W zeszłym tygodniu opublikowaliśmy opinie ekspertów dotycząca konsekwencji i możliwych scenariuszy po wprowadzeniu 0% VAT na produkty spożywcze takie jak nabiał, pieczywo czy mięso. Należały do nich wykorzystanie okazji przez sieci spożywcze do odrobienia strat oraz brak realnych zmian cen z uwagi na stale rosnąca inflacje. Niestety scenariusz się potwierdził. Jedna z głównych sieci handlowych na tydzień przed planowanym obniżeniem VAT podniosła ceny swoich produktów.

Od 10 gr do nawet 1 zł różnicy

23 stycznia ekonomista, Rafał Mundry opublikował wpis na Twitterze o treści: 

„Od jutra drożeje nawet olej i smalec. Ceny pochodzą z aplikacji Glovo. Umożliwia zakupy na dziś i na jutro. Jutrzejsze ceny produktów znacznie się różnią. A to tylko część co sprawdziłem” Wpis dotyczy marketu spożywczego z przyjaznym owadem w logo. Na załączonych przez ekonomistę obrazkach widać, że ceny zmieniły się o 10, 50 gr a nawet złotówkę. Przykładowo, olej Kujawski podrożał  z 9,99 zł do 10,99 zł a smalec z 1,69 zł do 1,75 zł. Mleko i bułki w porównaniu do zeszłego tygodnia są droższe o 10 gr, chleb o 30-40 gr a filet z piersi kurczaka o 55 gr. Choć różnica cen wydaje się niewielka, to przy dużych zakupach będzie wyraźnie odczuwalna.

Inflacja czy chęć odrobienia strat?

Wpis na Twitterze wywołał duży odzew wśród odbiorców, którzy podzielili się różnicą cen w paragonach przed i po. Pojawiły się głosy, że sklep podnosi ceny, by mieć z czego schodzić w lutym (zerowy VAT na żywotność). Mundry skomentował zarzuty jakoby powodem powyższych zmian jest wysoka inflacja konsumencka i producencka. 

Przypominamy, że od tego tygodnia zgodnie z zapowiedzią prezesa UOKIK zaczął się stały monitoring cen produktów spożywczych. Do sprawdzanego przez inspektorat cyklicznie koszyka włożone zostaną takie produkty jak pieczywo, nabiał, warzywa czy owoce. Wartość koszyka dóbr podstawowych będzie monitorowana w największych sieciach handlowych w Polsce w celu zweryfikowania reakcji sprzedawców na ustawowe obniżki. To czy zagranie znanej sieci jest nieuczciwe dowiemy się wkrótce. 

źródło:twitter/RafalMundry; UOKIK

Rozmawialiśmy z zwyciężczyniami pitchingowego konkursu europejskiego programu EWA (Empowering Women in Agrifood) o innowacyjnych rozwiązaniach dla branży rolno-spożywczej, a także trendach konsumenckich. Prezentujemy Państwu sylwetki laureatek pitchingowego konkursu europejskiego programu EWA (Empowering Women in Agrifood), organizowanego przez Fundację Perspektywy, a którego my jesteśmy patronem medialnym. I miejsce zajęła Izabela Wojdyła, za opracowanie liofilizowanej żywności dla dzieci. II miejsce zajęła Aneta Michalska, która tworzy wegańskie alternatywy nabiału. Czego dotyczą rozwiązania opracowane przez laureatki i komu są dedykowane? Na co powinni zawrócić uwagę producenci rolni?

Izabela Wodyła, firma EatKids, opracowała liofilizowaną żywność dla dzieci

AW Pani Izabelo czy może Pani opowiedzieć nam o projekcie? Skąd wziął się pomysł na to rozwiązanie?

IW. Od 10 lat prowadzę firmę cateringową Pyszoty przygotowującą posiłki dla dzieci w przedszkolach, szkołach i żłobkach, więc o gotowaniu dla dzieci wiem tak naprawdę wszystko. Moja firma codziennie przygotowuje 18 tyś posiłków, które są dostarczane do placówek edukacyjnych. Pomysł na nowy produkt Kids Eats narodził się podczas pandemii, kiedy zamknięto wszystkie placówki edukacyjne, odbierając nam tym samym możliwość realizacji naszych wszystkich kontraktów. Zaczęliśmy sobie zadawać pytanie czy możliwe jest wyprodukowanie posiłków, które odpowiadały by na wszystkie potrzeby i rozwiązują problemy młodych rodziców lub opiekunów. Tak narodził się pomysł przygotowywania posiłków liofilizowanych, czyli gotowanie, mrożenie przy udziale bardzo niskiego ciśnienia,   odparowanie wody i dosuszanie w niskiej temperaturze. W wyniku liofilizacji powstaje forma sypka posiłku, która jest pakowana w saszetki. Posiłek taki jest bardzo łatwy do odtworzenia po zalaniu ciepłą wodą. Poza tym, technolodzy żywności i dietetycy potwierdzają, że jest to o wiele zdrowsza metoda przetworzenia żywności niż sterylizacja czy konserwacja, której poddawane są wszystkie gotowe posiłki zamknięte w słoiku, powodując tym samym zabicie niemal wszystkich witamin. Dzięki niej zachowujemy maximum wartości odżywczych oraz witamin.

Do kogo skierowany jest produkt?

Wśród produktów spożywczych przeznaczonych dla dzieci wieku od 6 miesiąca życia dostępne są jedynie słoiczki lub miseczki z jedzeniem do podgrzania. Mamy już przygotowanych kilka smaków: 5 deserów, kilka zupek, 2 dania i śniadania, które są już przetestowane przy współpracy z Katedrą Technologii Gastronomicznej i Żywności Funkcjonalnej na Wydziale Nauk o Żywności i Żywieniu – Uniwersytet Przyrodniczy w Poznaniu i zliofilizowane. Ich skład został opracowany wraz z dietetykami i gastroenterologami, tak by spełniały potrzeby małych brzuszków, (skasowane) oraz  dopasowany do wieku maluszka. Myśleliśmy również o linii Premium produktów, wzbogaconą o probiotyki, które wspomagają trawienie, a przez to podnoszą odporność i wspierają rozwój dziecka.

Czy zwracają Państwo na jakość produktów rolnych, które mają trafić do dań dla dzieci?

Oczywiście. W szczególności szukamy takich produktów, które pochodzą z upraw probiotycznych, czyli tam gdzie stosowane są mikroorganizmy. Zależy nam na tym, by owoce, warzywa czy zboża pochodziły z gospodarstw, gdzie dba się o właściwą żyzność gleby, a dzięki temu żywność jest zdrowsza. Nie było łatwo znaleźć takie gospodarstwa w Wielkopolsce. Jednak udało nam się pozyskać taką borówkę, czereśnię i truskawkę, dzięki czemu otrzymaliśmy bardzo ciekawy smak naszych posiłków. Niestety takich produktów jest niewiele, ze względu na mały popyt na warzywa czy owoce pochodzące z upraw probiotycznych. Myślę, że sami konsumenci, nie zdają sobie sprawy z tego, jakie są główne zalety produktów pochodzących z upraw probiotycznych i przez to są one niedocenione. Nie ukrywam, że im więcej będzie gospodarstw, które zajmą się dostarczaniem takich płodów rolnych, tym również my będziemy mieli możliwość działania na szerszą skalę. Uważam, że powinniśmy odżywiać, nie tylko karmić nasze dzieci, tak by rosły zdrowo i prawidłowo się rozwijały. Im będziemy zdrowsi, tym mniej w przyszłości wydamy na leczeni – ta inwestycja się opłaca.

Z tego co Pani mówi, wynika, że gospodarstwa, w których dba się o glebę, mają większą szansę zostać Państwa dostawcami?

Tak. Uważam, że wszystko zależy od jakości gleby. W uprawach probiotycznych, gdzie stosowane są mikroorganizmy, materia organiczna jest naturalnie rozkładana, przez co składniki mineralne uwalniane są do gleby, co również minimalizuje degradację gleby. Szukając składników do naszych dań, sama odwiedzam uprawy. W jedynym z gospodarstw, z których pochodzą borówki, wykorzystywane do naszych dań, od pięciu lat stosuje się mikroorganizmy. Zatwierdzam, borówka borówce nie równa, tak samo możemy powiedzieć o jabłkach czy innych uprawach. Jednak smak owoców i warzyw z upraw probiotycznych jest znacznie lepszy. Rośliny są jędrne i pełne smaku. Dlatego zachęcam rolników, nie tylko tych którzy stosują mikroorganizmy, ale również tych stosujących praktyki naturalnie wzbogacające glebę, do kontaktu z nami. Na razie działamy na obszarze województwa wielkopolskiego, ale planujemy rozszerzenie działalności o Wrocław i Gdańsk. Stąd też zapraszamy również rolników z obszaru województwa lubuskiego, pomorskiego czy dolnośląskiego.

Aneta Michalska, VegProBio, wykorzystuje żywe kultury bakterii do tworzenia roślinnych/wegańskich zamienników nabiału

AW: Pani Aneto czy może Pani opowiedzieć nam o projekcie? Skąd wziął się pomysł na to rozwiązanie?

AM Pomysł na rozwiązanie, które chcę rozwijać, pojawił się tak naprawdę, z konieczności znalezienia wysokiej jakości alternatyw nabiału, szczególnie dla takich osób, jak ja. Jestem weganką, ale jestem również daleka o tego, żeby przekonywać teraz wszystkich, by wybierali ten sposób odżywiania. Warto jednak wziąć pod uwagę, że preferencje konsumentów zmieniają się. Coraz więcej osób przechodzi na wegetarianizm, wiele konsumentów rezygnuje również częściowo ze spożycia mięsa. Obserwując rynek, zarówno jako konsument, jak i konsultant w firmie doradczej, w której współpracującą z różnymi firmami, stwierdziłam, że produkty dostępne obecnie na rynku są lepszym/ gorszym zamiennikiem produktów mięsnych . To na co zwróciłam również uwagę to fakt, ze zwyczaj są bardzo do siebie podobne, a ich smak często budowany jest na podstawie dodatków do żywności czy aromatów. Zanim jeszcze zostałam weganką, byłam wielką fanką sera i bardzo różnych jego rodzajów. I tak naprawdę jest to produkt, którego najbardziej mi brakowało w obecnym asortymencie produktów wegańskich. Pomyślałam więc, że stworzę swoją markę rzemieślniczą wysokiej jakości i wartości odżywczej produktów nabiałowych dla wegan. 

W klasycznym serowarstwie, głównym składnikiem jest mleko. Natomiast w wersji wege, na jakich białkach roślinnych chciałaby się Pani skupić?

Muszę przyznać, że jest to dzisiaj niesamowita dziedzina do eksploracja. Moją bazą jest mleko z orzechów nerkowca i olej kokosowy, które w pewnym sensie są takim zamiennikiem mleka, a przy tym dostarczają porównywalne ilości tłuszczu i białka. Ciekawą alternatywą jest również soja, która daje roślinny odpowiednik mleka, najbardziej zbliżony do mleka krowiego, więc jest również dobrym produktem do tego typu prac. Ja natomiast skupiam się na mieszankach żywych kultur bakterii i efektach, jakie można uzyskać stosując je. W mieszance takiej należy sprawdzić czy zastosowane kultury bakterii i pleśni, faktycznie działają. Dla przykładu czy stosując mieszanki stosowane w serowarstwie np. do produkcji serów pleśniowy typu blue czy camembert, otrzymamy pożądany rodzaj pleśni. Należy sprawdzić również czy konkretne bazy białkowe czy białkowo-tłuszczowe będą mogły być zastosowane z daną mieszczanką mikroorganizmów. To co chciałabym podkreślić, że obecnie poszukiwanie różnego wykorzystania białka roślinnego jest bardzo na czasie. Z jednej strony w nowej perspektywie unijnej będzie to bardzo ważny temat, nie tylko z punktu widzenia dofinansowania, ale również samej polityki, która skupia się na poszukiwaniu możliwości zastąpienia produktów odzwierzęcych produktami roślinnymi. Wymaga to przede wszystkim znalezienia właściwego rodzaju białka, które mogłoby zastąpić zwierzęce. Stąd też pierwsza rzecz to kwestie regulacyjne. Z drugiej zaś strony, na rynku jest wiele startupów i jednostek naukowych poszukujących właśnie różnych rozwiązań w zakresie alternatyw dla białka zwierzecego. Jedna z tego typu firm np. bada białko rzepaku pod kątem możliwości jego wykorzystania. Zachęcam więc producentów rolnych oraz przetwórców by się takim rzeczom przyglądać, a nawet poszukiwać tego typu współpracy, która np. pozwoli zbadać białko słonecznika czy ziemniaków. Sama poszukiwałam badań dotyczących białek ziemniaka i możliwości zastosowania go w serowarstwie. Niestety badania nad białkiem ziemniaka dotyczą głównie jego przydatności paszowej, a szkoda bo białko ziemniaka jest bardzo ciekawe pod względem jego zastosowania do produkcji roślinnych zamienników nabiału.

Czy Pani Zdaniem trendy konsumencie zmieniają się?Widzę naprawdę ogromną zmianę myślenia konsumentów.

Coraz więcej ludzi zaczyna zwracać uwagę na sam produkt i jego jakość. Coraz więcej ludzi wybiera produkty naturalne, które przede wszystkim dostarczają wartość odżywczą. Konsumenci wybierając zwracają również uwagę na potencjalną zawartość pestycydów czy wysoką zawartość nawozów sztucznych. Warto podkreślić, że to nie jest narzucane odgórnie przez rząd czy polityków, a jest to głos konsumentów, którzy są coraz bardziej świadomi. Proszę zobaczyć, że jeszcze kilka lat temu poszukiwanie roślinnych zamienników produktów mięsnych uznawane było za fanaberię, za to obecnie coraz więcej osób, nawet tych, którzy na co dzień spożywają mięso, redukują jego spożycie. Często osoby te nie chcą zmieniać swoich kulinarnych przyzwyczajeń, a jedynie ograniczyć ilość spożywania niektórych dań czy produktów. Być może taka zmiana myślenia wśród konsumentów nie jest jeszcze aż tak widoczna, ale moim zdaniem trend ten można porównać do efektu kuli śniegowej, która jak przyjdzie to zmieni wszystko i będzie to widoczne w popycie i podaży. Zmiany te będą widoczne również wśród osób spożywających mięso, które będą w stanie za produkt zapłacić więcej, jeśli będzie ono miało wyższą jakość.

W piątek, 21 stycznia 2022 r., w Senacie RP odbyła się Konferencja pod nazwą „Zielony ład – szanse i zagrożenia dla polskiego rolnictwa”, zorganizowana przez senacką Komisję Rolnictwa i Rozwoju Wsi z udziałem m.in. Komisarza Europejskiego ds. Rolnictwa i Rozwoju Wsi Janusza Wojciechowskiego i Wicepremiera, Ministra Rolnictwa Henryka Kowalczyka.  

Czy Polska ma przewagę? 

W ocenie otwierającego Konferencję, Marszałka Senatu RP prof. Tomasza Grodzkiego, mimo wszystkich zagrożeń dla polskiego rolnictwa, jakie niesie ze sobą Zielony Ład, w dwóch obszarach Polska ma jednak pewną przewagę.  Zdaniem Marszałka Grodzkiego nawet na obecnym etapie, z przymiarkami do wdrażania założeń Strategii „od pola do stołu”, polskie rolnictwo radzi sobie lepiej niż większość państw unijnych. Nadal też, w opinii prof. Grodzkiego, mamy nad innymi państwami UE przewagę pokoleniową i to mimo obserwowanego niestety, zmniejszania się liczby młodych rolników.

Rolnictwo, a nie przemysł!

Natomiast Komisarz Europejski Janusz Wojciechowski przekonywał obecnych, że mimo wielu wyzwań i trudności, którym należy sprostać, by spełnić wymagania i ograniczenia związane z unijnym Zielonym Ładem, a także nową Wspólną Polityką Rolną dla Unii Europejskiej na lata 2023-2027, programy te stanowią szansę dla polskiego rolnictwa. Są też szansą na odwrócenie negatywnych tendencji w europejskim rolnictwie, m.in. przekształcania go w wielki przemysł. 
Przy okazji Komisarz Wojciechowski apelował m.in. do środowisk rolniczych o to, by aktywnie włączać się w dyskusję nad polskim Krajowym Planem Strategicznym dla WPR, dlatego że dokument określi konkretne rozwiązania dla polskiego rolnictwa, wynikające z polskich uwarunkowań. 

– Tyle Zielonego Ładu w polskim rolnictwie, ile będzie go w Krajowym Planie Strategicznym. Do niczego też nie będziemy rolników zmuszać – podkreślał Komisarz Wojciechowski. 

Nie będzie ograniczenia produkcji?

Komisarz Janusz Wojciechowski zaznaczył również, że Bruksela wskazała ramy Zielonego Ładu, dając krajom członkowskim UE możliwość dostosowania go do swoich warunków i struktury gospodarstw. KE Janusz Wojciechowski wielokrotnie podczas dyskusji powtarzał, że celem europejskiego Zielonego Ładu nie jest ograniczenie produkcji rolnej w Unii Europejskiej. Zapewnił również, że nie dopuści do likwidacji małych gospodarstw. Komisarz dziękował przy okazji za wszystkie głosy w powyższych sprawach, które w opinii KE Wojciechowskiego stanowią potwierdzenie, że o tych złożonych i często trudnych tematach można rozmawiać bez emocji i merytorycznie.

KPS na miarę polskich możliwości? 

O Krajowym Planie Strategicznym dla WPR mówił natomiast Wicepremier Henryk Kowalczyk. Szef resortu rolnictwa podkreślił, że podstawową strategią jego działań jest dążenie do przełożenia politycznych celów Zielonego Ładu na możliwości polskiego rolnictwa. Wicepremier Kowalczyk przewiduje np. podwojenie liczby gospodarstw ekologicznych w Polsce (obecnie ponad 3%), czy wsparcie dla przetwórstwa żywności ekologicznej. Za ważny cel Minister Rolnictwa uznał także zmniejszenie liczby i tempa ubytku gospodarstw, wprowadzenie zachęt dla młodych rolników, przeciwdziałanie negatywnym tendencjom demograficznym, redukcję stosowania nawozów i środków ochrony roślin, czy promocję nawozów naturalnych w celu ograniczenia stosowania nawozów mineralnych. Jak przekonywał Wicepremier Kowalczyk, ponieważ WPR przeszła na poziom krajowy, jej cele Ministerstwo i Rząd będą rozpisywać w zależności od polskich, krajowych warunków i możliwości. 

– Spójrzmy na to od strony naszych możliwości konkurowania na rynku europejskim. W jaki sposób do tych problemów podejdziemy, zależy wyłącznie od nas. Dopóki nie zakończą się negocjacje z Komisją Europejską w sprawie dokumentu strategicznego, sprawa jest otwarta, dlatego zachęcam do dyskusji – podkreślał Wicepremier Henryk Kowalczyk.

Polityk dodał też m.in., że już w bieżącym roku dopłaty bezpośrednie powyżej średniej unijnej będą dotyczyły gospodarstw o powierzchniach do 30 ha, a od roku przyszłego także tych, które mają powierzchnię do 50 ha.

– Ważnym elementem jest także wspieranie młodych rolników, dla których premia wzrośnie z początkowych 50 tysięcy złotych do 200 tysięcy – zapowiedział szef resortu rolnictwa.

Aktywny rolnik i emerytury 

Podczas dyskusji zgłaszano również szereg postulatów dotyczących wdrażania Zielonego Ładu i kształtu Krajowego Planu Strategicznego. Europoseł Jarosław Kalinowski zwrócił np. uwagę na potrzebę wprowadzenia definicji „Aktywnego rolnika”, tak by pieniądze z dopłat bezpośrednich trafiały do osób użytkujących ziemię na cele rolne, a nie jej właścicieli. Natomiast przewodniczący senackiej Komisji rolnictwa – Senator RP Jerzy Chróścikowski, zaapelował o zmianę przepisów emerytalnych związanych z przekazywaniem gospodarstw rolnych.

Uczestnicy senackiej debaty, czyli m.in. przedstawiciele izb rolniczych, związków branżowych i organizacji rolniczych, mimo różnicy prezentowanych poglądów, podkreślali jej merytoryczny i apolityczny charakter. Zapowiedziano też już  organizację kolejnej dyskusji na temat kondycji polskiego rolnictwa.

Źródła i foto: Senat RP, MRiRW

Jakiś czas temu pisaliśmy o kłopotach jakie niesie za sobą dla rolników nowelizacja ustawy Kodeksu Postępowania Cywilnego. W związku z tym Związek Banków Polskich oraz przedstawiciele rolników, izb rolniczych i organizacji działających w otoczeniu rolnictwa zaapelowali do Rządu i jednostek o pilne skorygowanie przepisów. 12 stycznia do Sejmu trafił Senacki projekt ustawy o zmianie ustawy, który uchyla wcześniejsze zmiany.

Nowelizacja do poprawki

Celem ustawy zgodnie z uzasadnieniem jest ochrona rolnika prowadzącego gospodarstwo rolne w przypadku skierowania egzekucji do należącego do niego majątku. W praktyce oznacza to, że wyszczególnione elementy jak np. nieruchomości rolnika w ramach zadłużania finansowego nie mogą być zajęte przez komornika co sprawia, że udzielanie kredytu rolnikowi staje się operacją ryzykowną. Związek Banków Polskich przekazał, ze taki zabieg zablokuje udzielanie kredytów ze strony banku przedsiębiorcom rolnym.

Projekt ustawy wraz ze zmianami trafił do sejmu. Senat zdecydował się na przywrócenie, skreślonego przepisu § 5 rozporządzenia ministra sprawiedliwości w sprawie określenia przedmiotów należących do rolnika prowadzącego gospodarstwo, które nie podlegają egzekucji. Zgodnie z nim przepisów rozporządzenia nie stosowano w wypadku równoczesnego skierowania egzekucji do wszystkich nieruchomości wchodzących w skład gospodarstwa rolnego prowadzonego przez dłużnika. Proponowane rozwiązanie ma zapobiec zgłaszanym problemom z ustanawianiem zabezpieczeń wymaganych przy udzielaniu kredytów i pożyczek rolnikom.

 Ponadto zrezygnowano z wymogu wpisu hipoteki na rzecz Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa (KOWR) na pierwszym miejscu w księdze wieczystej, co umożliwi KOWR udzielanie pomocy publicznej w formie gwarancji zabezpieczającej spłatę kredytu restrukturyzacyjnego.

Źródło:wir.org.pl