Eksport zbóż z UE zanotował mocne wyhamowanie na początku nowego sezonu handlowego 2026/2027. Z najnowszych danych Komisji Europejskiej (DG Agri) za pierwsze 7 tygodni sezonu (od 1 lipca do 16 sierpnia 2026 r.) wynika, że łączny wywóz ziarna ze Wspólnoty skurczył się aż o 55% r/r, osiągając poziom zaledwie 2,58 mln ton. Równolegle import zbóż do Unii wzrósł o 9% r/r (do 2,81 mln ton), co oznacza, że na progu nowego sezonu UE stała się importerem netto.
Czytaj również:
Eksport zbóż z UE – załamanie na pszenicy i jęczmieniu
Spadek wysyłek dotknął kluczowe gatunki zbóż wywożone z Unii:
- Pszenica miękka: Wywóz spadł o 49% r/r – z 2,90 mln ton przed rokiem do zaledwie 1,48 mln ton.
- Jęczmień: Zanotował spadek aż o 71% r/r (z 2,12 mln ton do 603,6 tys. ton).
- Kukurydza: Unijny wywóz skurczył się o 36% r/r do zaledwie 72,4 tys. ton, przy masowym imporcie tego ziarna do UE sięgającym 2,12 mln ton (+43% r/r).
| Gatunek / Produkt | Eksport UE (t) | Zmiana Y/Y | Import UE (t) | Zmiana Y/Y |
|---|---|---|---|---|
| Pszenica miękka | 1 484 076 | -49% | 349 772 | -47% |
| Jęczmień | 603 612 | -71% | 74 552 | -33% |
| Kukurydza | 72 418 | -36% | 2 117 205 | +43% |
| Żyto | 4 440 | +484% | 0 | -6% |
| Łącznie Pszenica | 1 589 437 | -49% | 605 797 | -30% |
| RAZEM ZBOŻA | 2 581 829 | -55% | 2 813 855 | +9% |
Jak wygląda eksport zbóż z UE w podziale na kraje? Polska w czołówce
Szczegółowe zestawienie DG Agri pokazuje duże zróżnicowanie aktywności eksportowej w poszczególnych państwach członkowskich.
- Pszenica miękka: Liderem pozostaje Rumunia z wynikiem 470,2 tys. ton (ponad 31% całej unijnej wysyłki). Kolejne miejsca zajmują Litwa (353,5 tys. ton), Bułgaria (242,6 tys. ton) oraz Niemcy (151,5 tys. ton). Polska zajmuje wysokie 5. miejsce w UE z wywozem na poziomie 132,9 tys. ton pszenicy miękkiej.
- Kukurydza: Wśród niewielkiej liczby dostawców kukurydzy wyróżnia się Litwa (31,0 tys. ton), Polska (16,2 tys. ton) oraz Francja (11,8 tys. ton).
| Kraj (Eksporter) | Pszenica miękka (t) | Jęczmień (t) | Kukurydza (t) |
|---|---|---|---|
| Rumunia (RO) | 470 221 | 392 311 | 132 |
| Litwa (LT) | 353 503 | 0 | 31 017 |
| Bułgaria (BG) | 242 637 | 54 643 | 445 |
| Niemcy (DE) | 151 466 | 66 686 | 1 677 |
| Polska (PL) | 132 852 | 1 | 16 233 |
| Łotwa (LV) | 58 727 | 1 | 0 |
| Francja (FR) | 26 940* | 82 586 | 11 758 |
| Suma UE | 1 484 076 | 603 612 | 72 418 |
*Uwaga: Warto pamiętać, że zgłaszane przez KE dane dotyczące Francji mogą być niepełne ze względu na powracające opóźnienia w raportowaniu zgłoszeń celnych. Rzeczywisty wywóz z tego kraju mógł być wyższy.
Dlaczego eksport zbóż z UE silnie wyhamował?
Na słaby start unijnej sprzedaży zagranicznej wpłynęło kilka kluczowych czynników:
- Świetne zbiory u tradycyjnych importerów: Egipt zebrał w tym roku ponad 10 mln ton pszenicy, a Turcja aż 23–24,5 mln ton, co pozwoliło tym krajom ograniczyć natychmiastowy import.
- Paraliż żeglugi na Morzu Czarnym: W sierpniu doszło do drastycznego zahamowania wywozu zbóż z portów czarnomorskich, co wywołało niepewność na rynku transportowym.
- Wzrost kosztów frachtu: Wyższe stawki ubezpieczeń morskich oraz ceny paliw wywindowały koszty logistyki na szlakach wschodnich.
Szansa na ożywienie unijnego wywozu – co to oznacza dla Polski?
Zahamowanie dostaw ze szlaków czarnomorskich otwiera szansę dla unijnych dostawców. Ograniczenia logistyczne w tamtym rejonie sprawiają, że eksport zbóż z UE – w tym z polskich portów w Gdańsku i Gdyni – może znacząco przyspieszyć w kolejnych miesiącach.
Gdy tradycyjni importerzy w Afryce Północnej i na Bliskim Wschodzie wyczerpią własne zapasy, zapotrzebowanie na unijne ziarno wzrośnie, dając długo oczekiwany impuls do podwyżek w krajowych punktach skupu.
Źródło danych liczbowych: KE
