Międzynarodowy Rok Rolniczki: Rok 2026 został oficjalnie ogłoszony przez Zgromadzenie Ogólne ONZ Międzynarodowym Rokiem Rolniczki (IYWF 2026). To globalne wydarzenie nie jest jedynie symbolicznym gestem – to przede wszystkim wezwanie do działania, które ma na celu rzucenie światła na niewidoczną dotąd rolę kobiet w łańcuchach dostaw żywności.
Bilans szans i barier
Dla rolnictwa jako sektora, dane udostępnione przez FAO w ramach inicjatywy IYWF 2026 są jednoznacznym sygnałem ekonomicznym. Kluczowe liczby pokazują, że świat traci ogromne możliwości gospodarcze poprzez utrzymywanie nierówności płci:
- Globalny impuls PKB: Likwidacja różnic w produktywności gospodarstw rolnych oraz płacach między kobietami a mężczyznami mogłaby podnieść globalne PKB o 1 bilion USD oraz zmniejszyć problem braku bezpieczeństwa żywnościowego dla 45 milionów ludzi.
- Wydajność gruntów: Kobiety zazwyczaj zarządzają mniejszymi gospodarstwami niż mężczyźni. Jednak nawet przy porównywalnej wielkości gruntów, różnica w wydajności produkcji (tzw. gender gap) wynosi aż 24%. Oznacza to, że gospodarstwa prowadzone przez mężczyzn wykazują wyższą wydajność produkcji przy porównywalnej wielkości gruntów.
- Wynika to z faktu, że kobiety napotykają na znacznie większe bariery w dostępie do kluczowych zasobów, takich jak nowoczesne technologie, kredyty, odpowiednie szkolenia oraz usługi rolne, co bezpośrednio przekłada się na niższe wyniki produkcyjne w porównaniu do mężczyzn.
- Wpływ klimatyczny: Kobiety rolniczki są bardziej wrażliwe na zmiany pogodowe. Każdy dzień ekstremalnie wysokich temperatur redukuje całkowitą wartość produkcji rolnej prowadzonej przez kobiety o 3% w porównaniu do gospodarstw prowadzonych przez mężczyzn.
- Ekonomia nieodpłatnej pracy: Nieodpłatna praca opiekuńcza, wykonywana głównie przez kobiety i dziewczęta w środowiskach wiejskich, wnosi do światowej gospodarki co najmniej 10,8 biliona USD rocznie. Obciążenie to pozostaje jednak jedną z głównych barier dla uczestnictwa kobiet w pełnym wymiarze pracy zawodowej.
Podsumowanie
Współczesne rolnictwo, zmagające się z niestabilnością cen (np. ropy i dolara) oraz wyzwaniami takimi jak rosnące koszty produkcji, potrzebuje maksymalizacji efektywności. Eksperci FAO podkreślają, że ukierunkowane inwestycje rozwojowe mogłyby podnieść dochody 58 milionów ludzi i zwiększyć odporność na kryzysy dla 235 milionów.
„Zamykanie luk płci to nie kwestia ideologii, ale racjonalności ekonomicznej” – sugerują raporty FAO, wskazując, że wyeliminowanie dysproporcji w zatrudnieniu i edukacji mogłoby zredukować globalną lukę w bezpieczeństwie żywnościowym aż o 52%.
Synergia działań w 2026 roku
Warto zauważyć, że rok 2026 jest również Międzynarodowym Rokiem Terenów Wypasanych i Pasterzy. Oba te globalne wydarzenia wzajemnie się wzmacniają, promując inkluzywne polityki, które są spójne z Dekadą Rolnictwa Rodzinnego ONZ (2019–2028). Dla polskich rolników i inwestorów jest to sygnał, że kierunek wspierania zrównoważonych, rodzinnych gospodarstw, w których rola kobiet jest w pełni doceniana i technologicznie wspierana, staje się kluczowym trendem na najbliższe lata.
Źródło danych: Food and Agriculture Organization of the United Nations (FAO), International Year of the Woman Farmer 2026.
