Zarząd Krajowej Rady Izb Rolniczych zwrócił się do premiera Donalda Tuska z prośbą o wyjaśnienia w sprawie wywozu paliw i nawozów z Polski na Ukrainę. Pismo datowane jest na 7 października 2026 r. Samorząd rolniczy chce wiedzieć, jak skala tego eksportu przekłada się na ceny, które płacą polscy rolnicy.
Polska jest sąsiadem Ukrainy i ważnym dostawcą towarów, bez których ukraińska gospodarka miałaby trudności z funkcjonowaniem w czasie rosyjskiej agresji. Rolnicy coraz częściej dopytują jednak, czy duży wywóz paliw i nawozów ma związek z cenami środków produkcji na polskim rynku.
Impulsem były niedawne odpowiedzi ministrów na zapytania poselskie i interpelacje, które ujawniły kilka istotnych danych.
Paliwa: ponad 2,4 mld litrów w 2025 roku
Z odpowiedzi Ministerstwa Finansów i Gospodarki na zapytanie nr 3296 wynika, że w 2025 r. z Polski na Ukrainę wywieziono ponad 2,43 mld litrów oleju napędowego i benzyny. Ich wartość statystyczna wyniosła ponad 7,16 mld zł, co po przeliczeniu daje średnio ok. 2,94 zł za litr.
Resort zastrzegł jednocześnie, że wartość statystyczna nie jest tożsama z wartością transakcyjną ani z faktyczną zapłatą ze strony odbiorcy. Z informacji MAP wynika, że Orlen nie dostarczał paliw bezpłatnie, a koszty transportu w formule DAP ponosi koncern i uwzględnia je w cenie.
Nawozy: Polska największym dostawcą
Według odpowiedzi Ministerstwa Rozwoju i Technologii na interpelację nr 18981 wywóz nawozów na Ukrainę wyniósł 785,2 tys. ton w 2025 r. oraz 364,1 tys. ton w pierwszym półroczu 2026 r. To ok. 25,7 proc. polskiego eksportu nawozów w ujęciu wolumenowym. Polska jest największym dostawcą nawozów na Ukrainę, odpowiadając za ok. 31 proc. wartości ukraińskiego importu w 2025 r.
Rolnicy płacili wysokie ceny
KRIR zwraca uwagę, że w tym samym czasie polscy rolnicy ponosili wysokie koszty środków produkcji, w tym paliwa rolniczego i nawozów. Uruchomienie nadzwyczajnego wsparcia dla gospodarstw dotkniętych wzrostem cen pokazuje, zdaniem samorządu, skalę problemu. Rada deklaruje, że popiera oburzenie rolników po lekturze danych z ministerialnych odpowiedzi.
Dwie prośby do rządu
KRIR prosi o pilne:
- wyjaśnienie, co oznacza zapis z odpowiedzi na zapytanie nr 3296, że wartość statystyczna nie jest tożsama z wartością transakcyjną ani faktyczną zapłatą ze strony odbiorcy,
- wyjaśnienie różnicy między cenami nawozów sprzedawanych na Ukrainę a cenami płaconymi przez polskich rolników.
Do pisma dołączono kopie obu ministerialnych odpowiedzi. Adresatami są także minister finansów i gospodarki Andrzej Domański oraz minister rolnictwa i rozwoju wsi Stefan Krajewski.
źródło: pismo KRIR do Prezesa Rady Ministrów, znak KRIR/JM/1083/2026, z 7 października 2026 r.; odpowiedź Ministra Finansów i Gospodarki z 5 maja 2026 r. (DC8.057.1.2026) na zapytanie nr 3296; odpowiedź MRiT z 21 września 2026 r. (DHM-VII.054.5.2026) na interpelację nr 18981.
