Skup mleka w Polsce od wczoraj podlega nowym rygorom sprawozdawczym – każda firma będąca pierwszym nabywcą surowca musi dostosować się do zaktualizowanych wytycznych KOWR. Zgodnie z oficjalnym komunikatem, od 16 lutego 2026 r. obowiązuje formularz w wersji 5.0. Zmiana ta ma na celu jeszcze dokładniejsze monitorowanie przepływu surowca oraz parametrów jakościowych polskiego mleka.

Jak wygląda skup mleka w liczbach?

Statystyki za rok 2025 pokazują ogromną skalę sektora. Na koniec ubiegłego roku w rejestrze prowadzonym przez Dyrektora Generalnego KOWR figurowało 314 pierwszych podmiotów skupujących. Łączny skup mleka krowiego (wliczając surowiec ekologiczny) wyniósł w 2025 roku aż 13,8 mln ton. Monitoring tak dużej ilości surowca wymaga precyzyjnych narzędzi, stąd decyzja o aktualizacji wzorów dokumentów.

Co zmienia formularz 5.0 w codziennym raportowaniu?

Choć w formularzu nie raportuje się cen transakcyjnych, KOWR kładzie nacisk na aptekarską precyzję w zakresie fizycznych parametrów, jakie generuje skup mleka. Raport w wersji 5.0 obliguje do podawania danych według ścisłych reguł:

• Przelicznik na kilogramy (1,030): Ilość mleka musi być wyrażona w kilogramach. Do konwersji objętości (litrów) na masę należy obowiązkowo stosować współczynnik 1,030.
• Średnia arytmetyczna składników: Ze względu na różną częstotliwość badań, miesięczną zawartość tłuszczu oraz białka (jako procent masy produktu) wylicza się jako średnią arytmetyczną z wyników badań.
• Wyodrębnienie eko-mleka: Ilość ekologicznego surowego mleka krowiego musi być wykazana jako oddzielna pozycja, również przy zastosowaniu przelicznika na kilogramy.

Kary za błędy w raportowaniu

Dyscyplina w przekazywaniu danych jest kluczowa dla stabilności rynku. Za nieterminowe dostarczenie informacji lub całkowity brak raportu o tym, jak przebiegał skup mleka w danym miesiącu, ustawa o organizacji rynku mleka przewiduje dotkliwe sankcje:

Kara pieniężna wynosi od 2000 zł do 5000 zł. Dotyczy to zarówno spóźnień, jak i zaniechania obowiązku informacyjnego. Co ważne, podmiot ma tylko 3 dni na zgłoszenie zaprzestania działalności pod rygorem tej samej kary.

Monitorowanie poprzez eRolnik i numer EP

KOWR przypomina, że skup mleka można raportować drogą elektroniczną poprzez platformę eRolnik (erolnik.gov.pl), co znacząco zmniejsza ryzyko błędów formalnych. Należy jednak pamiętać, że od 1 października 2019 r. wszystkie podmioty uczestniczące w mechanizmie muszą posiadać aktywny numer EP (Ewidencji Producentów).

Dlaczego monitorujemy skup mleka?

Mechanizm „Rejestr pierwszych podmiotów skupujących mleko oraz monitorowanie skupu mlekSkup mlekaa” pełni funkcję analityczną i porządkową. Dzięki niemu państwo dysponuje wiarygodnymi danymi niezbędnymi do prowadzenia skutecznej polityki rolnej oraz wypełniania zobowiązań wobec Komisji Europejskiej (zgodnie z art. 151 rozporządzenia UE nr 1308/2013). Zwiększa to przejrzystość obrotu i bezpieczeństwo rolników dostarczających surowiec.

Przypominamy: raport za luty (już na nowym wzorze 5.0) należy złożyć do właściwego Dyrektora OT KOWR w nieprzekraczalnym terminie do 15 marca!

Opracowanie Agroprofil na podstawie informacji KOWR

Skup mleka