Planujesz założyć Koło Gospodyń Wiejskich lub chcesz zaktualizować dotychczasowy dokument, aby skuteczniej pozyskiwać dotacje? Statut KGW to najważniejszy dokument każdej organizacji wiejskiej. Reguluje zasady funkcjonowania koła, ale przede wszystkim decyduje o tym, na jakie projekty otrzymasz pieniądze. Poznaj przełomowe, wspólne stanowisko MRiRW oraz ARiMR i sprawdź, jak napisać statut KGW, który pozwoli Twojej organizacji rozwinąć skrzydła.
Nowe przepisy i elastyczny statut KGW. Co się zmieniło?
Przez długi czas założyciele kół korzystali wyłącznie z uproszczonego, wzorcowego szablonu dokumentu dostarczanego przez Agencję. Istniało spore ryzyko, że dopisanie własnych zadań skończy się odrzuceniem wniosku przez urzędników.
Sytuację tę diametralnie zmienia nowe, wspólne stanowisko wypracowane przez najważniejsze instytucje sektora rolniczego i społecznego.
Kluczowy wniosek z tego porozumienia brzmi: Koła Gospodyń Wiejskich to pełnoprawne organizacje pozarządowe (NGO). Oznacza to, że statut KGW może wprost łączyć zapisy Ustawy o kołach gospodyń wiejskich oraz Ustawy o działalności pożytku publicznego i o wolontariacie. Przy zachowaniu zgodności z prawem, dokument ten może być elastycznie modyfikowany i dostosowywany do bieżących potrzeb mieszkańców oraz charakteru prowadzonej działalności.
Jakie cele i działania warto wpisać do statutu KGW? [LISTA]
Rozszerzenie statutu o zapisy z ustawy o pożytku publicznego daje ogromne możliwości. Nowoczesne KGW to świetnie prosperujące podmioty agrobiznesu. Jeśli chcesz, aby Twoje koło mogło legalnie realizować różnorodne projekty i handlować lokalnymi produktami, Twój statut powinien obejmować następujące cele i działania:
1. Rozwój agrobiznesu, przedsiębiorczości i RHD
- Wspieranie przedsiębiorczości kobiet oraz aktywizacja zawodowa mieszkańców wsi.
- Promocja, wytwarzanie i sprzedaż żywności tradycyjnej, produktów lokalnych oraz rękodzieła (w ramach Rolniczego Handlu Detalicznego – RHD).
- Organizacja szkoleń z zakresu marketingu produktów wiejskich i dywersyfikacji dochodów gospodarstw rolnych.
2. Edukacja, ekologia i ochrona środowiska na wsi
- Prowadzenie warsztatów z zakresu zdrowego żywienia, tradycji kulinarnych oraz niemarnowania żywności.
- Edukacja proekologiczna, promowanie odnawialnych źródeł energii (OZE) oraz ochrona lokalnego dziedzictwa przyrodniczego.
3. Działalność społeczna, charytatywna i wolontariat
- Działalność na rzecz rodzin, seniorów, dzieci oraz osób w trudnej sytuacji życiowej.
- Organizowanie i upowszechnianie wolontariatu na obszarach wiejskich.
4. Turystyka, kultura oraz sport
- Promocja turystyki wiejskiej, agroturystyki, rzemiosła i zagród edukacyjnych.
- Organizacja wydarzeń kulturalnych, festynów, rajdów turystycznych oraz zajęć sportowo-rekreacyjnych dla lokalnej społeczności.
Rejestracja koła w ARiMR. Na co zwraca uwagę kierownik biura powiatowego?
Pamiętaj, że oficjalny wpis koła do Krajowego Rejestru Kół Gospodyń Wiejskich następuje na podstawie decyzji administracyjnej kierownika biura powiatowego ARiMR. Zanim urzędnik wyda decyzję, dokładnie zweryfikuje złożoną dokumentację pod kątem trzech kryteriów:
- Zgodność statutu z przepisami – czy cele i zasady działania KGW są zgodne z obowiązującym prawem.
- Warunki formalne założycieli – czy osoby zakładające koło spełniają wymogi ustawy (np. wiek, stałe zamieszkanie na terenie danej wsi).
- Zasada wyłączności terytorialnej – czy w danej miejscowości nie funkcjonuje już inne zarejestrowane koło (przepisy dopuszczają tylko jedno KGW na jedną wieś).
Porada dla zarządu: Jeśli statut wymaga poprawek lub uzupełnienia, ARiMR nie odrzuci wniosku od razu. Kierownik biura powiatowego wskaże zakres niezbędnych zmian oraz wyznaczy termin na ich dokonanie.
Dlaczego precyzyjny statut KGW to klucz do sukcesu?
Statut to podstawowy dokument ustrojowy organizacji. Reguluje prawa i obowiązki członków, sposób podejmowania decyzji (uchwały) oraz zasady reprezentowania koła na zewnątrz. Dlaczego warto regularnie analizować jego treść i dbać o aktualność zapisów?
- Łatwiejsze dotacje dla KGW: Agencje rządowe, urzędy marszałkowskie czy fundacje przyznające granty dla NGO sprawdzają, czy cel projektu pokrywa się z celami w statucie. Masz w statucie wpisany „rozwój kultury fizycznej”? Możesz wnioskować o pieniądze na stroje sportowe lub organizację turnieju.
- Bezpieczeństwo przed Urzędem Skarbowym: Wszystkie przychody koła (w tym z działalności odpłatnej) muszą mieć odzwierciedlenie w statucie, aby organizacja mogła legalnie korzystać ze zwolnień podatkowych.
- Mniej konfliktów: Jasne i precyzyjne zapisy ułatwiają codzienne funkcjonowanie koła i ograniczają ryzyko nieporozumień wewnątrz zespołu.
Podsumowanie. Jak zmienić statut koła gospodyń wiejskich?
Nowe wytyczne MRiRW i ARiMR to doskonała okazja do profesjonalizacji Twojej organizacji. Jeśli chcesz dostosować statut do nowych możliwości:
- Zwołaj Walne Zebranie Członków KGW.
- Przyjmij uchwałę o zmianie statutu (większością głosów określoną w starym dokumencie).
- Złóż zaktualizowany dokument wraz z uchwałą do właściwego powiatowego biura ARiMR.
A jak wygląda statut w Twoim kole gospodyń wiejskich? Korzystacie z gotowego szablonu, czy wprowadziliście własne cele pożytku publicznego? Napisz w komentarzu, z jakimi wyzwaniami mierzyło się Twoje koło podczas rejestracji w ARiMR – podyskutujmy!









