie kwitł. Kupując sadzonki, warto sprawdzić informacje dotyczące konkretnej odmiany. Różnica pomiędzy odmianą wczesną i bardzo późną może wynosić kilka tygodni.
Co zrobić, żeby astry kwitły dłużej?
Podstawą obfitego kwitnienia jest odpowiednie stanowisko. Większość popularnych astrów ogrodowych najlepiej czuje się w miejscu słonecznym. Niedostateczna ilość światła może prowadzić do słabszego kwitnienia, a wysokie odmiany posadzone w cieniu mogą nadmiernie się wyciągać i łatwiej pokładać.
W czasie suszy astry wymagają podlewania. Jest to szczególnie ważne podczas tworzenia pąków i kwitnienia. Gleba nie powinna jednak przez cały czas pozostawać podmokła. Warunki należy dopasować do konkretnego gatunku, ponieważ poszczególne astry mogą mieć nieco inne wymagania dotyczące wilgotności i rodzaju podłoża.
Pomóc może również usuwanie przekwitłych kwiatostanów. Zabieg poprawia wygląd roślin i ogranicza tworzenie nasion. W przypadku niektórych odmian może także sprzyjać dalszemu rozwijaniu kolejnych pąków. Nie należy natomiast oczekiwać, że przycinanie pozwoli jesiennemu astrowi kwitnąć przez zimę. Długość dnia i spadające temperatury wyznaczają naturalną granicę sezonu.
Dlaczego aster słabo kwitnie?
Brak dużej liczby kwiatów nie zawsze oznacza chorobę. Jedną z częstych przyczyn jest niewłaściwe stanowisko. Aster rosnący w głębokim cieniu może wytworzyć dużo zielonych części, ale znacznie mniej pąków. Problemem bywa również niedobór wody podczas długotrwałej suszy.
Nie należy przesadzać z nawożeniem azotem. Nadmierna ilość tego składnika może pobudzać intensywny rozwój pędów i liści kosztem kwitnienia. Jeśli roślina jest wyjątkowo bujna, ale tworzy niewiele kwiatów, warto przyjrzeć się sposobowi jej nawożenia.
Astry mogą być również atakowane przez choroby grzybowe. Jednym z częściej spotykanych problemów jest mączniak prawdziwy, którego charakterystycznym objawem jest biały nalot na liściach. Ryzyko problemów można ograniczać między innymi poprzez zapewnienie roślinom odpowiedniej przestrzeni i przewiewnego stanowiska.
Czy warto usuwać przekwitłe kwiaty astrów?
Jeśli zależy nam na schludnym wyglądzie rabaty, przekwitające koszyczki można regularnie wycinać. Najłatwiej robić to co kilka dni podczas przeglądania roślin. Dzięki temu świeże kwiaty są lepiej widoczne, a krzew przez dłuższy czas wygląda atrakcyjnie.
Pod koniec sezonu część kwiatostanów można jednak pozostawić. Suche części bylin nie muszą być usuwane natychmiast po zakończeniu kwitnienia. Mogą pozostać na rabacie przez zimę, a zasadnicze cięcie można wykonać później lub wczesną wiosną. Wszystko zależy od sposobu prowadzenia ogrodu i kondycji roślin.
Jeżeli aster był silnie porażony przez choroby, pozostawianie chorych części nie jest dobrym rozwiązaniem. Takie pędy należy usunąć, aby ograniczyć ilość materiału roślinnego będącego potencjalnym źródłem infekcji w kolejnym sezonie.
Jak zaplanować rabatę, żeby astry kwitły przez wiele miesięcy?
Najlepszy efekt daje posadzenie kilku gatunków i odmian o różnych terminach kwitnienia. Wiosenno-letnią część sezonu może otworzyć aster alpejski, później można wykorzystać odmiany kwitnące latem, a ostatni etap powierzyć wysokim astrom jesiennym. W ten sposób nie trzeba oczekiwać, że jedna roślina będzie produkowała kwiaty przez kilka miesięcy.
Jesienne astry bardzo dobrze komponują się również z innymi późno kwitnącymi bylinami. Na rabacie można zestawić je między innymi z jeżówkami, rozchodnikami, rudbekiami czy trawami ozdobnymi. Takie połączenie pozwala zachować atrakcyjny wygląd ogrodu w okresie, kiedy wiele roślin jednorocznych i bylin letnich zaczyna już przekwitać.
Warto zostawić astrom odpowiednią ilość miejsca. Niektóre odmiany szybko zwiększają średnicę kępy i po kilku sezonach mogą wymagać podziału. Odmłodzenie zbyt zagęszczonych egzemplarzy pomaga utrzymać zdrowy wzrost, a przy okazji pozwala uzyskać nowe sadzonki.
Aster może być jednym z ostatnich kolorowych akcentów w ogrodzie
To właśnie późny termin kwitnienia sprawia, że astry są tak cennymi roślinami na rabatach bylinowych. Gdy sezon wchodzi w ostatnią fazę, ich liczne kwiaty nadal przyciągają uwagę i zapewniają źródło pokarmu odwiedzającym ogród owadom.
Wybierając kilka odmian o różnym terminie rozwoju pąków, można znacznie wydłużyć okres obecności astrów na rabacie. Zamiast jednego krótkiego wysypu kwiatów otrzymujemy kolejne fale kwitnienia, rozpoczynające się u wybranych gatunków już przed pełnią lata i kończące dopiero wtedy, gdy jesienna pogoda ostatecznie zatrzyma wegetację.
