Konsumenci mają wiedzieć, co naprawdę trafia na ich stół. Rząd przyjął projekt zmian w ustawie o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych. Nowe przepisy ułatwią walkę z fałszowaniem żywności, pozwolą skuteczniej kontrolować informacje publikowane w internecie i wzmocnią ochronę przed oszustwami żywnościowymi.
Rada Ministrów przyjęła projekt ustawy o zmianie ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych oraz niektórych innych ustaw. Zmiany mają na celu nie tylko uszczelnienie rynku, ale przede wszystkim odbudowanie zaufania konsumentów do transparentności łańcucha dostaw.
– Fałszowanie żywności to nie tylko problem nieuczciwej konkurencji, ale także kwestia zaufania konsumentów. Chcemy, aby każdy miał pewność, że informacje o produkcie są prawdziwe – niezależnie od tego, czy kupuje żywność w sklepie, czy przez internet. Dlatego wzmacniamy możliwości kontroli i zaostrzamy walkę z oszustwami żywnościowymi – powiedział minister Stefan Krajewski.
Czym jest produkt zafałszowany? Nowe definicje
Do tej pory interpretacja przepisów bywała wyzwaniem. Nowelizacja wprowadza jasne granice prawne. Zafałszowaniem będzie m.in.:
- Podanie nieprawdziwych informacji o pochodzeniu produktu,
- Ukrywanie lub fałszowanie rzeczywistego składu,
- Zmienianie terminów przydatności do spożycia.
Co kluczowe, po raz pierwszy w polskich przepisach pojawi się oficjalna definicja oszustwa żywnościowego. Chodzi o w pełni celowe wprowadzanie do obrotu zafałszowanych produktów w celu osiągnięcia korzyści majątkowej.
Czytaj również:
IJHARS wkracza do sieci. Większy nadzór nad e-commerce
Ponieważ coraz większa część handlu produktami spożywczymi przenosi się do sieci, Inspekcja Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych (IJHARS) zyskuje zupełnie nowe uprawnienia.
Kontroli będą podlegać nie tylko fizyczne etykiety na opakowaniach, ale również:
- Treści publikowane na stronach internetowych i w e-sklepach,
- Reklamy internetowe i telewizyjne,
- Ulotki oraz wszelkie cyfrowe materiały promocyjne.
Jeżeli IJHARS uzna, że informacje wprowadzają konsumentów w błąd, będzie mogła wszcząć postępowanie wyjaśniające i nakazać ich natychmiastową zmianę lub opublikowanie oficjalnego sprostowania.
Koniec z omijaniem kontroli na granicy
Nowe przepisy uderzą też w nieuczciwych importerów. IJHARS zyska narzędzia do skuteczniejszego reagowania na próby omijania procedur kontrolnych. Dotyczy to zwłaszcza sytuacji, gdy produkty są sprowadzane w niewielkich, „rozbitych” partiach lub ich deklaracja celna budzi wątpliwości co do rzeczywistego przeznaczenia. Zgłaszanie żywności niezgodnie z jej charakterem ma być natychmiast wychwytywane.
Surowe kary: Od grzywny do więzienia
Koniec z symbolicznymi mandatami, które nieuczciwi przedsiębiorcy wliczali w koszty prowadzenia biznesu. Nowelizacja wprowadza odpowiedzialność karną za celowe oszustwa żywnościowe.
Osoby dopuszczające się takich działań będą podlegały:
- Wysokim grzywnom,
- Karze ograniczenia wolności,
- Karze pozbawienia wolności (surowsze sankcje przewidziano w przypadku produktów o znacznej wartości).
Edukacja i unijne standardy
Oprócz działań restrykcyjnych, ustawa kładzie nacisk na prewencję. IJHARS ma prowadzić szerokie akcje edukacyjne i informacyjne, wspierając konsumentów w świadomym wyborze produktów.
Projekt dostosowuje także krajowe przepisy do prawa Unii Europejskiej w zakresie norm handlowych dla owoców, warzyw, jaj oraz innych kluczowych produktów rolnych, co uczyni kontrole bardziej przejrzystymi i spójnymi na rynku unijnym.
Opracowanie własne na podstawie komunikatu MRiRW
