ARiMR podaję, że ponad 403 mln zł trafiło już na konta rolników w ramach wypłaty rekompensat za straty spowodowane tegoroczną suszą. Wnioski o przyznanie pomocy suszowej rolnicy mogą składać jeszcze do końca października.
220 tys. wniosków
Do 18 października do biur powiatowych Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa wpłynęło ponad 220 tys. wniosków na kwotę 1,35 mln zł. Na konta rolników przelano łącznie prawie 403 mln zł. – Tylko w czwartek Agencja wykonała 7 tys. operacji, przelewając na konta rolników ponad 46 mln zł – informuje Paweł Mucha, rzecznik prasowy ARiMR.
Pomoc suszowa do hodowli ryb
Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji wypłaca także rekompensaty za szkody spowodowane suszą w hodowli ryb w stawach słodkowodnych. Do czwartku do biur powiatowych ARiMR wpłynęło 638 wniosków o taką pomoc, na kwotę ponad 13,3 mln zł. Dotychczas rybakom poszkodowanym przez tegoroczną suszę Agencja wypłaciła 2,3 mln zł.
W Kaczkach Średnich pod Turkiem 17 października uroczyście otworzono Centrum Kwalifikacji przy ZSR CKP Kaczki Średnie. Wydarzeniu towarzyszyło otwarcie pierwszego w Europie Centrum Rolnictwa Precyzyjnego Kubota, które będzie służyć uczniom klasy mechanizacji rolnictwa i agrotroniki zespołu szkół z Kaczek.
Kubota wyposażyła szkolne centrum m.in. w:
– ciągnik rolnicy Kubota 7131 KVT o mocy 130 KM z systemem automatycznego prowadzenia z dokładnością do +/- 2cm,
-stanowisko dydaktyczne do sterowania ciągnikiem spoza kabiny operatora,
-model rozsiewacza nawozów z technologią Geospread z systemem kontroli sekcji i zmiennym dawkowaniem wysiewu.
W centrum kwalifikacji poza pomarańczowym centrum rolnictwa precyzyjnego znajdują się 2 dobrze wyposażone sale informatyczne, stanowisko do nauki w systemie wirtualnej rzeczywistości, stanowiska do nauki spawania, stanowisko warsztatowe z kanałem oraz stacja diagnostyczną dla pojazdów o DMC 3,5 tony oraz. / DŚ
16 października w Sielinku koło Opalenicy odbyły się już 15-te Dni Przedsiębiorcy Rolnego, którym towarzyszyło hasło „Innowacyjność warunkiem wzrostu dochodu rolniczego”. Konferencja została podzielona na 3 panele dotyczące produkcji roślinnej, produkcji zwierzęcej i prezentacjom gospodarstw.
Poza tematyką innowacyjności bardzo mocno poruszona została kwestia wpływu dyrektywy azotanowej na funkcjonowanie gospodarstw, o której osobny wykład miał dr hab. Stanisław Grześ. Niestety cały kraj został uznany obszarem OSN i z tego powodu nawożenia mineralnego nie możemy stosować od 15/20/25 października (w zależności od „strefy zagrożenia”) do końca lutego. Stosowanie obornika w gospodarstwach powyżej 10 ha lub 10 DJP będzie obłożone dodatkowymi formalnościami jak posiadanie planu nawożenia azotem i prowadzenia ewidencji zabiegów związanych z nawożeniem azotem.
Dr hab. Witold Szczepaniak przedstawił prezentacje dotyczącą nawożenia roślin uprawnych w kontekście zmian związanych z dyrektywa azotanową, Doktor wyjaśnił jakie problemy mogą spotkać plantatorzy rzepaku, którzy jesienią chcą skorygować nawożenie swoich upraw.
W panelu dotyczącym produkcji zwierzęcej w tym roku mówiono o organizacji produkcji mleka, poprawie efektywności produkcji bydła opasowego, innowacjach w chlewni i bioasekuracji w kontekście ASF.
Bardzo dużym zainteresowaniem gości cieszyła się historia zmiany profilu produkcji z trzody chlewnej na opasy w gospodarstwie Marcina Kurkowiaka z Daszewic pod Poznaniem. / DŚ
Zakup nowej maszyny to dla każdego rolnika ważne wydarzenie w funkcjonowaniu jego gospodarstwa. Obok jakości sprzętu, kluczowe czynniki w podjęciu decyzji to sposób finansowania, warunki serwisu, gwarancji oraz sprawność i jakość obsługi. Jak skorzystać z programu finansowania, tłumaczą specjaliści John Deere Financial.
Bieżące funkcjonowanie gospodarstwa i jego kondycja finansowa są ściśle uzależnione od czynników zewnętrznych. Przykładowo w zeszłym roku uprawy były niszczone przez nawałnice, w bieżącym – przez fale upałów. W przypadku hodowli nieprzewidzianym czynnikiem może być wahająca się cena skupu. Dla wielu rolników, szczególnie prowadzących rodzinne gospodarstwa, te i podobne wydarzenia stają się przyczyną przesunięcia w czasie lub rezygnacji z inwestycji w nową maszynę. Specjaliści John Deere Financial podpowiadają, jak w pięciu krokach skorzystać z programu finansowania zakupu nowych maszyn bez względu na aktualną sytuację ekonomiczną.
Po pierwsze: Wizyta u dealera i wybór maszyny
Decyzja o zakupie nowej maszyny powinna być nie tylko skonsultowana ze specjalistami pod kątem szczegółów technicznych, specyfikacji czy kwestii formalnych, ale warto też zapytać o opinię innych użytkowników. Taką ścieżkę obrał Sławomir Rybak z Gościejewa w powiecie obornickim, który zakupił kombajn John Deere W650i.
– Zanim się zdecydowałem na zakup, odwiedziłem innego znajomego rolnika, który już korzystał z tego modelu. Polecił mi sprzęt z uwagi na bardzo wysoką wydajność i parametry, resztę sprawdziłem dokładnie w internecie, miałem też okazję przetestować kombajn, dopytać o szczegóły techniczne, serwisowe i warunki gwarancji dealera John Deere – mówi pan Sławomir.
Zbieranie opinii innych użytkowników maszyn jest podstawowym, najczęstszym krokiem podejmowanym przed podjęciem decyzji o wyborze marki maszyny. Obecnie dostępne są już wyniki Niezależnego Badania Opinii Rolników (NBOR), które przedstawiają oceny ciągników rolniczych (pierwsza pozycja John Deere), a za kilka miesięcy będą opublikowane oceny kombajnów zbożowych.
Wizyta w lokalnym salonie dealera to również okazja, by poznać różne sposoby finansowania zakupu maszyny. Kredyt inwestycyjny, możliwość rozłożenia rat nawet na 9 lat, dodatkowy program ochrony pogwarancyjnej czy oferta przedsezonowa ze spłatą rat kapitałowych nawet po żniwach 2020 r. przy zakupie kombajnów, sieczkarni, opryskiwaczy i pras – to tylko niektóre udogodnienia przygotowane przez dealerów John Deere. To, na co zwrócił uwagę Sławomir Rybak, to możliwość wpłaty wkładu własnego dopiero przy odbiorze maszyny i długi czas finansowania. – Przekonały mnie również niskie, w porównaniu z konkurencją, koszty prowizji, liczone od wartości kredytu, a nie całej maszyny – wspomina pan Sławomir. Na takie rzeczy nie zawsze zwraca się uwagę, wybierając ofertę, a w ostatecznym rozrachunku mogą one sporo kosztować.
Po trzecie: Dokładna kalkulacja finansowania
Szczegółowy sposób finansowania można dopasować do specyfiki gospodarstwa klienta. Dealer zajmie się szczegółowym doradztwem dostępnych opcji. Przygotuje też na miejscu wniosek o kredyt.
– Sprawdzając kalkulację u naszego dealera, dowiedziałem się, że mogę jeszcze obniżyć oprocentowanie kredytu, kupując ochronę pogwarancyjną Power Gard. Dealer obliczył, że dzięki niższemu oprocentowaniu, dostaję tę ochronę niemal gratis, co mnie ostatecznie przekonało – dodaje rolnik z pow. obornickiego.
Decydując się na zakup Power Gard razem z finansowaną maszyną, istotny jest też komfort rolnika, który w razie potrzeby może liczyć na naprawę przez dealera głównych podzespołów zakupionej maszyny. Ochrona pogwarancyjna zabezpiecza właściciela maszyny przed nieoczekiwanymi dodatkowymi kosztami eksploatacji maszyny.
Po czwarte: wizyta doradcy bankowego i decyzja kredytowa
Kolejnym krokiem jest finalizacja formalności związanych z kredytem. Dla rolników bardzo ważne jest ograniczenie tego etapu do minimum.
– Szczegóły i całą dokumentację załatwił doradca bankowy. Ponieważ prowadzimy pełną księgowość, formalności trwały kilka dni, ale wszystko poszło bezproblemowo. Doradca sprawnie zajął się całością dokumentów, widać było, że mamy do czynienia z profesjonalistą, który zajmuje się podobnymi sprawami i zna ten biznes – kontynuuje pan Sławomir.
Wizyta przedstawiciela banku Credit Agricole, który obsługuje program John Deere Financial u rolnika odbywa się w ciągu jednego, dwóch dni od spotkania u dealera, wszystkie procedury są finalizowane na miejscu. Dzięki temu rolnik nie musi spędzać czasu na przejazdy do odziału komercyjnego banku i ewentualne czekanie w kolejkach. Dodatkowo wszystkie potrzebne dokumenty otrzymuje od przedstawiciela banku.
Po piąte: wypłata środków i odbiór maszyny
Datę odbioru maszyny rolnik uzgadnia bezpośrednio z dealerem. Co ważne, dopiero wówczas należy wpłacić wkład własny. Właśnie elastyczność to jedna z ważniejszych cech wpływających na ostateczną decyzję.
– Rolnictwo to nieprzewidywalny biznes, dlatego warto korzystać z opcji finansowania. Nigdy nie wiadomo, kiedy przyjdzie chudy rok albo nawet lata, gdy będzie potrzebna gotówka. Z pewnością mogę polecić zakup nowej maszyny przy skorzystaniu z finansowania fabrycznego. Dlaczego? To dość proste – kredyt inwestycyjny wychodzi taniej niż kredyt komercyjny w banku. Bardzo korzystny jest też długi okres finansowania – podsumowuje Sławomir Rybak.
Targi Hodowlane Zagroda i Warmińsko-Mazurska Wystawa Zwierząt Hodowlanych to największe wydarzenia w branży w północno-wschodniej Polsce. W szerokiej ofercie wystawców będzie można znaleźć wszystko, co niezbędne w hodowli zwierząt. Targi będą również doskonałą okazją do zaczerpnięcia fachowej wiedzy podczas konferencji i szkoleń, do spotkania się z najważniejszymi przedstawicielami branży, do zapoznania się z nowoczesnymi produktami i usługami wyznaczającymi nowe trendy w hodowli. Podczas Wystawy będzie można zobaczyć najlepsze okazy bydła, koni zimnokrwistych i wielu innych zwierząt hodowlanych.
Zapraszamy do wzięcia udziału i dołączenia do wydarzenia na Facebook’u
16 październikaAgencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa rozpoczęła wypłaty zaliczek na poczet dopłat bezpośrednich. Wypłacane są 70-procentowe zaliczki, których kwota łącznie do końca listopada ma wynosić 10 mld zł. Razem z wypłatą zaliczek na poczet dopłat bezpośrednich ruszyły inne wypłaty.
Do ilu rolników trafią pieniądze?
Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa rozpoczęła we wtorek wypłatę 70-procentowych zaliczek na poczet dopłat bezpośrednich za 2018 r. oraz płatności obszarowych z PROW 2014-2020 w pełnej wysokości. – Staramy się, jak najszybciej, jak najwięcej pieniędzy przekazać rolnikom – powiedziała Maria Fajger, prezes ARiMR.
Prezes ARiMR poinformowała, że już pierwszego dnia przekazywania zaliczek trafią one do ponad 77 tys. rolników. Ich łączna kwota wyniesie blisko 190 mln zł. – I takie właśnie tempo wypłat chcielibyśmy utrzymać – podkreśliła Maria Fajger.
W 2018 r. wnioski o przyznanie płatności bezpośrednich złożyło ponad 1,3 mln rolników. Pula środków przeznaczona na tegoroczne dopłaty wynosi 14,8 mld zł. Z tego blisko 10 mld zł w formie zaliczek trafi na konta rolników do końca listopada. Pozostała część funduszy będzie wypłacana rolnikom sukcesywnie od 1 grudnia do czerwca 2019 r.
Inne płatności też przekazywane
16 października Agencja rozpoczęła także przekazywanie płatności z tytułu ONW oraz płatności rolnośrodowiskowych, rolno-środowiskowo-klimatycznych. – Dzisiaj ponad 50 tys. rolników otrzyma środki z tytułu ONW na łączną kwotę prawie 52 mln zł – powiedziała prezes Fajger. Dodała, że pieniądze w wysokości około 12 mln zł popłyną również do 2 tys. rolników, którzy wnioskowali o płatności rolnośrodowiskowe.
Wnioski o przyznanie płatności ONW w 2018 r. złożyło blisko 750 tys. rolników, a koperta finansowa na realizację tych płatności wynosi ok. 1,3 mld zł. Z kolei pula pieniędzy przeznaczonych na płatności rolnośrodowiskowe i rolno-środowiskowo-klimatyczne oraz ekologiczne to 1,1 mld zł.
ARiMR przekazała także informację o stanie bieżących wypłat rekompensat za straty spowodowane tegoroczną suszą. Do 15 października br. rolnicy złożyli blisko 200 tys. wniosków na łączną kwotę ok. 1,17 mld zł. Agencja wydała ok. 56 tys. decyzji przyznających pomoc w wysokości prawie 340 mln zł i wypłaciła rolnikom ponad 283 mln zł.
Latem tego roku dwa ciągniki Claas Xerion 5000 rozpoczęły służbę w międzynarodowym porcie lotniczym Wiedeń-Schwechat. Maszyny dostosowano do wykonywania szeregu specjalistycznych prac, zarówno latem, jak i zimą. Wizualnie od rolniczej wersji odróżnia je przede wszystkim żółty lakier oraz opony szosowe.
– Maszyny firmy Claas doskonale sprawdzają się nie tylko w branży rolniczej, ale i w innych środowiskach, np. w porcie lotniczym Wiedeń-Schwechat – stwierdza Wolfgang Meyer, kierownik ds. produktów z regionalnego centrum Claas na Europę Środkową w Austrii.
Przekazanie kluczy w czerwcu 2018 r. (od lewej): Roland Pachtner, Fritz Glatzer, Wolfgang Meyer i Clemens Richter.
Zimowe zadania
Ciągniki Claas Xerion 5000 zostały wybrane z myślą o wykonywaniu prac porządkowych, pielęgnacyjnych, ale również zapewniających bezpieczeństwo podróżnym. W okresie zimowym oba ciągniki Xerion będą wyposażone w pługi wirnikowe do śniegu. Ich zadaniem będzie odśnieżanie pasów startowych, płyt postojowych oraz tras na terenie międzynarodowego portu lotniczego. Jak ocenił Roland Pachtner, komendant straży pożarnej zlokalizowanej na lotnisku, przewiduje się wykorzystanie ciągników na poziomie 300 godzin rocznie. W dużej mierze będzie to zależne od częstotliwości i intensywności opadów śniegu. Silniki o mocy 530 KM pozwolą na osiągnięcie wydajności usuwania śniegu na poziomie 3000 ton na godzinę. Można tą ilość pod względem objętości porównać do 20 000 wanien napełnionych wodą!
Bezpieczeństwo na pierwszym miejscu
Praca w międzynarodowym porcie lotniczym diametralnie różni się od warunków panujących w rolnictwie. Wszystkie czynności należy odpowiednio zgrać nie tylko z pogodą, ale również z nieustannym ruchem samolotów. W związku z koniecznością utrzymywania ciągłej komunikacji radiowej z wieżą kontrolną, w ciągnikach Claas Xerion 5000 zostały zamontowane specjalne urządzenia do tego celu. Spółka Bundesbeschaffung GmbH (BBG) planuje zakup kolejnych sześciu ciągników Claas Xerion 5000, które będą wspomagały funkcjonowanie również na innych austriackich portach lotniczych.
Błędy w zabiegach chemicznych jesienią można bardzo łatwo popełnić. W tym artykule postarałem się przedstawić najważniejsze z nich. Pracowałem, przez kilka lat jako przedstawiciel handlowy i co nie co zobaczyłem na polach. Błąd może spowodować likwidację plantacji w najgorszym wypadku lub też jej kosztowne ratowanie. Mniejszym złem, jest oczywiście powtórzenie zabiegu korekcyjnego. Stosując preparaty pamiętajmy również o naszym środowisku.
Czynnik ludzki
Pierwszą, najważniejszą przyczyną popełnianych błędów jest czynnik ludzki, życie producenta rolnego, ciągle w pośpiechu, brak czasu. Pośpiech i nerwy nie są wskazane przy wykonywaniu zabiegów chemicznych, zaplanowany zabieg lepiej wykonać następnego dnia a spokojnie. Te dwa czynniki mogą stać się przyczyną pomyłki w preparatach. Zdjęcie poniżej przedstawia taką sytuację – spalony rzepak.
Wykonywanie zabiegów pod wpływem alkoholu również prowadzi do tragicznych wydarzeń na polu. Pomyłka przy wlewaniu, nie takie preparaty. Omijaki czy nakładki jak opryskiwacz nie jest wyposażony w GPS. Kolejnym elementem wchodzącym w błędy jesiennych zabiegów jest nadmierna oszczędność w kosztach. Producenci coraz częściej kuszą się na preparaty nieznanego pochodzenia, najczęściej sprowadzane zza wschodniej granicy. W zakupie są one o wiele tańsze niż oryginalne rozprowadzane przez dystybucentów w Polsce. Na nielegalnym rynku środków chemicznych jesienią można najczęściej spotkać tiametoksam (Cruiser 350 FS) czerwony, oryginalny jest niebieski. Kolejne substancje to aminopyralid, chlopyralid, pikloram (Navigator 360 SL), byłem świadkiem, gdzie nie zadziałał oraz gdzie zabieg został wykonany podwójnie w dawce 0,2 l/ha. Następny herbicyd na rzepak to zawierający chlopyralid oraz pikloram (Galera 334 SL), a także nie dawno wycofany z obrotu w Polsce etametsulfuron metylu (Salsa 75 WG). Poniżej zdjęcie rzepaku poparzonego.
Natomiast w przypadku środków do stosowanie w zbożach ozimych najwięcej pojawia się substancji aktywnej – chlorosulfuron (Glean 75 WG) oraz tribenuron metylowy (Granstar 75 WG i wiele innych zamienników). Nikt nie daje gwarancji na środki niewiadomego pochodzenia.
Zawsze zaznaczam, producent rolny powinien znać swoje pola jak własną kieszeń, czyli wiedzieć jakie jest pH, zasobność składników pokarmowych oraz jakie chwasty uciążliwe występują. Nie zawsze udają się rozwiązania katalogowe firm dystrybucyjnych, nieraz należy podejść indywidualnie do tematu odchwaszczania czy wykonywania innych zabiegów chemicznych. Należy uwzględnić zamierzony cel, dobrać odpowiedni preparat, ustalić optymalną dawkę.
Warunki atmosferyczne
Drugim czynnikiem sprzyjającym w popełnianiu błędów w wykonywaniu zabiegów chemicznych są warunki atmosferyczne. Warunki klimatyczne są decydujące i od nich zależy powodzenie oprysku. W dzień, kiedy planujemy zabieg należy uwzględnić wilgotność, temperaturę, wiatr oraz prognozę pogody po zabiegu. Wilgotność względna powinna wynosić 60 %, a dla grupy sulfonylomoczników 80%. Kiedy jest niska wilgotność prędkość wiatru powinna wynosić < 5km/h, a kiedy wysoka wilgotność < 15 km/h. Na temperaturę należy uważać, kiedy jest duża różnica między dniem a nocą. Nie więcej niż 15°C, bez przymrozków oraz nie więcej niż 10°C z przymrozkiem. Optymalna temperatura do zabiegów powinna wynosić między 5 a 25°C.
Ciecz robocza
Trzecim elementem jest właściwe przygotowanie cieczy roboczej oraz dobranie uszlachetniaczy wody,a także adiuwantów poprawiających skuteczność zabiegu. Woda jest niezbędna do tworzenia rozpylenia cieczy. Odczyn wody powinien mieścić się w przedziale 5,5 a 6,5. Kondycjonery wody neutralizują odczyn pH oraz węglany i wodorowęglany w wodzie. Należy mieć tutaj na uwadze grupę sulfonylomoczników. Adiuwanty inaczej surfaktanty zmniejszają napięcie powierzchniowe kropli oraz chronią ciecz przed ściekaniem i zmywaniem. Adiuwanty mogą też być mineralne. Wyróżnia się jeszcze oleje mineralne, oleje roślinne i ich pochodne. Z olejami należy się obchodzić ostrożnie w dni słoneczne. Kolejność tworzenia mieszaniny to kondycjoner wody, siarczan magnezu (podwyższa temperaturę wody), mocznik (obniża temperaturę wody), nawóz płynny makro-, nawóz rozpuszczony lub płynny mikro-, dalej kolejno formulacje WG, WP, SG, SX, SC, CS, OD, DC, SE, EW, EC, EG, SL, SP, oleje, adiuwanty. Kiedy mamy ciekły fosfor jest on kwaśny, więc jako pierwszy wlewamy go do zbiornika. W praktyce można też spotkać inną szkołę kolejności wlewania, ale ja w tym artykule o niej nie będę wspominał. Należy również pamiętać o myciu opryskiwacza, kiedy na przykład skończyliśmy odchwaszczać żyto czy jęczmień a chcemy zrobić poprawkę w regulacji pokroju rzepaku.
Błędy w zabiegach chemicznych jesienią w zbożach
Błędy w zabiegach chemicznych jesienią w zbożach ozimych popełnianie są notorycznie. Błędem, od którego zacznę to jest nie wykonywanie zabiegu herbicydowego. W gospodarstwach, gdzie prowadzona jest uprawa bezpłużna należy uwzględniać, analizować substancje aktywne do odchwaszczania zbóż ozimych. Dlaczego? Po pierwsze w razie wymarznięcia plantacji istnieje wtedy możliwość zasiania innych gatunków roślin czy też zbóż jarych. Ważne jest również następstwo roślin w następnym roku wegetacyjnym. Na przykład ostrożnie należy dawkować chlorosulfuron, diflufenikan, flufenacet, metrybuzynę, chlorotoluron, pendimetalinę. Następnym błędem w odchwaszczaniu zbóż jest stosowanie substancji o tym samym mechanizmie działania, należy prowadzić rotację. Pojawiają się problemy ze zwalczaniem miotły zbożowej, wyczyńca polnego czy chabra bławatka. Minimalne temperatury stosowania substancji aktywnych dla flufenacetu 10° C, diflufenikanu 8°C, chlorotoluronu -3°C, pendimetaliny 0°C, chlorosulfuronu 4°C. Najbardziej popularną substancją aktywną do odchwaszczania jest chlorotoluron. Należy pamiętać, że występują odmiany wrażliwe na tę substancję, w ilości powyżej 700 gram. Substancja dobrą skuteczność wykazuje na chabra, rumianki, natomiast nie zwalcza nam bodziszka drobnego. Rolnicy często stosują mieszaninę diflufenikanu z flufenacetem oraz metrybuzyną, która wykazuje słabszą skuteczność na chabra oraz bodziszka drobnego, zaś dobrą na rumianki, maki, fiołki. Mieszaniną tą dość dobrze zwalczana jest przytulia, a średnio wyczyniec. Mieszanina CPU oraz DFF charakteryzuje się dobrą skutecznością na rumianki, przetaczniki, fiołki, jasnoty, dość dobrą na przytulię czepną, średnią na wyczyńca, samosiewy rzepaku i bodziszka. O odchwaszczaniu zbóż można wiele mówić, pisać setki stron, ale tutaj moim zadaniem jest przedstawienie błędów popełnianych jesienią. W 2014 roku jesienią producenci nie zdawali sobie sprawy co może wyrządzić nalot mszyc. W tym roku objawia się kolejny masowy nalot, dlatego należy wykonać zabieg insektycydowy lub połączyć go z herbicydowym. Zdjęcie poniżej przedstawia porażenie pszenicy ozimej przez wirus żółtej karłowatości jęczmienia (BYDV). Zdjęcie robione 28.05.2015 roku.
Na kolejnym poniżej zdjęciu przedstawiam skutki żerowania larw śmietki kiełkówki (Delia florilega).
Jeśli zboże jest wysiane wcześnie i po zbożu, wtedy warto zastosować zabieg fungicydowy, propikonazolem, lub tebukonazolem czy prochlorazem, natomiast w odżywianiu dolistnym, fosfor, mangan, molibden.
Błędy w zabiegach chemicznych w rzepaku
Rzepak ozimy nie wybacza błędów. W tym roku wiele miałem pytań, jak odchwaścić rzepak przy tych suchych warunkach, kiedy chwastów nie widać. Ci, którzy czekali na chwasty długo, dzwonili co zrobić bo liście rzepaku zakryły część dostępu do chwastów. Jeśli chodzi o herbicydy, po siewie najbardziej popularna mieszanina w gospodarstwach to chlomazon + metazachlor. Błędy popełniane są w dawkowaniu chlomazonu, im wcześniej siany rzepak tym chlomazonu stosujemy więcej i odwrotnie im później siejemy tym chlomazonu mniej. Kolejny minus tej mieszaniny to słaba skuteczność na chabra bławatka, fiołka polnego czy krzywoszyja i bodziszka drobnego. Inna mieszanina to chlomazon + aminopyralid, chlopyralid, pikloram. Rolnicy wykonują często połączony zabieg tych substancji zaraz po siewie. Błędem tutaj jest również mniejsza skuteczność na chabra, gdyż substancja chlopyralid wykazuje najlepszą skuteczność na ten chwast w tej mieszaninie i co jest ważne wnika prawie w 100% przez liście, więc stosowanie jej zaraz po siewie jest mało zasadne. Dalej błędem tej mieszaniny jest słaba skuteczność w zwalczaniu fiołka polnego, gdyż aminopyralid wnika w 90% przez liście. W tej sytuacji można podzielić zabieg na dwa: chlomazonem po siewie, a po wschodach aminopyralid, chlopyralid, pikloram. Poniżej przedstawiam na zdjęciu fiołka polnego, chwast o którym większość zapomina.
Chwast ten jak wcześniej wspomniałem można próbować zwalczać aminopyralidem lub substancją bifenoks, należy ją stosować do fazy 4 liści. Wnika do rośliny w większości przez liście. Substancja do lepszego działania potrzebuje światła w przeciwieństwie do propyzamidu. Bifenoks należy stosować w mniejszych dawkach dzielonych. Osobiście mam też doświadczenie w zwalczaniu Viola arvensis nie zarejestrowaną pendimetaliną. Fotografia poniżej przedstawia narastający problem w uprawie rzepaku ozimym. Farbownik polny (Boraginaceae) zwany kiedyś krzywoszyjem polnym.
Lekceważenie tego chwastu to ogromny błąd. Krzywoszyj możemy zwalczać substancją aktywną bifenoks, pendimetalina oraz pirydat.
Problem z jakim się spotykam to pozostawienie samosiewów zbóż jarych lub ozimych na zimę, z myślą o wymarznięciu lub czekanie aż wszystkie wzejdą. Błąd ten przedstawiam na zdjęciu.
Do walki z samosiewami zbóż powinniśmy przystąpić w fazie 4 liści rzepaku. W systemach strip – till dawkę najczęściej dzieli się na dwa razy. Można ją połączyć z insektycydem czy fungicydem. W tym przypadku należy uważać na graminicydy, gdyż mają mocniejsze nośniki. Przy zabiegach zwalczających suchą zgniliznę kapustnych (Phoma) najczęściej popełnianym błędem jest za późno wykonany zabieg. Zabieg fungicydowy powinien być wykonany w fazie 6 liścia, nie zależnie od kondycji rośliny. Należy dobrać dawki oraz preparat do stanu plantacji. Tegorocznej jesieni należało podejść do podwójnego zabiegu fungicydowego z podzielonymi dawkami różnych substancji aktywnych tebukonazolu, protiokonazolu, metkonazolu, difenekonazolu, paklobutrazolu czy chlorku mepikwatu. Powodem są niedobory wody (stres wodny). Jeśli na plantacji mamy bardzo dużą presję na liściach suchej zgnilizny kapustnych (Phoma), należy zastosować protionazol połączony z tebukonazolem interwencyjnie nawet w późniejszych fazach rozwojowych. Jeśli występują temperatury niższe jak 10°C, zastosować chlorek mepikwatu. Na zdjęciu przedstawiam prawidłową łodygę podliścieniową po prawej stronie, po lewej odwrotność.
Jeżeli chodzi o dokarmianie należy zwracać uwagę na formy mikroelementów. Chelaty najbardziej przyswajalne. Bor należy podawać solo. Więcej informacji w poprzednim artykule mojego autorstwa. Link do tego artykułu znajduje się na końcu artykułu.
Podsumowując prawie każdy robi błędy, większe mniejsze. Błędów nie robi ten co nic nie robi. Na błędach człowiek uczy się całe życie z pozdrowieniem dla czytających Mateusz Maciejewski.
W czerwcu Rada Ministrów przyjęła nowy program mający na celu regulację stosowania nawozów mineralnych oraz naturalnych, a także przechowywania nawozów naturalnych oraz pasz objętościowych w całym kraju. Nowe prawo ma za zadanie realizację założeń zawartych w dyrektywie azotanowej oraz Prawie wodnym. 12 lipca 2018 w Dzienniku Ustaw zostało opublikowane Rozporządzenie Rady Ministrów w sprawie przyjęcia „Programu działań mających na celu zmniejszenie zanieczyszczenia wód azotanami pochodzącymi ze źródeł rolniczych oraz zapobieganie dalszemu zanieczyszczeniu” i wraz z nim zaczęły obowiązywać nowe przepisy, natomiast w przypadku przepisów dotyczących obowiązku sporządzania planu nawożenia azotem będą one obowiązywać od dnia 1 stycznia 2019 r.
Obowiązek dostosowania miejsc do przechowywania nawozów naturalnych do wymogów określonych w przyjętym przez Radę Ministrów dokumencie, zaczną obowiązywać z dniem 31 grudnia 2021 r. dla podmiotów prowadzących chów lub hodowlę zwierząt gospodarskich w liczbie większej niż 210 DJP, zaś dla podmiotów prowadzących chów lub hodowlę zwierząt w liczbie mniejszej lub równiej 210 DJP termin ten wyznaczono do końca 2024 r.
Program ten ma za zadanie realizację postanowień zawartych w ustawie z dnia 20 lipca 2017 r. – Prawo wodne (Dz.U. poz. 1566), w której to wprowadzono przepisy nakładające obowiązek opracowania i wdrożenia na terenie całego kraju programu działań mających na celu ograniczenie odpływu związków azotowych ze źródeł rolniczych. Zgodnie z art. 3 ust. 5 dyrektywy Rady 91/676/ EWG z dnia 12 grudnia 1991 r. dotyczącej ochrony wód przed zanieczyszczeniami powodowanymi przez azotany pochodzenia rolniczego (dyrektywy azotanowej) zwalnia się państwo członkowskie z obowiązku wyznaczania OSN pod warunkiem, że ustanowi i będzie realizowało program działań na terytorium całego kraju.
Celem projektu jest zmniejszenie zanieczyszczenia wód azotanami pochodzącymi ze źródeł rolniczych oraz zapobieganie dalszemu zanieczyszczaniu. W związku z wdrożeniem programu dla obszaru całego kraju zostało przewidziane dostosowanie infrastruktury gospodarstw rolnych do wymagań określonych w programie. Program ten zawiera ustalenia co do zakazu stosowania nawozów w pobliżu wód powierzchniowych, na glebach zamarzniętych, zalanych i nasyconych wodą oraz pokrytych śniegiem, a także zakazu stosowania i przechowywania nawozów na terenach o dużym nachyleniu w kierunku wód powierzchniowych.
Program obejmuje również warunki stosowania nawozów w pozostałej części terenu o dużym nachyleniu, terminy stosowania nawozów, warunki przechowywania nawozów naturalnych oraz postępowanie z odciekami, wielkość stosowanych dawek oraz sposoby nawożenia azotem oraz sposób dokumentowania realizacji programu.
Rolnicze wykorzystanie nawozów azotowych
Zabrania się stosowania nawozów na glebach zalanych wodą, przykrytych śniegiem, zamarzniętych do głębokości 30 cm oraz podczas opadów deszczu. Zakaz ten nie dotyczy nawożenia stawów wykorzystywanych do chowu lub hodowli ryb. Nie stosuje się nawozów, z wyłączeniem gnojowicy, na gruntach rolnych w odległości 5 m od brzegów: jezior i zbiorników wodnych o powierzchni do 50 ha, cieków naturalnych, rowów z wyłączeniem rowów o szerokości do 5 m liczonej na górnej krawędzi brzegu rowu oraz kanałów.
Dla gnojowicy na tego typu gruntach ornych odległość ta wynosi 10 m. Natomiast na gruntach rolnych znajdujących się w odległości 20 m od brzegu jezior i zbiorników wodnych o powierzchni powyżej 50 ha, ujęć wody, jeżeli nie ustanowiono strefy ochronnej oraz obszarów morskiego pasa nadbrzeżnego nie można stosować każdego rodzaju nawozów. Odległości te mogą zostać zmniejszone o połowę, jeżeli na gruntach rolnych występuje roślina uprawna i stosowanie nawozów następuje za pomocą urządzeń aplikujących je bezpośrednio do gleby oraz w przypadku podzielenia pełnej dawki nawozów na co najmniej na 3 równie dawki (odstęp pomiędzy ich stosowaniem nie może być krótszy niż 14 dni).
Nie jest dozwolone mycie rozsiewaczy nawozów i sprzętu do aplikacji oraz rozlewanie wody z ich mycia w odległości mniejszej niż 25 m od brzegu zbiorników wodnych, jezior, cieków naturalnych, rowów, kanałów, ujęć wody (jeżeli nie ustanowiono strefy ochronnej) oraz obszarów morskiego pasa nadbrzeżnego. Przy dużym nachyleniu terenów w kierunku wód powierzchniowych wartości te wzrastają o 5, czyli wynoszą odpowiednio 10, 15 oraz 25 m. Również te odległości można zmniejszyć o połowę przy aplikacji nawozów bezpośrednio do gleby oraz dzieląc pełną dawkę na 3 równe części. Na pozostałej części terenu o dużym nachyleniu należy rozdzielić dawki nawozów azotowych mineralnych, by nie przekraczały 100 kg N/ha, a nawożenie wykonać za pomocą ich bezpośredniej aplikacji do gleby lub przyorania, lub wymieszania z glebą.
W trakcie trwania okresu wegetacji nawożenie winno się stosować przy największym zapotrzebowaniu roślin na azot. Przy nawożeniu nawozami naturalnymi wymieszania z glebą lub przyorania dokonuje się w ciągu 4 godzin od jego zastosowania, jednak nie później niż następnego dnia. Działkę rolną w tym przypadku należy uprawiać w kierunku poprzecznym do nachylenia stoku, stosując odkładanie skiby w górę stoku, jeżeli pozwala na to usytuowanie i wielkość działki bądź przy stosowaniu konserwujących systemów uprawy, tj. uproszczonej, uproszczonej pasowej lub zerowej. Nie dotyczy to działek rolnych mniejszych od 1 ha, na których stosuje się uproszczony system uprawy. Na terenach o dużym nachyleniu przechowywanie nawozów nie jest dozwolone w odległości 25 m od linii brzegu wód powierzchniowych, pasa morskiego i ujęć wód, jeżeli nie ustanowiono strefy ochronnej.
Okresy nawożenia, w tym azotem
Na gruntach ornych dopuszcza się stosowanie nawozów naturalnych i mineralnych w podanych terminach:
grunty orne: nawozy azotowe mineralne i nawozy naturalne płynne – od 1 marca do 20 października, nawozy naturalne stałe – od 1 marca do 31 października;
grunty orne na terenie gmin objętych wykazem stanowiącym załącznik nr 2 do programu: nawozy azotowe mineralne i nawozy naturalne płynne – od 1 marca do 15 października, nawozy naturalne stałe – od 1 marca do 31 października;
grunty orne na terenie gmin objętych wykazem stanowiącym załącznik nr 3 do programu: nawozy azotowe mineralne i nawozy naturalne płynne od 1 marca do 25 października, nawozy naturalne stałe – od 1 marca do 31 października;
uprawy trwałe, uprawy wieloletnie, trwałe użytki zielone: nawozy azotowe mineralne i nawozy naturalne płynne – od 1 marca do 31 października, nawozy naturalne stałe – od 1 marca do 30 listopada.
Od podanych terminów są również odstępstwa. Pierwsze z nich dotyczy gruntów ornych oraz gruntów należących do gmin znajdujących się w wykazie w załącznikach 2. i 3., które wskazują, że terminy nie obowiązują podmiotów zakładających uprawy jesienią po późno zbieranych przedplonach, buraku cukrowym, kukurydzy lub późnych warzywach. Wówczas dawka azotu w nawozach wieloskładnikowych nie może przekroczyć 30 kg N/ha. Należy też dokonać szczegółowej dokumentacji, podając: termin zbioru, datę nawożenia, rodzaj nawozu i dawkę oraz termin siewu jesiennej uprawy.
Drugie odstępstwo dotyczy wyżej wymienionych podmiotów, które nie mogły dokonać zbiorów lub nawożenia z uwagi na niekorzystne warunki pogodowe, w szczególności nadmierne uwilgotnienie gleby. W tym przypadku termin graniczny nawożenia przesuwa się do 30 listopada. Od stosowania się do wyżej wymienionych terminów zwolnione są podmioty nawożące uprawy pod osłonami i uprawy kontenerowe. Nie należy nawozić gruntów odłogowanych, a nawożenie jesienią można wykonać przed planowym zakończeniem odłogowania.
Przechowywanie nawozów naturalnych i postępowanie z odciekami
Zarówno produkujący, jak i przejmujący od innego gospodarstwa nawozy naturalne stałe i płynne zobowiązani są do przechowywania ich w sposób bezpieczny dla środowiska i zapobiegający przedostawaniu się odcieków do wód i gruntu w okresie, kiedy nie jest możliwe ich wykorzystanie rolnicze. Wiąże się to z zapewnieniem powierzchni nieprzepuszczalnych w miejscach przechowywania nawozów naturalnych stałych, zaś zbiorniki do przechowywania nawozów naturalnych płynnych powinny mieć osłonę elastyczną lub pływającą, szczelne dno i ściany. Obornik uzyskiwany od zwierząt gospodarskich utrzymywanych na głębokiej ściółce może być przechowywany w budynku inwentarskim o nieprzepuszczalnym podłożu.
Powierzchnia miejsc do przechowywania nawozów naturalnych stałych powinna umożliwić ich przechowywanie przez okres 5 miesięcy, zaś pojemność pojemnika na nawozy naturalne płynne na okres 6 miesięcy. Obliczenie wymaganej pojemności zbiorników lub powierzchni do przechowywania nawozów należy poprzedzić sporządzeniem obrotu stada, obliczeniem przelotowości zwierząt oraz wyliczeniem stanów średniorocznych, które następnie przelicza się na DJP. Sposób wykonywania wymaganych obliczeń znajdują się w załącznikach nr 4 i 5 programu. Bezpośrednio na gruntach rolnych możliwe jest czasowe przechowywanie obornika przez okres nie dłuższy niż 6 miesięcy. Należy spełnić jednak kilka warunków, tj. zlokalizowanie pryzmy poza zagłębieniami terenu, na możliwe płaskim terenie (dopuszczalny spadek to 3%), w miejscu niepiaszczystym i niepodmokłym, w odległości większej niż 25 m od linii brzegu wód powierzchniowych, pasa nadmorskiego i ujęć wody (jeżeli nie ustanowiono strefy ochronnej).
Obornik w danym miejscu można przechowywać po upływie 3 lat od zakończenia przechowywania na tym miejscu obornika. Lokalizacje pryzmy oraz datę założenia należy zaznaczyć na mapie lub szkicu działki i przechowywać przez okres 3 lat. Pomiotu ptasiego i kiszonek nie należy przechowywać bezpośrednio na gruncie.
Kiszonkę przechowuje się na materiałach pochłaniających odcieki oraz pod przykryciem foliowym. Kiszonki i nawozów naturalnych nie należy przechowywać w odległości mniejszej niż 25 m od studni lub ujęć wody (gdy nie ustanowiono strefy ochronnej) oraz linii brzegu wód powierzchniowych oraz pasa morskiego.
Sposób nawożenia azotem
Roczna dawka nawozów naturalnych wynosi nie więcej 170 kg N w czystym składniku na 1ha. Sposób ustalania wielkości dawki został podany w programie. Przy przekazywaniu nawozów naturalnych wszelkie obliczenia są po stronie przekazującego. Do opracowania planu nawożenia zobowiązane są podmioty:
prowadzące chów lub hodowlę drobiu powyżej 40 000 stanowisk lub chów lub hodowlę świń powyżej 2000 stanowisk dla świń o wadze ponad 30 kg lub 750 stanowisk dla macior. Podmiot ten dodatkowo musi uzyskać pozytywną opinię okręgowej stacji chemiczno-rolniczej oraz doręczyć wójtowi (burmistrzowi, prezydentowi miasta) oraz wojewódzkiemu inspektorowi ochrony środowiska, właściwemu ze względu na miejsce stosowania nawozów naturalnych lub produktów pofermentacyjnych, kopię tego planu, wraz z pozytywną opinią okręgowej stacji o tym planie.
posiadające gospodarstwo rolne o powierzchni powyżej 100 ha użytków rolnych lub uprawiające uprawy intensywne, których lista została określona w załączniku 7. do programu, na gruntach ornych na powierzchni powyżej 50 ha, lub utrzymujące obsadę większą niż 60 DJP według stanu średniorocznego. Podmiot ten korzysta z uproszczonego bilansu azotu, który został określony w załączniku nr 8.
nabywające nawóz naturalny lub produkt pofermentacyjny do bezpośredniego rolniczego wykorzystania w celu nawożenia lub poprawy właściwości gleby od podmiotu importującego nawóz naturalny lub produkt pofermentacyjny lub go wytwarzającego. Plan nawożenia azotem opracowuje się odrębnie dla każdej działki rolnej i przechowuje się w gospodarstwie rolnym przez okres 3 lat od dnia zakończenia nawożenia wykonanego na podstawie tego planu.
Sposób dokumentowania wykorzystania nawozów naturalnych i azotowych
Podmioty prowadzące swą działalność na powierzchni większej lub równej 10 ha użytków rolnych lub utrzymujące zwierzęta gospodarskie w liczbie większej lub równej 10 DJP, według stanu średniorocznego, są zobowiązane do posiadania planu nawożenia azotem bądź obliczenia maksymalnych dawek azotu oraz prowadzenia ewidencji zabiegów nawożenia azotem, zawierając przy tym informacje o dacie nawożenia, rodzaju i dawce nawozu, a przy nawożeniu terenów o dużym nachyleniu – również o terminie przyorania nawozu naturalnego. Ewidencję można prowadzić w sposób papierowy lub elektroniczny. Zapisy należy przechowywać przez okres 3 lat od dnia zakończenia nawożenia zawartego w planie nawozowym lub obliczeń maksymalnych dawek.
Rośliny ozime muszą być zaopatrzone w składniki pokarmowe, w tym także mikroskładniki, już w okresie jesieni, co pozwoli przetrwać im okres zimy. Przystępując do uprawy ozimin, trzeba mieć na uwadze, że zarówno rzepak, jak i zboża w okresie jesiennym powinny przynajmniej częściowo zbudować fundament pod przyszły plon. Jednocześnie bardzo ważne jest, aby były one odpowiednio przygotowane do zimy. Stąd też w miarę możliwości należy zrobić wszystko, by rośliny przed zimą charakteryzowały się zarówno właściwą fazą rozwojową, jak i stanem odżywienia.
Przyjmuje się, że prawidłowo rozwinięty rzepak jesienią przed zimą ma 10–12 w pełni rozwiniętych liści, grubą szyjkę korzeniową oraz głęboko sięgający palowy system korzeniowy. Taki rozwój rzepaku zapewnia dużą odporność na wymarzanie, a także prawidłową regenerację roślin po zimie. Jednocześnie warto zaznaczyć, że w rzepaku już jesienią następuje wytwarzanie zawiązków rozgałęzień (od fazy 5.–6. liścia) i zawiązywanie kwiatostanów (od fazy 8. liścia), czyli w dużym stopniu decyduje się przyszły plon nasion. Gdy rośliny są za słabo rozwinięte i w dodatku niedożywione mają słaby system korzeniowy i występuje u nich opóźnione wytwarzanie zawiązków rozgałęzień oraz ograniczone jest zawiązywanie kwiatostanów. Na bardzo słabo rozwiniętych plantacjach procesy te występują dopiero na wiosnę, co znacznie może ograniczyć potencjał plonotwórczy roślin.
Natomiast przy zbożach wskazane jest, aby niezależnie od uprawianego gatunku wchodziły one w zimę już częściowo rozkrzewione (w większym stopniu jęczmień i żyto, które krzewią się przede wszystkim w okresie jesiennym, a w mniejszym stopniu pszenżyto i pszenica, które krzewią się bardziej równomiernie, tj. w okresie jesienno-wiosennym). Np. ważne jest, aby pszenica do zimy wytworzyła 2–3 dobrze rozwiniętych źdźbeł bocznych. Takie stadium rozwojowe pozwala nie tylko na dobre zimowanie, ale też czyni rośliny mniej wrażliwe na opóźniony start wegetacji w okresie wiosennym (rośliny rozkrzewione jesienią nie muszą się intensywnie krzewić na wiosnę i nadrabiać zaległości). Ma to kluczowe znaczenie dla odpowiedniego zagęszczenia łanu, a co się z tym wiąże – dla poziomu plonowania.
Trzeba wziąć bowiem pod uwagę to, że źdźbła, które zostaną zawiązane w okresie jesiennym, są bardziej stabilne, tj. w niekorzystnych warunkach, np. niedoboru wody, w mniejszym stopniu ulegają redukcji niż zawiązane w okresie wiosennym (m.in. mają lepiej rozwinięty system korzeniowy), a także zwykle odznaczają się większym potencjałem plonotwórczym (wcześniej powstałe źdźbła mają więcej czasu na rozwój, a przez to – na wytworzenie dorodnych kłosów). Jednocześnie bardzo ważne jest, aby w okresie jesiennym, nawet przy opóźnionych siewach, zboża przed zimą przynajmniej zaczęły się krzewić, tj. wytworzyły co najmniej 4 liście (4. liść jest zaczątkiem 1. źdźbła bocznego). Warto wiedzieć, że na początku fazy krzewienia, tj. po wytworzeniu przez zboża trzech liści, roślina tworzy nie tylko kolejne liście (źdźbła boczne), ale również rozbudowuje system korzeniowy (tworzą się kolejne korzenie boczne). Stąd też rośliny, u których proces krzewienia rozpoczął się w okresie jesiennym, szybciej rozpoczynają wiosenną wegetację, przez co w większym stopniu są w stanie nadrobić zaległości z jesieni.
W okresie jesiennym nie wolno dopuścić do zagłodzenia roślin. Fot. dr hab. Witold Szczepaniak
Zapobiegaj niedoborom
Jesienny rozwój ozimin, jak i ich przygotowanie do zimy – o czym już wspomniano – zależy m.in. od prawidłowego zaopatrzenia roślin w składniki pokarmowe. Dlatego szczególnie w rzepaku (większe potrzeby pokarmowe) nawożenie jesienne nie powinno ograniczać się tylko do przedsiewnego stosowania nawozów. Równie ważne jest nawożenie po wschodach, które ma za zadanie zapobieganie wystąpieniu niedoborów lub ich łagodzeniu, gdy już wystąpiły. Z tego też powodu w praktyce plantacja rzepaku w czasie jesiennej wegetacji wymaga systematycznej kontroli zarówno rozwoju roślin, jak i stanu ich odżywienia. Przyjmuje się, że po wschodach rzepak w razie potrzeby należy nawozić azotem, a także magnezem, siarką i potasem (brak lub niewystarczające nawożenie przedsiewne) oraz obligatoryjnie mikroskładnikami, które zwykle stosuje się nalistnie. Pogłówne nawożenie rzepaku azotem nawozami stałymi najlepiej przeprowadzić w okresie 3–6 tygodni po wschodach. Stan roślin w tym czasie pozwala na w miarę rzetelną ocenę, czy zastosować azot i w jakiej ilości. Poza stosowaniem azotu w nawozach stałych składnik ten z powodzeniem może być stosowany również dolistnie. Szczególnie w sytuacji, kiedy pojawią się na rzepaku objawy niedoboru oraz kiedy łan ogólnie „wygląda źle” (rośliny nierówne ze słabym tempem wzrostu). Wówczas wskazane jest zastosowanie ok. 10–15 kg N/ha. Dokarmianie dolistne ma również pierwszeństwo, gdy objawy niedoboru występują w późniejszym okresie jesiennej wegetacji rzepaku. Wtedy też szczególnie wskazany jest szybko dostępny azot, który z jednej strony korzystnie wpływa na odżywienie roślin tym składnikiem, a z drugiej – stanowi mniejsze zagrożenie dla prawidłowego ich „przygotowania” do zimy. Jak już wspomniano, w prawidłowej technologii uprawy rzepaku w okresie jesiennym obligatoryjnie należy stosować mikroskładniki. Czekanie bowiem na wystąpienie pierwszych objawów niedoboru i dopiero wtedy przeprowadzenie nawożenia interwencyjnego zawsze skutkuje pewnym spadkiem plonu. Poza tym zdiagnozowanie objawów niedoboru mikroskładników zarówno w okresie jesiennym, jak i wiosennym nie jest proste. Często wymaga to nie tylko wiedzy i doświadczenia, ale również przeprowadzenia analizy chemicznej rośliny, gdyż bardzo często występują objawy utajone (niewidoczne gołym okiem).
Ważny bor
W praktyce rzepak należy nawozić przede wszystkim borem, manganem i molibdenem, a w dalszej kolejności miedzią, cynkiem i żelazem. Trzeba wiedzieć, że bor jest niezbędny zarówno dla prawidłowego rozwoju systemu korzeniowego, jak i rozety nadziemnej. Niedobór tego składnika w okresie jesiennym powoduje m.in. ograniczenie rozwoju systemu korzeniowego (słabo rozwinięty system korzeniowy to mniejsze możliwości pobierania przez roślinę wody i składników pokarmowych, a zatem wzrasta ryzyko jej niedożywienia), a także powstawaniem w korzeniu głównym pustych przestrzeni (charakterystycznych pęknięć pod szyjką korzeniową), w miejscu których z czasem może pojawić się zgnilizna korzeni. Poza tym dobre odżywienie roślin borem zwiększa ich odporność na mróz (bor zwiększa ilość cukrów w komórkach). Z kolei mangan wraz z miedzią bierze udział we wszystkich głównych funkcjach w roślinie, tj. składniki te odpowiedzialne są za gospodarkę azotową i hormonalną rośliny, zwiększają odporność na choroby, a także zapewniają sprawną fotosyntezę. Natomiast molibden wchodzi w skład enzymu reduktazy azotanowej, która bierze udział w redukcji pobranych przez roślinę azotanów (proces niezbędny do wbudowywania azotu w struktury białkowe). Stąd też w roślinach niedożywionych molibdenem dochodzi do nadmiernego stężenia azotanów, co m.in. zwiększa ich wrażliwość na mróz.
Pusta przestrzeń pod szyjką korzeniową wskazuje na deficyt boru. Fot. dr hab. Witold Szczepaniak
Dlaczego dokarmiać jesienią?
Jak wynika z powyższego zestawienia, dobre odżywienie roślin w okresie jesiennym mikroskładnikami zapewnia zarówno ich prawidłowy rozwój, jak i lepsze przezimowanie. Korzystny wpływ jesiennego dokarmiania roślin przez liście przejawia się m.in. tym, że w wyniku tego zabiegu zwiększa się grubość szyjki korzeniowej, w której roślina gromadzi substancje zapasowe, a z których korzysta w momencie wiosennego ruszenia wegetacji, kiedy to aktywność systemu korzeniowego jest jeszcze stosunkowo nieduża. Za pewnia to szybką regenerację roślin po zimie i ich dużą dynamikę wzrostu od samego początku wiosennej wegetacji. Jednocześnie warto zwrócić uwagę na fakt, że potrzeby pokarmowe rzepaku względem mikroelementów, podobnie jak makroelementów, są zdecydowanie większe w okresie wiosennym. Stąd też prawidłowa strategia nawożenia rzepaku mikroelementami zazwyczaj obejmuje jeden zabieg dokarmiania jesiennego, który przeprowadza się już w fazie 5–7 liści rzepaku (zwykle zaleca się stosowanie od 100–250 g B/ha, 80–200 g Mn/ha oraz 10–20 g Mo/ha) i najczęściej dwa – dokarmiania wiosennego (w wypadku boru na wiosnę wskazane są trzy zabiegi). Oczywiście, stosując większe ilości omawianych składników w okresie wiosennym. Od tej zasady są odstępstwa. Dzieje się tak, gdy na skutek sprzyjających warunków pogodowych (długa łagodna jesień) rośliny są w stanie zbudować rozetę znacznie powyżej 10–12 liści. Wówczas wskazany jest drugi zabieg dokarmiania dolistnego w okresie jesiennym (trzeba wziąć pod uwagę to, że większa biomasa to większe potrzeby pokarmowe). Ponadto, dokarmiając rośliny przez liście zarówno w okresie jesiennym, jak i wiosennym, ciecz roboczą sporządzoną z nawozów mikroelementowych warto wzbogacić również w inne składniki pokarmowe (np. magnez, siarkę czy azot, o którym była już mowa) lub też stosować gotowe nawozy wieloskładnikowe, które często zawierają zarówno makro-, jak i mikroelementy.
Nie zapomnij o miedzi i manganie
Przechodząc do jesiennego dokarmiania zbóż, szczególnie warto zwrócić uwagę na znaczenie miedzi i manganu, gdyż składniki te biorą udział we wszystkich głównych funkcjach w roślinie. Stąd też dobre odżywienie roślin tymi składnikami nie tylko przekłada się na ich wysokie plony, ale również jest konieczne do optymalnego przygotowania roślin do zimy. Warto zaznaczyć, że rola miedzi i manganu (tego drugiego poprzez stymulację pobierania fosforu) w okresie jesiennym sprowadza się m.in. do stymulacji rozwoju systemu korzeniowego oraz krzewienia zbóż, co ma korzystny wpływ na przezimowanie roślin. Słabo rozwinięty system korzeniowy to jednocześnie mniejsze możliwości pobierania przez roślinę wody i składników pokarmowych, a zatem wzrasta ryzyko jej niedożywienia, a co się z tym również wiąże – spowolnienia wzrostu w okresie jesiennym. Zatem na podstawie przytoczonych informacji należy zadać pytanie, czy nawożenie ozimin mikroskładnikami jest niezbędne w celu ich optymalnego przygotowania do zimy, czy może dostępność tych składników z gleby jest wystarczająca, by pokryć potrzeby roślin w okresie jesiennym? Pytanie to jest tym bardziej zasadne, że w wypadku zbóż potrzeby pokarmowe względem mikroelementów w okresie jesiennym są stosunkowo nieduże, a rośliny większość zapotrzebowania na te składniki pokrywają dopiero w okresie wiosennej wegetacji. Udzielenie odpowiedzi na tak postawione pytanie nie jest proste, gdyż z jednej strony potrzeby pokarmowe nie są duże, lecz z drugiej – analizy agrochemiczne gleby (wykonywane przez Stacje Chemiczno-Rolnicze) jednoznacznie wskazują, że wzrasta udział gleb o niskiej zasobności w przyswajalne mikroskładniki. Poza tym trzeba pamiętać, że dostępność mikroskładników w okresie jesiennym często jest ograniczona poprzez niekorzystne warunki atmosferyczne, a w początkowych fazach rozwojowych również przez słabo rozwinięty system korzeniowy. Coraz częściej więc, aby minimalizować ryzyko niedożywienia roślin uprawnych, a tym samym lepiej przygotować je do zimy, zaleca się profilaktyczne stosowanie wybranych mikroskładników w okresie jesiennym. W uprawie zbóż, jak już wspomniano, w pierwszej kolejności wskazane jest dokarmianie roślin miedzią i manganem. Zabieg ten można wykonać już od wytworzenia się czwartego liścia, tj. początku krzewienia, przy czym w praktyce przeprowadza się go bliżej pełni krzewienia ze względu na lepsze pokrycie gleby przez rośliny (warto wiedzieć, że w tym okresie powstaje zawiązek kłosa, a dobre odżywienie roślin korzystnie wpływa na jego rozwój). Termin stosowania sprawia, że zabieg dokarmiania dolistnego można połączyć w razie potrzeby ze stosowaniem fungicydów czy insektycydów (dotyczy to w pierwszej kolejności jęczmienia i żyta oraz wczesnych siewów pszenżyta i pszenicy).
Wśród tysięcy kibiców wspierających polską reprezentację podczas meczu Polska-Portugalia w Chorzowie była również drużyna LKS Korzenica, która wygrała tegoroczny turniej PROCAM CUP 2018.
II edycja ogólnopolskiego turnieju piłkarskiego, skierowanego do dzieci z małych miejscowości i wsi rozpoczęła się w maju, a zakończyła 10 czerwca wielkim finałem we Wronkach. To właśnie tam drużyna z województwa podkarpackiego – LKS Korzenica pokonała pozostałe drużyny i wygrała bilety na mecz polskiej reprezentacji. W ramach PROCAM CUP 2018 rozegrano sześć turniejów eliminacyjnych z udziałem sześciu zespołów. W skład każdej drużyny wchodzili chłopcy (rocznik 2007 bądź młodsi) i/lub dziewczęta (rocznik 2006 i młodsze). Zwycięzcy sześciu turniejów regionalnych awansowali do finału głównego, który odbył się na stadionie głównym we Wronkach. Każda z drużyn została wyposażona w sprzęt sportowy i nagrody ufundowane przez organizatorów – Procam Polska sp. z o. o. i BASF. Dodajemy dzieciom skrzydeł w dążeniu do realizacji swoich pasji – mówi Michał Ciszak, Prezes PROCAM. Pasje są istotnym elementem życia każdego z nas. Natomiast to jak szybko i sprawnie będzie się rozwijało dziecko w zakresie własnych zainteresowań jest uwarunkowane jego naturalnymi zdolnościami. Poprzez organizowanie cyklicznej imprezy sportowej dążymy, aby te zainteresowania i pasje wspierać możliwie jak najwcześniej, bo nic nie jest tak ważne jak wyzwalanie dziecięcej radości.
Ta strona korzysta z plików cookies. Służą do tego, by strona działała prawidłowo a także do analizowania ruchu na stronie, a także, by wyświetlać Ci lepiej dopasowane treści i reklamy. Stosujemy również cookies podmiotów trzecich. Dowiedz się więcej w Polityce prywatności i cookies.
Ta strona korzysta z plików cookie, aby poprawić wrażenia podczas poruszania się po witrynie. Niektóre z nich są przechowywane w przeglądarce, bo są niezbędne do działania podstawowych funkcji witryny. Używamy również plików cookie podmiotów trzecich, które pomagają nam analizować i rozumieć, w jaki sposób korzystasz z tej witryny. Te pliki cookie oraz pliki stosowane w celach reklamowych będą przechowywane w Twojej przeglądarce tylko za Twoją zgodą. Masz również możliwość rezygnacji z tych plików cookie. Jednak rezygnacja z niektórych z tych plików cookie może wpłynąć na wygodę przeglądania.
Niezbędne pliki cookie są absolutnie niezbędne do prawidłowego funkcjonowania strony. Te pliki cookie zapewniają działanie podstawowych funkcji i zabezpieczeń witryny. Anonimowo.
Cookie
Duration
Description
cookielawinfo-checkbox-analytics
11 months
To ciasteczko jest używane przez wtyczkę GDPR Cookie Consent. Jest stosowane, by przechowywać zgodę użytkownika na pliki cookies z kategorii „Analityczne”.
cookielawinfo-checkbox-functional
11 months
To ciasteczko jest stosowane przez wtyczkę GDPR Cookie Consent, aby udokumentować zgodę użytkownika na ciasteczka z kategorii "Funkcjonalne".
cookielawinfo-checkbox-necessary
11 months
To ciasteczko jest używane przez wtyczkę GDPR Cookie Consent. Jest stosowane, by przechowywać zgodę użytkownika na pliki cookies z kategorii „Niezbędne”.
cookielawinfo-checkbox-others
11 months
To ciasteczko jest używane przez wtyczkę GDPR Cookie Consent. Jest stosowane, by przechowywać zgodę użytkownika na pliki cookies z kategorii „Inne”.
cookielawinfo-checkbox-performance
11 months
To ciasteczko jest używane przez wtyczkę GDPR Cookie Consent. Jest stosowane, by przechowywać zgodę użytkownika na pliki cookies z kategorii „Wydajnościowe”.
viewed_cookie_policy
11 months
To ciasteczko jest używane przez wtyczkę GDPR Cookie Consent i służy do przechowywania informacji, czy użytkownik wyraził zgodę na korzystanie z plików cookie. Nie przechowuje żadnych danych osobowych.
Funkcjonalne pliki cookie wspierają niektóre funkcje tj. udostępnianie zawartości strony w mediach społecznościowych, zbieranie informacji zwrotnych i inne funkcjonalności podmiotów trzecich.
Analityczne pliki cookie są stosowane, by zrozumieć, w jaki sposób odwiedzjący wchodzą w interakcję ze stroną internetową. Te pliki pomagają zbierać informacje o wskaźnikach dot. liczby odwiedzających, współczynniku odrzuceń, źródle ruchu itp.
Reklamowe pliki cookie są stosowane, by wyświetlać użytkownikom odpowiednie reklamy i kampanie marketingowe. Te pliki śledzą użytkowników na stronach i zbierają informacje w celu dostarczania dostosowanych reklam.