czwartek, 17 czerwca, 2021

Powrót do dawnej rolniczej wiedzy

-REKLAMA-
-REKLAMA-

Fazy wegetacji roślin w powiązaniu z porami roku od zarania dziejów stanowiły przedmiot zainteresowania rolniczych wspólnot, a efekty tych obserwacji często decydowały o jakości i ilości zbiorów, czyli faktycznie o przetrwaniu rolników. Z czasem starano się też zebrać pozyskaną wiedzę i usystematyzować ją w naukowe ramy. 

Pory roku w rolnictwie

Fenologia jest nauką, która zajmuje się badaniem zjawisk zachodzących w życiu roślin i zwierząt w zależności od pór roku i od zmieniających się warunków atmosferycznych. Obserwacje kilkudziesięciu wybranych, powszechnie występujących na naszych obszarach gatunków roślin dziko żyjących czyli tzw. roślin wskaźnikowych, posłużyły uczonym do wyznaczania fenologicznych pór roku. I co bardzo w tym przypadku ważne, do minimalizowania zakłócającego wpływu człowieka. 

Precyzyjne terminy zabiegów

Bardzo praktycznym i ważnym dla rolnictwa zastosowaniem fenologii, a właściwiej fitofenolgii, jest określanie optymalnych terminów poszczególnych zabiegów w uprawie roślin, w terminach zjawisk fenologicznych. Daty początku i końca fenologicznych pór roku są różne w różnych latach, podobnie jak czas ich trwania. Data kalendarzowa początku fenologicznej pory roku jest też różna w zależności od położenia geograficznego i wysokości nad poziomem morza. Jak zauważają uczeni, wcześniej pory te zaczynają się np. w cieplejszych rejonach kraju.

Cenna wiedza przodków

Dawne, tradycyjne polskie rolnictwo w ogromnym stopniu bazowało na wieloletnich wynikach takich obserwacji, a w szczególności związków pewnych zjawisk zachodzących w przyrodzie. Stąd też brały się tradycje, terminy określonych czynności rolniczych a nawet przysłowia. I tak np. na wsi mazurskiej od starszych rolników można jeszcze usłyszeć, że ziemniaka powinno się sadzić w okresie kwitnienia jabłoni, co w tym regionie ma miejsce w pierwszej dekadzie maja. Dla innej ciepłolubnej rośliny rolniczej, w ostatnich latach coraz bardziej popularnej – kukurydzy, optymalny termin fenologiczny siewu to okres początku kwitnienia mniszka lekarskiego i czeremchy (wczesna wiosna). 

Precyzyjne naukowe wyliczenia

Obecnie naukowcy poszukują metod na to, jak tego rodzaju  informacje precyzyjnie odnosić do decyzji o terminie siewu roślin? Ustalono np., że fenologiczna „wczesna wiosna” w ujęciu tzw. termicznych pór roku, odpowiada środkowemu okresowi „termicznej wiosny” z dobowymi temperaturami nieco poniżej i powyżej 10ºC. A w przypadku kukurydzy największe znaczenie ma temperatura gleby (8-10ºC na głębokości 5cm). Natomiast wczesny siew tylko pozornie wydłuża okres wegetacji, bo nawet jeśli zdarzy się ciepła i słoneczna pogoda i przy wysokich temperaturach w ciągu dnia gleba szybko się nagrzeje, to w przypadku chłodnych nocy, nawet z temperaturami poniżej 0ºC, podłoże bardzo szybko się wychłodzi. Jak zauważają specjaliści przechłodzenie kiełkujących ziaren następuje już w temperaturze 0-5ºC, a skutkiem tego będą przede wszystkim straty w obsadzie.

Terminy, a zdrowotność roślin

Zbyt wczesny termin siewu czy sadzenia roślin ma też wpływ na ich zdrowotność. W konsekwencji często wiąże się to z koniecznością użycia środków chemicznych do ich ochrony. Jak zauważają uczeni ograniczanie chemizacji rolnictwa i jednoczesne uzyskiwanie plonów satysfakcjonujących pod względem wielkości i jakości, ma obecnie ogromne znaczenie. Uzyskanie zdrowych roślin w sposób bezpieczny dla środowiska i konsumentów wymaga więc od rolnika szerszego spojrzenia na uprawę, a dostępne opracowania naukowe są jednym z istotnych elementów wspomagania decyzji w integrowanej ochronie roślin.

Źródło: PIORIN
Foto: Pixabay 

-REKLAMA-
Robert Gorczyński
Robert Gorczyńskihttps://agroprofil.pl/
Działa na styku: instytucje, organizacje, problemy rolników. Zafascynowany etosem pracy rolnika, tradycjami i kulturą polskiej wsi.

Napisz komentarz

Dodaj odpowiedź

Proszę wpisać swój komentarz!
Proszę podać swoje imię tutaj

Podobne artykuły

Koła Gospodyń Wiejskich. Senacka Komisja Rolnictwa za zmianami

Podczas wczorajszego (15 czerwca br.), posiedzenia Senatorowie z Komisji Rolnictwa i Rozwoju Wsi zgłosili jedynie 4 poprawki o charakterze porządkowo-legislacyjnym do Ustawy o zmianie ustawy...

Nadeszła bessa. Stawki za zboże w dół

Spodziewany od kilku tygodni spadek notowań na rynku zbóż zawitał na światowe parkiety. Najnowszy raport USDA wpłynął na tendencje cenowe globalnych rynków zbóż. Prognozowana...

Polska Grupa Spożywcza. W senackich komisjach bez poprawek

Podczas wczorajszego (15 czerwca br.), posiedzenia senackie Komisje Rolnictwa i Rozwoju Wsi oraz Gospodarki Narodowej i Innowacyjności bez poprawek przyjęły nowelizację ustawy o przekształceniach własnościowych w...

Śledź nas

22,323FaniLubię to
395ObserwującyObserwuj
7,780SubskrybującySubskrybuj

Ostatnie artykuły