Uprawy roślin strączkowych są bardzo wrażliwe na zachwaszczenie. Na rynku są preparaty, kilkanaście substancji czynnych przeznaczonych do odchwaszczania tej grupy roślin, z czego tylko jedna ma rejestrację dla wyki.

Rośliny strączkowe są cennym elementem płodozmianu. Jednocześnie są bardzo wrażliwe na zachwaszczenie, co wynika z ich powolnego wzrostu początkowego. Od siewu do 4–6 tygodni po siewie to najbardziej sprzyjający czas dla kiełkowania chwastów, które charakteryzują się szybszym rozwojem. W tym czasie kiełkuje rdestówka powojowata, komosa biała, rzepak oraz chwastnica jednostronna. Chwasty konkurują z roślinami uprawnymi o wodę, składniki pokarmowe i światło.

W tym sezonie, tak jak w roku poprzednim, na obszarach przeznaczonych na realizację EFA obowiązuje całkowity zakaz stosowania środków ochrony roślin, wliczając w to również zaprawy nasienne. W tym przypadku pozostaje odchwaszczanie mechaniczne. Natomiast na pozostałych obszarach mamy dostępnych kilka rozwiązań. Producenci wszystkich omawianych herbicydów w etykiecie środka informują, że odpowiedzialność za skuteczność działania i fitotoksyczność stosowania preparatu w uprawach małoobszarowych ponosi użytkownik.

Chwasty jednoliścienne – dostępne herbicydy

W przypadku herbicydów zwalczających chwasty jednoliścienne najwięcej rejestracji ma środek Achiba 05 EC zawierający chizalofop-P-etylowy, zakwalifikowany wg HRAC do grupy A. Jak podaje producent, przeznaczony jest on do zwalczania samosiewów na wiosnę, m.in. chwastnicy jednostronnej, miotły zbożowej, owsa głuchego, włośnicy sinej, wyczyńca polnego i życicy wielokwiatowej, a także perzu. Można go stosować do odchwaszczania w uprawach soi, bobiku, łubinu białego, żółtego i wąskolistnego, grochu siewnego uprawianego na suche i świeże nasiona oraz grochu pastewnego (peluszki).

Biorąc pod uwagę stadium rozwojowe roślin uprawnych, w uprawach bobiku, łubinów i grochu zabieg powinien być wykonany w fazach BBCH 11–59, zaś w uprawie soi – BBCH 11– 51. We wszystkich wymienionych uprawach zalecana i maksymalna dawka stosowania środka wynosi 2,5 l/ha.

Propachizafop w zwalczaniu chwastów

Kolejną substancją czynną do zwalczania chwastów jednoliściennych jest propachizafop (grupa A wg HRAC), zawarty w środkach Agil-S 100 EC, Vima-Propachizafop i Zentrola 100 EC. Środki są zarejestrowane do stosowania w uprawach łubinów, grochu, peluszki i bobiku. W przypadku grochu środkiem zawierającym tę substancję czynną jest również Bosiak 100 EC. W uprawach łubinów, peluszki i bobiku zabieg odchwaszczania wykonuje się w fazie od BBCH 13, zaś grochu siewnego – od BBCH 12.

Zwalczanie chwastnicy jednostronnej, owsa głuchego, palusznika krwawego, włośnicy sinej i zielonej oraz życicy trwałej należy wykonać w dawce 0,6 l/ha. Usuwanie samosiewów zbóż i miotły zbożowej przeprowadza się w dawce 0,5–0,7 l/ha w zależności od stadium rozwojowego chwastów. W przypadku perzu stosuje się dawki 1,25–1,5 l/ha lub dawki dzielone po 0,6 l/ha w odstępie 12 dni.

Haloksyfop-P w bobiku i peluszce

W uprawach bobiku i peluszki chwasty jednoliścienne można zwalczać również przy użyciu substancji czynnej haloksyfop-P (grupa A wg HRAC), zawartej w środkach Gallant Super 104 EC i Perenal 104 EC. Chwastami wrażliwymi w dawce 0,5 l/ha są: chwastnica jednostronna, owies głuchy, samosiewy zbóż i wyczyniec polny, a w dawce 1 l/ha: wiechlina roczna i perz. Substancja czynna przeznaczona jest do stosowania powschodowego.

Soja i groch – cykloksydym

W uprawach soi i grochu jadalnego jednoliścienne można zwalczać przy użyciu cykloksydymu (grupa A wg HRAC). W uprawach grochu zabieg należy wykonać w fazach BBCH 12–39, a soi – BBCH 12–19. Chwastami wrażliwymi na środek są: chwastnica jednostronna, miotła zbożowa, owies głuchy, palusznik krwawy, proso, stokłosa płonna, sorgo alpejskie (na środek w dawce 4,0 l/ha), samosiewy zbóż, stokłosa polna, wiechlina zwyczajna, włośnica zielona, włośnica ber, wyczyniec polny, życica wielokwiatowa, życica trwała.

Średnio wrażliwe są jęczmień płonny i perz. Do zwalczania chwastów jednorocznych zaleca się zastosowanie dawki 1–2 l/ha, a wieloletnich – 4–5 l/ha. W celu poprawienia skuteczności herbicydu w warunkach mniej sprzyjających lub w bardziej zaawansowanych fazach rozwoju chwastów środek można zastosować z adiuwantem Dash HC w dawce 1l/ha środka i 1 l/ha adiuwantu.

W uprawie grochu siewnego i peluszki zarejestrowane są 2 preparaty: Bagira 040 EC i Pantera 040 EC, zawierające chizalofop-P-tefurylowy (grupa A wg HRAC). Preparaty zwalczają chwastnicę jednostronną, palusznika krwawego, włośnicę zieloną i siną w dawce 0,8–1,5 l/ha w zależności od stadium rozwojowego chwastów. Zabieg należy wykonać nie wcześniej niż po wykształceniu przez roślinę uprawną 2. liścia właściwego (BBCH 12) do fazy 4. liścia właściwego (BBCH 14).

Chwasty dwuliścienne – taktyka odchwaszczania strączkowych

W uprawie soi, bobiku oraz grochu siewnego chwasty dwuliścienne można zwalczać za pomocą środka Corum 502,4 SL, który zawiera bentazon (grupa C3 wg HRAC) i imazamoks (grupa B wg HRAC). Środek zwalcza szerokie spektrum chwastów. W uprawach soi i bobiku zabieg należy wykonać w fazie BBCH 12–25, stosując jednorazową dawkę 1,25 l/ha lub 2 zabiegi w dawce 0,625 l/ha w odstępie przynajmniej 7 dni. Natomiast w przypadku grochu zabieg należy wykonać w fazie BBCH 12–16, stosując preparat w dawce 1,25 l/ha w połączeniu z adiuwantem Olbras 88 EC w dawce 1 l/ha.

Zwalczanie chwastów w grochu

W uprawie grochu siewnego (jadalnego) zarejestrowaną substancją jest MCPB (grupa 0 wg HRAC), którą zawiera produkt Butoxone M 400 SL. Zabieg należy wykonać wtedy, gdy roślina znajduje się w fazie 1–3 wąsów czepnych (BBCH 11–13) w dawce 3–4 l/ha. Przy stosowaniu wyższej dawki wzrasta wrażliwość chwastów na działanie substancji, zwłaszcza rdestówki powojowatej, fiołka polnego i przytulii czepnej. W tej uprawie chwasty dwuliścienne zwalczać można również substancją czynną bentazonem (grupa C3 wg HRAC), która jest zawarta w takich środkach, jak Basagran, Bazon, Benta 480 SL, Bentaz 480 SL, Bentazon 480 SL, Bento, Globagran SL, Gransol 480 SL, Wolof A, B i C. Zabieg wykonuje się przy wysokości roślin 6–12 cm, tj. na początku pojawienia się wąsów czepnych w dawce 2,5–3 l/ha.

Środek można połączyć również z adiuwantem Olbras 88 EC w dawce 1,5 l/ha, zmniejszając dawkę środka do 2 l/ha. Chwasty wrażliwe na substancję czynną to dymnica pospolita, gorczyca polna, gwiazdnica pospolita, jasnota różowa, maruna bezwonna, przytulia czepna, rdest plamisty, rdest powojowy, rumian polny, tasznik pospolity, tobołki polne, żółtlica drobnokwiatowa, przetacznik perski, jasnota purpurowa i krzywoszyj polny.

Kompleksowe zwalczanie chwastów dwu- i jednoliściennych

Do zwalczania chwastów zarówno dwu-, jak i jednoliściennych w szerokim zakresie upraw przeznaczony jest środek Boxer 800 EC, zawierający prosulfokarb (grupa N wg HRAC). Można go stosować w uprawach soi, bobiku, łubinów oraz peluszki w dawce 3–4 l/ha w zależności od stadium rozwojowego chwastów. W uprawie soi zabieg należy wykonać do 3 dni po siewie, a w pozostałych uprawach do 5 dni po siewie. Chwastami wrażliwymi są: gwiazdnica pospolita, jasnota purpurowa, komosa biała, miotła zbożowa, przetacznik bluszczykowy, przetacznik perski, przytulia czepna.

Pendimetalina zwalcza szerokie spektrum chwastów

Rejestrację dla wielu upraw posiada również preparat Stomp Aqua 455 CS, który zawiera pendimetalinę (grupa K1 wg HRAC). Można stosować go w uprawie łubinów, soi, grochu siewnego i peluszki po siewie (najpóźniej do 5 dni) w następujących dawkach: dla łubinów – 2,6 l/ha, grochu i peluszki – 3,5 l/ ha, soi – 1,5 l/ha. W grochu i peluszce zabieg można stosować również powschodowo (BBCH 11–14). Środek zwalcza szerokie spektrum chwastów, zaś chwastami odpornymi są: przymiotno kanadyjskie, starzec zwyczajny, szarota błotna oraz żółtlica drobnokwiatowa.

Wing P 462,5 EC – podwójne działanie herbicydowe

Innym środkiem, który jako jedyny herbicyd posiada rejestrację dla upraw wyki, jest Wing P 462,5 EC, zawierający dimetenamid-P (grupa K3 wg HRAC) oraz pendimetalinę. Zarejestrowany został on dla upraw łubinów, grochu jadalnego, a także – seradeli, wyki, peluszki i bobiku uprawianych na nawóz zielony. Środek przeznaczony do stosowania bezpośrednio po siewie, z wyjątkiem grochu jadalnego, który dodatkowo można opryskiwać powschodowo do fazy 3. międzywęźla na pędzie właściwym (BBCH 10–33). Zalecana dawka środka wynosi 4 l/ha.

Chlomazon w mieszaninie z pendimetaliną i aklonifenem

Inną mieszaniną przeznaczoną do odchwaszczania strączkowych jest połączenie chlomazonu (grupa F2 wg HRAC) z pendimetaliną zawarte w środku Stallion 363 SC, który zarejestrowano dla bobiku i grochu jadalnego. Środek przeznaczony do zabiegów powschodowych, a zalecana dawka to 3 l/ha. Zwalcza on szerokie spektrum chwastów.

Chlomazon zawarty jest w środkach Command 360 SC, Command 480 EC, Clomaz 36 SC, Kilof i Szpada 480 EC – zarejestrowany dla upraw grochu. Środek przeznaczony jest do stosowania bezpośrednio po siewie w dawce 0,2 l/ha, z wyjątkiem Command 360 SC oraz Clomaz 36 SC, których dawka wynosi 0,25 l/ha. W uprawach grochu zarejestrowany jest również Bandur 600 SC zawierający aklonifen (grupa F3 wg HRAC). Środek do stosowania bezpośrednio po siewie w dawce 3 l/ ha. Chwastami wrażliwymi na ten środek są chwastnica jednostronna, fiołek polny i komosa biała, średnio wrażliwa jest rdestówka powojowata, a odporna – iglica pospolita.

Jak odchwaścić soję i bobik?

Chwasty w uprawach soi i bobiku zwalczać można metobromuronem (grupa C2 wg HRAC), który można znaleźć w produktach Inigo 500 SC i Soleto 500 EC. Zabieg należy wykonać przed wzejściem rośliny uprawnej (BBCH 00–08), najlepiej w ciągu 5 dni po siewie, zanim hypokotyl znajdzie się blisko powierzchni ziemi. Dawka dla upraw soi to 2–3 l/ha, a dla bobiku – 2 l/ha. Substancja czynna pozwala na zwalczanie szerokiego spektrum chwastów.

W uprawie soi zarejestrowany jest również S-metolachlor (grupa K3 wg HRAC) zawarty w preparacie Efica 960 EC. Chwasty wrażliwe na tę substancję to: chwastnica jednostronna, palusznik krwawy, psianka czarna i włośnica zielona. Natomiast chwastami odpornymi są: bieluń dziędzierzawa, fiołek polny, komosa biała, komosa wielkolistna i rdestówka powojowata. Zabieg należy przeprowadzić bezpośrednio po siewie (BBCH 00) na dobrze uprawioną (bez grud), wilgotną glebę, do końca fazy kiełkowania (BBCH 09). Zalecana dawka jednorazowego stosowania to 1–1,25 l/ha.

Również w tej uprawie rejestrację posiada środek Sencor Liquid 600 SC, który zawiera metrybuzynę (grupa C1 wg HRAC). Jest to środek do stosowania powschodowego (do 3 dni po siewie) w dawce 0,55 l/ha. Chwasty wrażliwe na tę substancję to: dymnica pospolita, fiołek polny, gwiazdnica pospolita, jasnoty, krzywoszyj polny, maruna bezwonna, pokrzywa żegawka, przetacznik polny, przetacznik perski, starzec zwyczajny, szarłat szorstki, tasznik pospolity, tobołki polne, żółtlica drobnokwiatowa oraz komosa biała.

Co to są generyki?

Generyk to produkt odtwórczy, będący zamiennikiem oryginalnego, zawierający tę samą substancję aktywną występującą w tych samych, bądź różnych formulacjach. Generyki produkuje się je bez licencji oryginalnego wytwórcy. Są wytwarzane i wprowadzane do sprzedaży po wygaśnięciu licencji i innych praw wyłączności właściciela – twórcy nowatorskiej substancji aktywnej. W przypadku środków ochrony roślin okres ochrony patentowej trwa zwykle dekadę. Po upływie 10 lat wszyscy producenci mogą korzystać z tych rozwiązań – mogą wytwarzać i dystrybuować preparaty oparte o te substancje.

Firmy innowacyjne znaczną część swoich zysków przeznaczają na opracowanie nowych preparatów, zawierających niestosowane wcześniej substancje aktywne. Wprowadzenie ich do obrotu poprzedzone jest wieloletnimi badaniami nie tylko nad samymi substancjami, ale też ich formulacją. Prowadzenie tych badań wymaga wysokich nakładów finansowych. Dodatkowe, znaczące koszty generują skomplikowane i długotrwałe procedury rejestracyjne, poprzedzające dopuszczenie produktu na rynek.

Generyki bez badań rejestracyjnych

Producent generyków nie ma nawet obowiązku przeprowadzania badań rejestracyjnych substancji czynnej, wystarczy, iż udowodni, iż jest ona tożsama z oryginalną. Procedura wprowadzenia na polski rynek produktów odtwórczych, w porównaniu z nowatorskimi rozwiązaniami, nie jest wielce skomplikowana. Ponadto tego typu preparaty są na ogół tańsze niż produkty autentyczne. Nic dziwnego, skoro producent nie musi inwestować w rozwój i badania, by wprowadzić innowacyjny produkt na rynek. Korzysta z już gotowych i sprawdzonych w praktyce rolniczej rozwiązań

Producenci generyków rekomendują promowane przez siebie rozwiązania jako sumę doświadczeń i wiedzy o substancjach aktywnych, które procentują umiejętnością ich właściwego ujęcia w postaci skutecznych, sprawdzonych i kompleksowych technologii. Może zatem warto korzystać z produktów odtwórczych? Może rzeczywiście za niższą cenę otrzymamy tak samo skuteczne, jak oryginał narzędzie?

Podstawą substancja aktywna

„Fundamentem” każdego chemicznego środka ochrony roślin jest substancja aktywna, która niszczy patogeny. Ten sam związek zsyntetyzowany w czystej postaci jest na ogół mało aktywny w środowisku naturalnym i tym samym jest nieskuteczny w niszczeniu agrofagów. Przyczyn tej nieskuteczności jest wiele, wymienić można chociażby jego nietrwałość, słabą rozpuszczalność czy szybki rozkład lub łatwe zmywanie. Dlatego też w technologii produkcji do substancji aktywnych środków ochrony roślin dodawane są różne substancje towarzyszące, które podwyższają aktywność preparatu, zwiększają jego bezpieczeństwo i ułatwiają zastosowanie. Forma użytkowa preparatu – formulacja – to fizyczna postać środka ochrony roślin, która została nadana mu w procesie technologicznym. Informuje ona zarówno o zawartości substancji aktywnej, jak i stanie skupienia. Jest to jeden z kluczowych parametrów wyróżniających środki ochrony roślin. To właśnie forma użytkowa determinuje skuteczność, trwałość, bezpieczeństwo stosowania, a także i cenę preparatu. Przy zakupie środka ochrony roślin trzeba rozważyć także i wybór formulacji. Jest to cecha preparatów ciągle w zbyt małym stopniu weryfikowana przez rolników. Niezależnie od wyboru substancji aktywnej, istotna jest wiedza na temat zastosowanej formy użytkowej. Jej tworzenie polega przede wszystkim na zwiększeniu aktywności biologicznej preparatu oraz bezpieczeństwa podczas jego użycia. Ponadto łączenie substancji biologicznie czynnych z różnego rodzaju stabilizatorami i nośnikami umożliwia po połączeniu z wodą utworzenie jednorodnej, stabilnej mieszaniny – cieczy roboczej.

Glifosat

Porównać można chociażby skuteczność herbicydów opartych na znanej i sprawdzonej, bo wynalezionej ponad czterdzieści lat temu substancji aktywnej – glifosacie. Herbicydów zawierających w swym składzie glifosat nie trzeba przedstawiać. Są one popularne na całym świecie. Umowy patentowe już dawno wygasły. Tylko w Polsce kilka lat temu w obrocie było blisko sto herbicydów zawierających w swym składzie glifosat. Czy działają one tak samo?

Dwa lata temu rynek glifosatów  przeżył rewolucję. Skutkiem rozporządzenia wykonawczego Komisji Europejskiej (EU) 2016/1313 z dnia 1 sierpnia 2016 roku, stwierdzającym że „Państwa Członkowskie powinny poczynić starania, aby ich produkty oparte na glifosacie wolne były od polietoksylowanej aminy łojowej (POA)” wszystkie herbicydy zawierające tę substancję aktywną z nośnikiem POA zostały wycofane z obiegu. Z rynku zniknęło wiele herbicydów. Szybko jednak pojawiły się nowe produkty, które zawierają w swym składzie inne dopuszczone do obrotu wspomagacze. Niektóre z tych formulacji w pełni zabezpieczają potrzeby producentów rolnych, są preparatami skuteczniejszymi, nowszej generacji. Niestety, na rynku dostępne są także herbicydy, których efektywność działania pozostawia wiele do życzenia, gdyż zawierają niedostateczną ilość substancji wspomagających działanie glifosatu. Wspomagacze te różnią się zasadniczo skutecznością w zwalczaniu chwastów w stosunku do wycofanego. Sytuacja, w której wszystkie produkty generyczne działały bardzo podobnie (w zależności od ilości wspomagacza w formulacji), jest już przeszłością. Aktualnie produkty różnią się zarówno typem adjuwanta, jak również jego ilością. Te różnice mają zasadniczy wpływ na uzyskiwane efekty w zwalczaniu chwastów. Na rynku  mamy nietypową sytuację. Do 2017 roku skuteczność preparatów wysokiej jakości była porównywalna z preparatami generycznymi. W herbicydach była stosowana i ta sama substancja aktywna i te same nośniki. Aktualnie preparaty zawierające ten sam związek czynny zawierają zupełnie inne wspomagacze, które determinują skuteczność wykonywanego zabiegu.

Preparaty tylko wysokiej jakości

Z wyników doświadczeń wynika, iż jedynie oprysk preparatami najwyższej jakości zapewnia wysoką skuteczność. Przytoczyć tu można chociażby wyniki doświadczeń przeprowadzonych przez niezależną firmę badawczą, która porównała efektywność 9 dostępnych na europejskim rynku herbicydów zawierających glifosat. Doświadczenie przeprowadzono w warunkach polowych. Po 32 dniach od zabiegu stwierdzono istotne różnice w skuteczności działania poszczególnych formulacji. Produktami o najwyższej skuteczności okazały się Roundup PowerMax 720 i Roundup Flex 480. Co zadziwiające, najwyższą efektywnością wykazał się herbicyd wyprodukowany przez koncern, który wynalazł i opatentował badaną substancję aktywną. Wyniki wielu badań potwierdzają, iż duże firmy fitofarmaceutyczne wciąż opracowują nowe patenty i formulacje preparatów, tak by efektywność wykonywanych zabiegów była wyższa. Część naukowców także twierdzi, iż najbezpieczniejszym rozwiązaniem jest zwalczanie agrofagów środkami oryginalnymi, szczególnie gdy wymagania przy rejestracji środków ochrony roślin nie są wysokie.

Jakie więc preparaty wybierać?

Z jednej strony kusząca jest cena tańszych preparatów odtwórczych, choć nie zapewniają one pełnej skuteczności zabiegów przeprowadzanych z ich użyciem. Z drugiej strony droższe produkty oryginalne gwarantują wysoką efektywność takich zabiegów, lepsze działanie w trudnych warunkach pogodowych czy w twardej wodzie, pozwalają na szybszą uprawę po oprysku czy dają pewność działania już godzinę przed deszczem. Warto postawić na produkty dające pewność działania i brak potrzeby ponownego oprysku, gdy terminy agrotechniczne mają kluczowe znaczenie.

Stosować generyki czy preparaty oryginalne – każdy producent musi rozstrzygnąć ten dylemat sam. Jednak kierowanie się ceną produktu, jako jedynym kryterium wyboru nie wydaje się słuszne i ekonomicznie uzasadnione.

źródło: Agencja prasowa Jatrejon
fot. firmowe

Kryzys związany z gospodarką wodną

Nasza planeta stoi w obliczu kryzysu związanego z gospodarką wodną. Jest to spowodowane wieloma czynnikami, jednym z nich są zmiany klimatyczne. Według danych ONZ do 2050 roku ponad połowa światowej produkcji roślin uprawnych, przede wszystkim zbóż, zagrożona będzie deficytem wody. Problem niestety dotyczy także  Polski. Zmiany klimatyczne w naszym kraju już dawno przestały być jedynie hasłami organizacji pro ekologicznych. Długotrwałe susze stały się codziennością. Dramatyczna w skutkach susza z 2015 roku, która nawet według meteorologów miała być ewenementem, powtórzyła się w 2018. GUS oszacował, iż zbiory zbóż zmniejszyły się o 16%, ziemniaków i rzepaku o 20%. Susza dotknęła też produkcję warzyw – uprawiane pod osłonami uszkodzone zostały przez wysoką temperaturę, a uprawy polowe ucierpiały z powodu deficytu opadów. Już w połowie ubiegłego roku szkody wywołane suszą w rolnictwie wyceniono na 3,5 mld złotych. Jak zatem zabezpieczyć nasze uprawy, by maksymalnie ograniczyć negatywne skutki wysokiej temperatury i niedoborów opadów, które według klimatologów będą coraz częstsze w naszej strefie klimatycznej?

Ochrona plantacji

Nie jesteśmy w stanie przewidzieć wystąpienia suszy, możemy jednak maksymalnie chronić nasze plantacje. Musimy to jednak robić kompleksowo, zapewniając roślinom komfortowe warunki przez cały okres wegetacji, począwszy od odpowiedniego przygotowania stanowiska. Rośliny należy utrzymywać w dobrej kondycji, bo tylko odpowiednio odżywione zniosą stres związany z wysoką temperaturą i okresowym brakiem wody. Żadne z tych działań nie zabezpieczy w pełni naszych upraw, ale  pozwoli znacząco ograniczyć niekorzystny wpływ anomalii pogodowych na wielkość i jakość osiąganych plonów. Deficyt wody w glebie może powodować drastyczny spadek plonów roślin uprawnych, a czasem nawet doprowadzić do całkowitego zniszczenia plantacji. Przy zbyt niskiej wilgotności gleby i za wysokim nasłonecznieniu reakcje biologiczne rośliny nie mogą przebiegać właściwie pomimo, iż wszystkie niezbędne zabiegi i pozostałe warunki powinny zapewnić uprawom prawidłowy rozwój. Po doświadczeniach z ostatnich lat działania prewencyjne, chroniące rośliny przed skutkami suszy, powinny być włączone do standardowej agrotechniki. Zabiegiem, który  należałoby  rozważyć jest dolistne dokarmienie krzemem. To niekonwencjonalny i innowacyjny, stosunkowo niedrogi sposób na zwiększenie tolerancji i odporności roślin na tego typu stresy.

Krzem może pomóc

Krzem jest jednym z podstawowych pierwiastków biosfery. W skorupie ziemskiej znajduje się blisko 30% tego pierwiastka. Jest podstawą składową gleb i odgrywa kluczową rolę w obiegu materii. Przez rośliny pobierany jest w formie kwasów krzemowych. Uwalnianie ich z krzemionki i krzemianów jest procesem nieefektywnym – ograniczonym i bardzo powolnym, tym bardziej, iż kwasy krzemowe w glebie są niestabilne, a ich ilość jest niewystarczająca.

Funkcje krzemu

W roślinach krzem występuje w formie mineralnej, nierozpuszczalnej w wodzie. Pierwiastek ten występuje w komórkach epidermy, mezofilu, ksylemie czy sklerenchymie. Zwiększa sztywność komórek i ich tolerancję na uszkodzenia, w tym mechaniczne. Związki organokrzemowe wbudowane w organizm roślinny redukują skutki zarówno niskiej, jak i wysokiej temperatury, powstrzymują utratę wody w procesach oddychania w warunkach deficytu wody, pozytywnie wpływają na proces fotosyntezy – zwiększają jej wydajność. Jednak przede wszystkim krzem poprzez wzmocnienie ścian komórkowych, znacznie ogranicza straty wody w procesie transpiracji. Zapewnia usprawnienie osmoregulacji, gwarantuje korzystniejszy status wodny oraz lepsze zaopatrzenie w składniki odżywcze. Dodatkowo pierwiastek ten ogranicza wpływ stresu biotycznego spowodowanego przez patogeny i inwazję szkodników, to również zasługa mocniejszych i sztywniejszych ścian komórkowych, stymuluje wzrost korzeni u młodych roślin, a przez to poprawia plonowanie, a także jakość i właściwości przechowalnicze plonów. Jest jednak przed wszystkim świetnym narzędziem zabezpieczającym plantacje przed okresowymi niedoborami wody. Grubsze i twardsze ściany komórkowe stanowią naturalną barierę dla czynników stresowych, nie tylko tych związanych z suszą. To także redukcja zagrożeń związanych z infekcjami chorób grzybowych i szkodników, owadów wyposażonych w ssący aparat gębowy. To wzmocnienie ścian stymuluje naturalną odporność roślin.

Produkty zawierające krzem

Biostymulatory zawierające krzem stanowią cenne uzupełnienie programów ochrony roślin uprawnych, zwłaszcza w dobie ograniczania stosowania środków ochrony roślin. Przykładem takiego preparatu  krzemowego, spełniającego te funkcje jest Optysil. To płynny antystresant aktywujący naturalne systemy odpornościowe roślin oraz stymulujący ich wzrost i rozwój. Zawiera łatwo przyswajalny przez rośliny krzem i dzięki temu wzmacnia ściany komórkowe oraz stymuluje szereg ważnych procesów życiowych w roślinie. Zwiększa tolerancję na niekorzystne warunki uprawowe, przede wszystkim na deficyty wody. Polecany jest w uprawach wszystkich gatunków roślin rolniczych i ogrodniczych, do stosowania dolistnego. To nowe narzędzie do niwelowania skutków suszy. Odczyn pH roztworu preparatu jest zbliżony do obojętnego, co pozwala na łączne z innymi preparatami w tym samym zbiorniku.

Zagrożenie wystąpienia suszy jest duże

Takie narzędzie jest szczególnie potrzebne wobec czekających nas dalszych zmian klimatycznych. Zdaniem meteorologów, okresowe deficyty wody i towarzysząca im wysoka temperatura przestaną być zjawiskami ekstremalnymi i staną się standardem w naszej strefie klimatycznej. Doświadczenia choćby ostatnich lat pokazują, że susza może doprowadzić do znacznego, a nawet całkowitego zniszczenia plonów. Dlatego maksymalne zabezpieczenie plantacji przed takimi warunkami pogodowymi powinno być dążeniem każdego producenta.

źródło: Agencja Prasowe Jatrejon
fot. firmowe