Kończy się dwutygodniowy okres obowiązywania pakietu CPN, a od 1 września stawka VAT na paliwa powraca do standardowego poziomu 23%. Wyższa stawka podatkowa przełoży się na drastyczny skok cen detalicznych i hurtowych brutto. Co istotne, skutki wygaśnięcia tarczy znacznie mocniej uderzą w kierowców samochodów benzynowych niż w użytkowników Diesla. W przypadku benzyny 95 skumuluje się powrót wyższego VAT-u z wyraźną podwyżką cen hurtowych netto w rafineriach. Zanim Minister Energii ogłosi dziś w południe oficjalne limity cenowe na weekend i poniedziałek (29–31 sierpnia), sprawdzamy bilans płockiej rafinerii oraz sytuację na światowych giełdach.
Kto ucierpi najbardziej? Podwójny cios w benzynę 95
Porównanie oficjalnych cenników rafineryjnych PKN Orlen z dnia wprowadzenia obniżonego VAT (17 sierpnia) oraz z dzisiejszego poranka (piątek, 28 sierpnia) wskazuje na zupełnie odmienną trajektorię cen obu podstawowych paliw:
- Benzyna Eurosuper 95 (PODWÓJNY WZROST):
- 17 sierpnia: 5 681 PLN/m³ (5,681 zł/l netto)
- 28 sierpnia (dziś): 5 845 PLN/m³ (5,845 zł/l netto)
- Zmiana w Płocku: +164 PLN/m³ (+2,89%).
- Wniosek: Kierowcy aut benzynowych zostaną uderzeni podwójnie. Od 1 września odczują nie tylko automatyczny skok podatku VAT z 8% do 23%, ale również przełożenie wyższych cen bazowych netto, które narastały w hurtowniach przez ostatnie 12 dni.
- Olej napędowy Ekodiesel (PODUSZKA W HURCIE):
- 17 sierpnia: 6 620 PLN/m³ (6,620 zł/l netto)
- 28 sierpnia (dziś): 6 470 PLN/m³ (6,470 zł/l netto)
- Zmiana w Płocku: -150 PLN/m³ (-2,27%).
- Wniosek: W przypadku oleju napędowego spadek ceny hurtowej netto o 15 groszy na litrze częściowo zniweluje skalę cenowego szoku po powrocie 23% VAT, dając użytkownikom Diesla lekką poduszkę amortyzacyjną.
Prognozowane limity cenowe na sobotę, niedzielę i poniedziałek (29–31 sierpnia)
Czekając na południowe obwieszczenie Ministra Energii, przedstawiamy prognozowane ceny maksymalne na stacjach na nadchodzący weekend i poniedziałek, przeliczone z dzisiejszych (piątkowych) stawek hurtowych PKN Orlen i 8-procentowej stawki VAT (wzór: (Cena hurtowa netto/l + 0,30 zł/l) × 1,08):
- Benzyna Eurosuper 95: Prognozowany limit na weekend na poziomie 6,64 zł/l (wzrost o 0,07 zł/l / +7 gr/l w porównaniu do obowiązującego dzisiaj limitu piątkowego na poziomie 6,57 zł/l).
- Olej napędowy Ekodiesel: Prognozowany limit na weekend na poziomie 7,31 zł/l (spadek o 0,05 zł/l / -5 gr/l w porównaniu do obowiązującego dzisiaj limitu piątkowego na poziomie 7,36 zł/l).
Skutki powrotu 23% VAT od 1 września: Szacunki dla rolników i kierowców
Od najbliższego wtorku (1 września) wygaśnięcie tarczy CPN uderzy w portfele kierowców indywidualnych oraz rolników ryczałtowych, którzy nie odliczają podatku VAT od zakupów produkcyjnych. Przy dzisiejszych stawkach rafineryjnych szacowane koszty brutto przy dystrybutorach ukształtują się następująco:
- Szacowana cena Pb95 od 1 września (23% VAT): (5,845 + 0,30) × 1,23 = 7,56 zł/l brutto (skok o 0,92 zł/l względem prognozowanego limitu na weekend i o 0,99 zł/l względem dzisiejszego limitu piątkowego).
- Szacowana cena ON od 1 września (23% VAT): (6,470 + 0,30) × 1,23 = 8,33 zł/l brutto (skok o 1,02 zł/l względem prognozowanego limitu na weekend i o 0,97 zł/l względem dzisiejszego limitu piątkowego).
Sytuacja na giełdach surowcowych i walutowych (notowania z czwartku 27 sierpnia)
Czwartkowa sesja na rynkach światowych przyniosła wyraźny zwrot akcji – paliwa gotowe oraz ropa naftowa odbiły po wcześniejszych spadkach, a polski złoty uległ osłabieniu wobec głównych walut, co może wkrótce zablokować dalsze obniżki w rafineriach:
- Olej napędowy (Diesel ARA): Czwartkowe notowania diesla na giełdzie w Rotterdamie wzrosły o 1,22% do poziomu 1 242,12 USD/t.
- Ropa naftowa: Ceny surowca gwałtownie wzrosły. Ropa Brent podrożała o 2,12% (+1,86 USD) do poziomu 89,70 USD/bbl, z kolei amerykańska WTI zyskała 1,58% (+1,30 USD), osiągając 83,53 USD/bbl.
- Rynki rolne i oleiste: Na giełdzie Matif kukurydza podrożała o 1,43% (+3,75 EUR) do 266,25 EUR/t, natomiast pszenica zaliczyła spadek o 0,64% (-1,50 EUR) do 234,50 EUR/t. Nasiona rzepaku zyskały 0,33% (+1,75 EUR), osiągając 540,00 EUR/t, a kanadyjski kanola (Winnipeg) wzrósł o 0,71% (+5,70 CAD) do 804,00 CAD/t. Na giełdzie w Chicago gwałtownie rosła pszenica (+1,68% do 742-6 centów/buszel) oraz olej sojowy (+1,16% do 68,00 centów/funt).
- Rynki walutowe: Złoty wyraźnie tracił na wartości. Dolar USD/PLN wzrósł o 0,56% (+0,0209 PLN) do 3,7211 PLN, a euro EUR/PLN umocniło się o 0,55% (+0,0237 PLN) do 4,3356 PLN. Para EUR/USD pozostawała bez zmian na poziomie 1,16522.
Sytuacja rolników VAT-owców i transportu
Dla przedsiębiorców transportowych oraz gospodarstw rolnych rozliczających podatek VAT zmiana stawki z 8% na 23% jest neutralna. Grupy te odczuwają jedynie realne zmiany cen netto w hurcie – w 12-dniowym ujęciu (od 17 sierpnia) ich rachunki za olej napędowy zmalały o 15 groszy netto na litrze, jednak koszt zakupu benzyny 95 wzrósł netto o 16 groszy na litrze.
Źródło: Analiza własna na podstawie cen PKN Orlen i giełd towarowych
