Ceny paliw oraz ich gwałtowne skoki wywołane konfliktem na Bliskim Wschodzie stały się największym wyzwaniem dla europejskiej produkcji żywności w marcu 2026 roku. Agro Profil śledzi dla Was poczynania rządów w tej nadzwyczajnej sytuacji, analizując, jak inne kraje budują tarcze ochronne dla swoich producentów. Podczas gdy w Polsce rolnik wciąż zmaga się z niepewnością i wysokimi kosztami na stacjach, we Francji i Grecji wdrażane są już konkretne mechanizmy, które mają chronić rentowność gospodarstw „tu i teraz”.

Przeczytaj również: Będą dopłaty do nawozów i paliwa! Gdzie? W Grecji. Polski rząd nadal „myśli”

Ceny paliw pod kontrolą dzięki francuskiej tarczy bezpośredniej

Francuski rząd, obawiając się skutków wojny z Iranem oraz rekordowej podaży zbóż z Argentyny i Australii, postawił na natychmiastowe obniżenie kosztów operacyjnych.

• W przeciwieństwie do polskiego systemu zwrotu akcyzy, we Francji pomoc dla rolników jest realizowana bezpośrednio na fakturze. Podatek od paliwa rolniczego (GNR) odliczany jest w momencie zakupu.
• Dzięki temu ceny paliw dla francuskiego rolnika są niższe o kwotę podatku już przy dystrybutorze. Gospodarz nie musi kredytować państwa przez wiele miesięcy, co pozwala mu od razu inwestować zaoszczędzone środki w nawozy i środki ochrony roślin.

Pomoc dla rolników jako zapora przed drożejącą energią

Paryż wprowadził również tzw. amortyzator prądu, czyli systemowy bezpiecznik dla gospodarstw energochłonnych. Jeśli koszty energii przekroczą pułap bezpieczeństwa wywołany konfliktem wojennym, państwo pokrywa połowę nadwyżki. Dodatkowo uruchomiono niskooprocentowane pożyczki na „wojenne zapasy”. Pozwala to rolnikom zabezpieczyć paliwo i nawozy, zanim ewentualna blokada szlaków handlowych wywoła kolejny drastyczny wzrost kosztów.

Grecki skalpel: Precyzja w dobie kryzysu

Warto przypomnieć, o czym pisaliśmy niedawno, że również Grecja wyprzedziła polskie analizy. Tamtejsza pomoc dla rolników opiera się na „Paszporcie Paliwowym” i bezpośrednich dopłatach do nawozów (15% zwrotu wartości faktury), finansowanych z podatku od hazardu. Grecki model pokazuje, że nawet kraj po ciężkich przejściach potrafi chronić wolną konkurencję i lokalne stacje, by ceny paliw nie zniszczyły struktury handlu na wsi.

Porównanie: Jak Europa chroni swoich producentów w 2026 roku?

Czas na działania krajowych władz

Przykłady z Francji i Grecji dowodzą, że w obliczu globalnej nadpodaży ziarna i kryzysu wojennego, wygrywa ten, kto najskuteczniej obniży koszty produkcji. Ceny paliw w Polsce nie mogą być regulowane jedynie doraźną presją na marże jednego koncernu. Polska musi wyciągnąć wnioski z działań Paryża i Aten, przechodząc na system bezpośredniego wsparcia płynności finansowej. Bez tych zmian nasza pszenica przegra walkę o rynki eksportowe z lepiej dotowanymi konkurentami, którzy mają „tarczę” z euro osłaniającą ich przed każdym skokiem cen surowców.