Ceny soi pozostają kluczowym punktem odniesienia dla całego światowego rynku nasion oleistych, wyznaczając fundamentalne trendy cenowe, które rzutują także na notowania rzepaku oraz innych upraw. Najnowsze październikowe zestawienie WASDE przynosi istotne korekty w prognozach na sezon 2026/27, wskazując na dalszy wzrost podaży przy jednoczesnym rekordowym popycie ze strony przetwórstwa.
Ceny soi: amerykańskie zbiory napędzające globalną podaż
Globalna produkcja soi w sezonie 2026/27 prognozowana jest na poziomie 442,70 mln ton, co oznacza solidny wzrost w stosunku do 429,19 mln ton w poprzednim sezonie (2025/26).
- Sytuacja rynkowa i notowania: W Chicago ceny soi wspięły się we wrześniu na blisko 3-letnie maksima w oczekiwaniu na większe zakupy ze strony Chin. Październik przyniósł jednak sporą korektę notowań, co odzwierciedla realizację zysków oraz napływ nowego ziarna z trwających zbiorów w USA.
- Korekta w górę (październik vs wrzesień): W ujęciu m/m globalne szacunki podniesiono o 0,35 mln ton. Głównym motorem tej korekty są Stany Zjednoczone, gdzie prognozę zbiorów zwiększono do 124,15 mln ton (wobec 123,42 mln ton we wrześniu). Amerykański eksport soi w nowym sezonie ma osiągnąć 46,10 mln ton.
- Stabilna dominacja Ameryki Południowej: Kluczowi producenci półkuli południowej utrzymują wysoki potencjał produkcyjny. Brazylia zamknie sezon z rekordowymi zbiorami na poziomie 186,00 mln ton (i eksportem rzędu 118 mln ton), natomiast Argentyna dostarczy na rynek 50,00 mln ton soi.
- Chiny i popyt importowy: Główny globalny importer – Chiny – utrzyma prognozę importu na poziomie 115,00 mln ton (wzrost z 113,00 mln ton r/r), przy krajowym przerobie (tłoczeniu) szacowanym stabilnie na 111,00 mln ton.
- Bezpieczeństwo zapasów: Globalne zapasy końcowe soi w sezonie 2026/27 szacowane są na 124,28 mln ton, co zapewnia stabilną poduszkę bezpieczeństwa, choć wysoka skala globalnego przetwórstwa nie pozwala na poluzowanie fundamentów rynkowych.
Krajowy akcent: Dynamiczny wzrost produkcji soi w Polsce
Na tle globalnych trendów bardzo dynamicznie rozwija się krajowy rynek tej uprawy. Według najnowszych danych Komisji Europejskiej, produkcja soi w Polsce w sezonie 2026/27 ma osiągnąć poziom 102 tys. ton. Oznacza to wyraźny wzrost w porównaniu do ubiegłorocznych zbiorów szacowanych na 97 tys. ton oraz 80 tys. ton w sezonie 2024/25. Dla porównania, średnia z ostatnich 5 lat wynosi zaledwie 57 tys. ton, co oznacza, że tegoroczne zbiory przewyższają tę normę aż o 80,6%. Systematyczny wzrost krajowej podaży odzwierciedla rosnące zainteresowanie polskich rolników uprawą soi, stymulowane m.in. czynnikami klimatycznymi oraz stabilnym popytem ze strony krajowego przemysłu paszowego.
Ogólny bilans rynku nasion oleistych razem
Patrząc szerzej na cały kompleks nasion oleistych w sezonie 2026/27, październikowy raport USDA przyniósł ogólną korektę produkcji w dół o 1,26 mln ton w stosunku do września, sprowadzając globalną podaż do 722,20 mln ton. Redukcja ta wynikała przede wszystkim z korekt w segmencie orzeszków ziemnych, pestek palmowych oraz rzepaku (m.in. w UE).
Niezwykle istotnym sygnałem rynkowym jest jednak fakt, że globalne tłoczenie (przerób) nasion oleistych skorygowano w górę do rekordowych 611,89 mln ton (wobec 593,40 mln ton w sezonie 2025/26). Oznacza to, że popyt ze strony przemysłu biopaliwowego, spożywczego i paszowego rośnie szybciej niż bieżąca podaż surowców, co pociągnęło za sobą spadek globalnych zapasów końcowych nasion oleistych do 146,31 mln ton. Silna baza popytowa, na której kształtowanie wpływają ceny soi, wyznacza ton dla całego kompleksu, stabilizując rynkowe wyceny mimo lokalnych niedoborów w innych uprawach.
Szczegółowa analiza rynków rzepaku oraz słonecznika zostanie przedstawiona w odrębnych opracowaniach.
