Inflacja we wrześniu najwyżej od 15 miesięcy! Szybki szacunek wskaźnika cen towarów i usług konsumpcyjnych (CPI) opublikowany przez Główny Urząd Statystyczny wskazuje, że inflacja we wrześniu 2026 roku wyniosła 4,0% w ujęciu rocznym (wskaźnik cen 104,0) oraz wzrosła o 0,7% w porównaniu z sierpniem (wskaźnik cen 100,7). Wrześniowy odczyt wyznacza najwyższe tempo wzrostu cen r/r od 15 miesięcy, przerywając wyraźne wyhamowanie dynamiki inflacji widoczne w miesiącach letnich (3,1% w lipcu i 3,4% w sierpniu).
Czytaj również:
Paliwa i energia wyciągają wskaźnik w górę
Główną siłą napędową skoku inflacji okazały się koszty transportu oraz nośników energii:
- Paliwa i smary do prywatnych środków transportu: Zaliczyły drastyczny wzrost o 36,1% r/r oraz o 9,2% m/m. To efekt wygaśnięcia letnich akcji rabatowych na stacjach benzynowych, połączony z powrotem presji kosztowej na rynku surowców oraz osłabieniem złotego.
- Energia elektryczna, gaz i inne paliwa: Wzrosły o 4,9% r/r oraz o 0,9% w skali miesiąca.
Dla gospodarstw rolnych, znajdujących się w samym szczycie jesiennej kampanii polowej (zbiory kukurydzy i buraków cukrowych, intensywne zabiegi uprawowe oraz siewy zbóż ozimych), tak gwałtowny skok cen paliwa bezpośrednio podnosi koszty prac maszynowych i logistyki.
Żywność tańsza w skali roku, ale symbolicznie drożeje w skali miesiąca
Zgodnie z danymi GUS, w kategorii żywność i napoje bezalkoholowe odnotowano zróżnicowaną dynamikę:
- W skali roku (r/r): Ceny detaliczne spadły o 0,5% (wskaźnik 99,5).
- W skali miesiąca (m/m): Ceny odbiły o 0,1% (wskaźnik 100,1).
Naszym zdaniem miesięczny wzrost cen żywności to w dużej mierze konsekwencja osłabienia kursu złotego we wrześniu, co podniosło koszty importu towarów rolno-spożywczych. Jednak skok o 0,1% m/m przy ogólnym wzroście CPI o 0,7% m/m pokazuje, że artykuły spożywcze wciąż rosną wolniej niż reszta koszyka konsumpcyjnego. Roczny spadek cen detalicznych jest z kolei efektem twardej wojny cenowej prowadzonej przez największe sieci dyskontowe.
Pogłębiające się nożyce cenowe uderzają w rolników
Trwająca rozbieżność między ogólnym wskaźnikiem inflacji a dynamiką cen żywności rodzi poważne konsekwencje dla rentowności produkcji rolniczej:
- Wzrost kosztów operacyjnych: Rolnicy ponoszą drastycznie wyższe wydatki na paliwo (+36,1% r/r) i energię (+4,9% r/r), a ogólne koszty utrzymania i usług wzrosły o 4,0% r/r.
- Presja na ceny skupu: Spadek cen żywności na półkach sklepowych (-0,5% r/r) służy sieciom handlowym i przetwórcom jako argument do utrzymywania niskich cen skupu surowców rolniczych.
Rolnicy pozostają bez możliwości przerzucenia wyższych kosztów paliwa i energii na odbiorców surowców, co bezpośrednio uderza w ich marże.
Perspektywy stóp procentowych i RPP
Wrześniowy odczyt na poziomie 4,0% pogłębia odchylenie inflacji od celu NBP (2,5% z przedziałem +/- 1 p.p.). Wobec powrotu presji kosztowej oraz zaostrzenia polityki monetarnej przez amerykański Fed i EBC, wszelkie scenariusze zakładające obniżki stóp procentowych w Polsce do końca roku stają się nieaktualne.
Utrzymanie stóp na dotychczasowym poziomie przekłada się na wysokie koszty obsługi kredytów obrotowych i inwestycyjnych w rolnictwie. Jeśli presja na rynku paliw utrzyma się w kolejnych miesiącach, w analizach rynkowych coraz częściej pojawiać się będzie wątek ewentualnego zacieśnienia polityki pieniężnej przez RPP na początku 2027 roku.
Źródło: Analiza własna na podstawie danych GUS
