Uprawy roślin strączkowych są bardzo wrażliwe na zachwaszczenie. Na rynku są preparaty, kilkanaście substancji czynnych przeznaczonych do odchwaszczania tej grupy roślin, z czego tylko jedna ma rejestrację dla wyki.

Rośliny strączkowe są cennym elementem płodozmianu. Jednocześnie są bardzo wrażliwe na zachwaszczenie, co wynika z ich powolnego wzrostu początkowego. Od siewu do 4–6 tygodni po siewie to najbardziej sprzyjający czas dla kiełkowania chwastów, które charakteryzują się szybszym rozwojem. W tym czasie kiełkuje rdestówka powojowata, komosa biała, rzepak oraz chwastnica jednostronna. Chwasty konkurują z roślinami uprawnymi o wodę, składniki pokarmowe i światło.

W tym sezonie, tak jak w roku poprzednim, na obszarach przeznaczonych na realizację EFA obowiązuje całkowity zakaz stosowania środków ochrony roślin, wliczając w to również zaprawy nasienne. W tym przypadku pozostaje odchwaszczanie mechaniczne. Natomiast na pozostałych obszarach mamy dostępnych kilka rozwiązań. Producenci wszystkich omawianych herbicydów w etykiecie środka informują, że odpowiedzialność za skuteczność działania i fitotoksyczność stosowania preparatu w uprawach małoobszarowych ponosi użytkownik.

Chwasty jednoliścienne – dostępne herbicydy

W przypadku herbicydów zwalczających chwasty jednoliścienne najwięcej rejestracji ma środek Achiba 05 EC zawierający chizalofop-P-etylowy, zakwalifikowany wg HRAC do grupy A. Jak podaje producent, przeznaczony jest on do zwalczania samosiewów na wiosnę, m.in. chwastnicy jednostronnej, miotły zbożowej, owsa głuchego, włośnicy sinej, wyczyńca polnego i życicy wielokwiatowej, a także perzu. Można go stosować do odchwaszczania w uprawach soi, bobiku, łubinu białego, żółtego i wąskolistnego, grochu siewnego uprawianego na suche i świeże nasiona oraz grochu pastewnego (peluszki).

Biorąc pod uwagę stadium rozwojowe roślin uprawnych, w uprawach bobiku, łubinów i grochu zabieg powinien być wykonany w fazach BBCH 11–59, zaś w uprawie soi – BBCH 11– 51. We wszystkich wymienionych uprawach zalecana i maksymalna dawka stosowania środka wynosi 2,5 l/ha.

Propachizafop w zwalczaniu chwastów

Kolejną substancją czynną do zwalczania chwastów jednoliściennych jest propachizafop (grupa A wg HRAC), zawarty w środkach Agil-S 100 EC, Vima-Propachizafop i Zentrola 100 EC. Środki są zarejestrowane do stosowania w uprawach łubinów, grochu, peluszki i bobiku. W przypadku grochu środkiem zawierającym tę substancję czynną jest również Bosiak 100 EC. W uprawach łubinów, peluszki i bobiku zabieg odchwaszczania wykonuje się w fazie od BBCH 13, zaś grochu siewnego – od BBCH 12.

Zwalczanie chwastnicy jednostronnej, owsa głuchego, palusznika krwawego, włośnicy sinej i zielonej oraz życicy trwałej należy wykonać w dawce 0,6 l/ha. Usuwanie samosiewów zbóż i miotły zbożowej przeprowadza się w dawce 0,5–0,7 l/ha w zależności od stadium rozwojowego chwastów. W przypadku perzu stosuje się dawki 1,25–1,5 l/ha lub dawki dzielone po 0,6 l/ha w odstępie 12 dni.

Haloksyfop-P w bobiku i peluszce

W uprawach bobiku i peluszki chwasty jednoliścienne można zwalczać również przy użyciu substancji czynnej haloksyfop-P (grupa A wg HRAC), zawartej w środkach Gallant Super 104 EC i Perenal 104 EC. Chwastami wrażliwymi w dawce 0,5 l/ha są: chwastnica jednostronna, owies głuchy, samosiewy zbóż i wyczyniec polny, a w dawce 1 l/ha: wiechlina roczna i perz. Substancja czynna przeznaczona jest do stosowania powschodowego.

Soja i groch – cykloksydym

W uprawach soi i grochu jadalnego jednoliścienne można zwalczać przy użyciu cykloksydymu (grupa A wg HRAC). W uprawach grochu zabieg należy wykonać w fazach BBCH 12–39, a soi – BBCH 12–19. Chwastami wrażliwymi na środek są: chwastnica jednostronna, miotła zbożowa, owies głuchy, palusznik krwawy, proso, stokłosa płonna, sorgo alpejskie (na środek w dawce 4,0 l/ha), samosiewy zbóż, stokłosa polna, wiechlina zwyczajna, włośnica zielona, włośnica ber, wyczyniec polny, życica wielokwiatowa, życica trwała.

Średnio wrażliwe są jęczmień płonny i perz. Do zwalczania chwastów jednorocznych zaleca się zastosowanie dawki 1–2 l/ha, a wieloletnich – 4–5 l/ha. W celu poprawienia skuteczności herbicydu w warunkach mniej sprzyjających lub w bardziej zaawansowanych fazach rozwoju chwastów środek można zastosować z adiuwantem Dash HC w dawce 1l/ha środka i 1 l/ha adiuwantu.

W uprawie grochu siewnego i peluszki zarejestrowane są 2 preparaty: Bagira 040 EC i Pantera 040 EC, zawierające chizalofop-P-tefurylowy (grupa A wg HRAC). Preparaty zwalczają chwastnicę jednostronną, palusznika krwawego, włośnicę zieloną i siną w dawce 0,8–1,5 l/ha w zależności od stadium rozwojowego chwastów. Zabieg należy wykonać nie wcześniej niż po wykształceniu przez roślinę uprawną 2. liścia właściwego (BBCH 12) do fazy 4. liścia właściwego (BBCH 14).

Chwasty dwuliścienne – taktyka odchwaszczania strączkowych

W uprawie soi, bobiku oraz grochu siewnego chwasty dwuliścienne można zwalczać za pomocą środka Corum 502,4 SL, który zawiera bentazon (grupa C3 wg HRAC) i imazamoks (grupa B wg HRAC). Środek zwalcza szerokie spektrum chwastów. W uprawach soi i bobiku zabieg należy wykonać w fazie BBCH 12–25, stosując jednorazową dawkę 1,25 l/ha lub 2 zabiegi w dawce 0,625 l/ha w odstępie przynajmniej 7 dni. Natomiast w przypadku grochu zabieg należy wykonać w fazie BBCH 12–16, stosując preparat w dawce 1,25 l/ha w połączeniu z adiuwantem Olbras 88 EC w dawce 1 l/ha.

Zwalczanie chwastów w grochu

W uprawie grochu siewnego (jadalnego) zarejestrowaną substancją jest MCPB (grupa 0 wg HRAC), którą zawiera produkt Butoxone M 400 SL. Zabieg należy wykonać wtedy, gdy roślina znajduje się w fazie 1–3 wąsów czepnych (BBCH 11–13) w dawce 3–4 l/ha. Przy stosowaniu wyższej dawki wzrasta wrażliwość chwastów na działanie substancji, zwłaszcza rdestówki powojowatej, fiołka polnego i przytulii czepnej. W tej uprawie chwasty dwuliścienne zwalczać można również substancją czynną bentazonem (grupa C3 wg HRAC), która jest zawarta w takich środkach, jak Basagran, Bazon, Benta 480 SL, Bentaz 480 SL, Bentazon 480 SL, Bento, Globagran SL, Gransol 480 SL, Wolof A, B i C. Zabieg wykonuje się przy wysokości roślin 6–12 cm, tj. na początku pojawienia się wąsów czepnych w dawce 2,5–3 l/ha.

Środek można połączyć również z adiuwantem Olbras 88 EC w dawce 1,5 l/ha, zmniejszając dawkę środka do 2 l/ha. Chwasty wrażliwe na substancję czynną to dymnica pospolita, gorczyca polna, gwiazdnica pospolita, jasnota różowa, maruna bezwonna, przytulia czepna, rdest plamisty, rdest powojowy, rumian polny, tasznik pospolity, tobołki polne, żółtlica drobnokwiatowa, przetacznik perski, jasnota purpurowa i krzywoszyj polny.

Kompleksowe zwalczanie chwastów dwu- i jednoliściennych

Do zwalczania chwastów zarówno dwu-, jak i jednoliściennych w szerokim zakresie upraw przeznaczony jest środek Boxer 800 EC, zawierający prosulfokarb (grupa N wg HRAC). Można go stosować w uprawach soi, bobiku, łubinów oraz peluszki w dawce 3–4 l/ha w zależności od stadium rozwojowego chwastów. W uprawie soi zabieg należy wykonać do 3 dni po siewie, a w pozostałych uprawach do 5 dni po siewie. Chwastami wrażliwymi są: gwiazdnica pospolita, jasnota purpurowa, komosa biała, miotła zbożowa, przetacznik bluszczykowy, przetacznik perski, przytulia czepna.

Pendimetalina zwalcza szerokie spektrum chwastów

Rejestrację dla wielu upraw posiada również preparat Stomp Aqua 455 CS, który zawiera pendimetalinę (grupa K1 wg HRAC). Można stosować go w uprawie łubinów, soi, grochu siewnego i peluszki po siewie (najpóźniej do 5 dni) w następujących dawkach: dla łubinów – 2,6 l/ha, grochu i peluszki – 3,5 l/ ha, soi – 1,5 l/ha. W grochu i peluszce zabieg można stosować również powschodowo (BBCH 11–14). Środek zwalcza szerokie spektrum chwastów, zaś chwastami odpornymi są: przymiotno kanadyjskie, starzec zwyczajny, szarota błotna oraz żółtlica drobnokwiatowa.

Wing P 462,5 EC – podwójne działanie herbicydowe

Innym środkiem, który jako jedyny herbicyd posiada rejestrację dla upraw wyki, jest Wing P 462,5 EC, zawierający dimetenamid-P (grupa K3 wg HRAC) oraz pendimetalinę. Zarejestrowany został on dla upraw łubinów, grochu jadalnego, a także – seradeli, wyki, peluszki i bobiku uprawianych na nawóz zielony. Środek przeznaczony do stosowania bezpośrednio po siewie, z wyjątkiem grochu jadalnego, który dodatkowo można opryskiwać powschodowo do fazy 3. międzywęźla na pędzie właściwym (BBCH 10–33). Zalecana dawka środka wynosi 4 l/ha.

Chlomazon w mieszaninie z pendimetaliną i aklonifenem

Inną mieszaniną przeznaczoną do odchwaszczania strączkowych jest połączenie chlomazonu (grupa F2 wg HRAC) z pendimetaliną zawarte w środku Stallion 363 SC, który zarejestrowano dla bobiku i grochu jadalnego. Środek przeznaczony do zabiegów powschodowych, a zalecana dawka to 3 l/ha. Zwalcza on szerokie spektrum chwastów.

Chlomazon zawarty jest w środkach Command 360 SC, Command 480 EC, Clomaz 36 SC, Kilof i Szpada 480 EC – zarejestrowany dla upraw grochu. Środek przeznaczony jest do stosowania bezpośrednio po siewie w dawce 0,2 l/ha, z wyjątkiem Command 360 SC oraz Clomaz 36 SC, których dawka wynosi 0,25 l/ha. W uprawach grochu zarejestrowany jest również Bandur 600 SC zawierający aklonifen (grupa F3 wg HRAC). Środek do stosowania bezpośrednio po siewie w dawce 3 l/ ha. Chwastami wrażliwymi na ten środek są chwastnica jednostronna, fiołek polny i komosa biała, średnio wrażliwa jest rdestówka powojowata, a odporna – iglica pospolita.

Jak odchwaścić soję i bobik?

Chwasty w uprawach soi i bobiku zwalczać można metobromuronem (grupa C2 wg HRAC), który można znaleźć w produktach Inigo 500 SC i Soleto 500 EC. Zabieg należy wykonać przed wzejściem rośliny uprawnej (BBCH 00–08), najlepiej w ciągu 5 dni po siewie, zanim hypokotyl znajdzie się blisko powierzchni ziemi. Dawka dla upraw soi to 2–3 l/ha, a dla bobiku – 2 l/ha. Substancja czynna pozwala na zwalczanie szerokiego spektrum chwastów.

W uprawie soi zarejestrowany jest również S-metolachlor (grupa K3 wg HRAC) zawarty w preparacie Efica 960 EC. Chwasty wrażliwe na tę substancję to: chwastnica jednostronna, palusznik krwawy, psianka czarna i włośnica zielona. Natomiast chwastami odpornymi są: bieluń dziędzierzawa, fiołek polny, komosa biała, komosa wielkolistna i rdestówka powojowata. Zabieg należy przeprowadzić bezpośrednio po siewie (BBCH 00) na dobrze uprawioną (bez grud), wilgotną glebę, do końca fazy kiełkowania (BBCH 09). Zalecana dawka jednorazowego stosowania to 1–1,25 l/ha.

Również w tej uprawie rejestrację posiada środek Sencor Liquid 600 SC, który zawiera metrybuzynę (grupa C1 wg HRAC). Jest to środek do stosowania powschodowego (do 3 dni po siewie) w dawce 0,55 l/ha. Chwasty wrażliwe na tę substancję to: dymnica pospolita, fiołek polny, gwiazdnica pospolita, jasnoty, krzywoszyj polny, maruna bezwonna, pokrzywa żegawka, przetacznik polny, przetacznik perski, starzec zwyczajny, szarłat szorstki, tasznik pospolity, tobołki polne, żółtlica drobnokwiatowa oraz komosa biała.

Chwasty w uprawie roślin strączkowych