Polski rynek ziemniaka znalazł się w punkcie krytycznym. Rekordowe zbiory, szacowane na 7 mln ton, w zderzeniu z unijną nadpodażą doprowadziły do drastycznych spadków cen. Podczas gdy Ministerstwo Rolnictwa otwiera nowe kanały zbytu, producenci apelują do ministra o ratunek dla gospodarstw.

Przeczytaj również: Rynek ziemniaków zalany: Czy nadprodukcja wymusi ograniczenie nasadzeń w Polsce i Europie?

Sytuacja w magazynach jest dramatyczna. Wielu rolników nie jest w stanie sprzedać towaru po stawkach pokrywających koszty produkcji i składowania. Podczas kwietniowych rozmów w resorcie, strona społeczna jasno sprecyzowała swoje oczekiwania wobec rządu.

Głos rolników: Pismo z prośbą o pomoc

Kluczowym momentem rozmów było przekazanie oficjalnego pisma na ręce ministra Stefana Krajewskiego. Agnieszka Tołłoczko-Wróbel, producentka ziemniaków ze Szkotowa, występując w imieniu rolników, złożyła formalną prośbę o podjęcie natychmiastowych działań interwencyjnych.

Postulaty branży skupiają się na dwóch filarach:

• Ziemniaki jadalne: Wsparcie finansowe i systemowe w obliczu rekordowej nadpodaży i niskich cen skupu (ok. 89 zł/dt).
• Sadzeniaki: Ochrona producentów materiału nasadzeniowego, który jest fundamentem przyszłych sezonów, a obecnie również odczuwa skutki rynkowej destabilizacji.

Resortowe „ratowanie” rynku

W odpowiedzi na trudną sytuację, ministerstwo wdraża rozwiązania mające udrożnić kanały sprzedaży. Najważniejszym ruchem legislacyjnym jest rozporządzenie z 23 marca 2026 r., które wprowadza kategorie ziemniaków jadalnych i wczesnych drobnych. Dzięki temu ziemniaki o mniejszej kalibracji, dotąd niemieszczące się w normach, mogą legalnie trafić do handlu, co realnie ogranicza straty w gospodarstwach.

Eksport i alternatywne kanały zbytu

Resort stawia także na „wentyle bezpieczeństwa” poza granicami kraju i w innych sektorach:

1. Rekordowy eksport: Dzięki uproszczeniom fitosanitarnym, które objęły 83% powiatów, sprzedaż do krajów trzecich wzrosła do 86,5 tys. ton w 2025 r. W pierwszym kwartale 2026 r. dynamika ta jest utrzymana (blisko 15 tys. ton do marca).
2. Energetyka i cele charytatywne: Nadwyżki mają być kierowane do biogazowni oraz organizacji pożytku publicznego (Caritas, Banki Żywności), przy wykorzystaniu preferencji w podatku VAT dla darowizn płodów rolnych.

Czy to wystarczy?

Mimo wdrożonych zmian, widmo nadprodukcji pozostaje realne. Minister Stefan Krajewski zadeklarował dalsze analizy finansowe, jednak podkreślił, że ewentualna pomoc musi być precyzyjnie wymierzona. Branża czeka na konkretne decyzje dotyczące funduszy interwencyjnych, o które wnioskowali producenci, obawiając się, że bez nich wielu z nich będzie musiało drastycznie ograniczyć nasadzenia w nadchodzącym sezonie.

Kluczowe fakty dla producenta:

• Interwencja: Oficjalne pismo producentów ze Szkotowa o pomoc dla rynku jadalnego i sadzeniaków.
• Nowe prawo: Drobne ziemniaki legalne w handlu od kwietnia 2026 r.
• Eksport: Uproszczone procedury w 314 powiatach w Polsce.
• Ceny: Spadek o ok. 20% rok do roku (średnio 89,35 zł/dt w skupie).

Opracowano na podstawie komunikatów MRiRW oraz analiz rynkowych portalu Agroprofil.