Wysokie koszty produkcji i niskie ceny płodów rolnych skłaniają rolników do poszukiwania oszczędności – niestety często pozornych. Nieprzemyślane ograniczanie nawożenia mineralnego może bowiem negatywnie wpłynąć na wysokość i jakość plonów roślin uprawnych. Rozmawiamy z Barbarą Amroży, ekspertem i głównym agronomem w firmie Yara Poland.
Barbara Amroży
główny agronom
Yara Poland
Dlaczego polscy rolnicy ograniczają nawożenie mineralne?
– Wahania cen nawozów oraz niekorzystna relacja kosztów produkcji do cen płodów rolnych skłaniają wielu rolników do ograniczania nawożenia. Najczęściej redukowane są dawki fosforu, potasu i siarki, a nawożenie opiera się głównie na azocie. Takie działanie pozwala obniżyć nakłady ponoszone na hektar, jednak w wielu przypadkach prowadzi również do spadku plonu i pogorszenia jego jakości.
Czy takie oszczędności są zawsze zasadne i opłacalne?
– Niekoniecznie. Pozorne oszczędności wynikające z ograniczenia nawożenia często skutkują zmniejszeniem potencjału plonotwórczego roślin. W efekcie niższe koszty nawożenia nie zawsze przekładają się na lepszy wynik ekonomiczny gospodarstwa. Każda roślina ma określone wymagania pokarmowe. Jeśli ograniczymy dostępność niezbędnych składników odżywczych, w szczególności w newralgicznych fazach wzrostu, spowoduje to zmniejszenie plonów.
Jak zaplanować nawożenie przy wysokich cenach nawozów?
– Podstawą, niezależnie od sytuacji, powinno być nawożenie zgodnie z potrzebami roślin, pod założony plon i jego jakość. Kluczowa powinna być regularna analiza gleby, najlepiej wykonywana po żniwach. Pozwala ona określić zasobność stanowiska, właściwie zbilansować nawożenie oraz dostosować dawki składników do rzeczywistych potrzeb uprawy. Znajomość zasobności gleby i wymagań pokarmowych roślin jest istotna dla optymalizacji nawożenia, najczęściej prowadzi do znacznego ograniczenia kosztów w stosunku do dawkowania składników „na oko”. Należy pamiętać, że jeżeli z różnych przyczyn, nawożenie przedsiewne podstawowymi makroskładnikami nie zostało wykonane, część składników można zastosować pogłównie. Należy jednak pamiętać, że nie wszystkie pierwiastki będą w takiej sytuacji wykorzystane jednakowo efektywnie przez rośliny. Dotyczy to szczególnie fosforu.
Jak skutecznie nawozić fosforem pogłównie?
– Ograniczona skuteczność pogłównego stosowania fosforu wynika z jego niewielkiej mobilności w glebie. Dlatego przy wyborze nawozu do aplikacji pogłównej kluczowe znaczenie ma forma chemiczna fosforu. Powinna ona zapewniać szybki dostęp do składnika i jego efektywne pobieranie przez rośliny już od początku wiosennej wegetacji.
Jakie nawozy sprawdzą się w nawożeniu pogłównym?
– W sytuacji gdy nawożenie przedsiewne zostało ograniczone lub pominięte, szczególnego znaczenia nabierają nawozy umożliwiające skuteczne dostarczanie roślinom składników pokarmowych również w aplikacji pogłównej. Takie właściwości posiadają nawozy z grupy YaraMila Nitrofoska. Nawozy te zawierają azot w dwóch formach: azotanowej i amonowej, fosfor w postaci ortofosforanów i polifosforanów oraz potas całkowicie rozpuszczalny w wodzie. W zależności od rodzaju są również źródłem siarki, magnezu, wapnia oraz wybranych mikroelementów, takich jak bor czy mangan. Stosowanie nawozów YaraMila Nitrofoska pozwala na równomierny rozsiew wszystkich zawartych w nich składników pokarmowych zapewniając roślinom ich dostęp i możliwość pobrania.
Jak oszczędzać na nawożeniu bez strat w plonie?
– W warunkach rosnącej presji kosztowej kluczem nie jest rezygnacja z nawożenia, lecz jego optymalizacja. Właściwie dobrane nawozy wieloskładnikowe pozwalają efektywnie wykorzystać potencjał stanowiska, ograniczyć liczbę przejazdów oraz zapewnić roślinom dostęp do składników niezbędnych do uzyskania wysokich i stabilnych plonów. Wskazane jest również sprawdzanie odżywienia roślin azotem w tracie wegetacji, np. z pomocą aplikacji Atfarm czy wykorzystanie pomiarów z N-Testera, co wspiera precyzyjne określenie dawek tego składnika. Istotne jest również monitorowanie przebiegu pogody, głównie opadów, na tle analizy rozwoju roślin – bywa tak, że kolejna dawka azotu jest zbędna.
Dziękuję za rozmowę!
